13/05/2026
داروهای اورژانس (Emergency Drugs) دواهایی هستند که در شرایط عاجل و تهدیدکننده حیات برای نجات جان بیمار استفاده میشوند. این دواها معمولاً در بخش عاجل شفاخانه، ICU، اتاق عملیات، آمبولانس و کلینیکهای عاجل موجود هستند.
دستهبندی مهم دواهای اورژانس
1. دواهای احیای قلبی (Cardiac Emergency Drugs)
1️⃣ اپینفرین / آدرینالین
Epinephrine
موارد استفاده:
ایست قلبی (Cardiac Arrest)
شوک آنافیلاکسی
حمله شدید آسم
افت شدید فشار خون
میکانیزم اثر:
باعث افزایش ضربان قلب، انقباض عروق و باز شدن راههای تنفسی میشود.
عوارض:
تاکیکاردی
لرزش
اضطراب
افزایش فشار خون
2️⃣ آتروپین
Atropine
موارد استفاده:
برادیکاردی شدید
مسمومیت با ارگانوفسفاتها
اثر:
ضربان قلب را افزایش میدهد.
عوارض:
خشکی دهان
تاری دید
احتباس ادرار
3️⃣ آمیودارون
Amiodarone
موارد استفاده:
آریتمیهای بطنی
VT و VF مقاوم
عوارض:
افت فشار خون
برادیکاردی
مشکلات تیروئید در مصرف طولانی
2. دواهای شوک و فشار خون
4️⃣ دوپامین
Dopamine
موارد استفاده:
شوک
افت شدید فشار خون
نارسایی قلبی
اثر:
افزایش فشار خون و بهبود خونرسانی.
5️⃣ نوراپینفرین
Norepinephrine
موارد استفاده:
شوک سپتیک
افت شدید فشار خون
اثر:
تنگ کردن عروق و افزایش فشار خون.
3. دواهای تنفسی
6️⃣ سالبوتامول
Salbutamol
موارد استفاده:
حمله آسم
برونکواسپاسم
اثر:
باز کردن راههای هوایی.
عوارض:
لرزش
تاکیکاردی
7️⃣ آمینوفیلین
Aminophylline
موارد استفاده:
آسم شدید
COPD
4. دواهای تشنج و اعصاب
8️⃣ دیازپام
Diazepam
موارد استفاده:
تشنج
اضطراب شدید
اسپاسم عضلات
عوارض:
خوابآلودگی
سرکوب تنفس
9️⃣ میدازولام
Midazolam
موارد استفاده:
تشنج
آرامبخشی قبل از عملیات
5. دواهای ضد حساسیت
🔟 هیدروکورتیزون
Hydrocortisone
موارد استفاده:
شوک آنافیلاکسی
حساسیت شدید
آسم شدید
1️⃣1️⃣ کلرفنیرامین
Chlorpheniramine
موارد استفاده:
حساسیت
خارش
واکنشهای آلرژیک
6. دواهای مسکن و ضد درد
1️⃣2️⃣ مورفین
Morphine
موارد استفاده:
درد شدید
انفارکتوس قلبی
عوارض مهم:
سرکوب تنفس
وابستگی
1️⃣3️⃣ کتورولاک
Ketorolac
موارد استفاده:
درد شدید حاد
7. دواهای مسمومیت
1️⃣4️⃣ نالوکسان
Naloxone
موارد استفاده:
مسمومیت با اوپیوئیدها
اثر:
برگشت سرکوب تنفسی ناشی از مورفین و هیروئین.
1️⃣5️⃣ فلومازنیل
Flumazenil
موارد استفاده:
مسمومیت با بنزودیازپینها
8. دواهای مهم دیگر در اورژانس
گلوکز 50%
Dextrose
برای هیپوگلیسمی شدید استفاده میشود.
فروسیماید
Furosemide
برای ادم ریه و نارسایی قلبی.
نیتروگلیسیرین
Nitroglycerin
برای درد قلبی و آنژین.
اصول مهم استفاده از دواهای اورژانس
دوز دقیق بسیار مهم است.
بسیاری از این دواها باید IV داده شوند.
مانیتورینگ علایم حیاتی ضروری است.
بعضی دواها نیاز به احیای فوری و تجهیزات ICU دارند.
اشتباه در مصرف میتواند کشنده باشد.
تجهیزات همراه دواهای اورژانس
معمولاً همراه این دواها تجهیزات زیر موجود است:
دفیبریلاتور
اکسیژن
ساکشن
مانیتور قلب
آمبوبگ
ونتیلاتور
مهمترین دواهای موجود در ترالی اورژانس (Crash Cart)
آدرینالین
آتروپین
آمیودارون
دیازپام
نالوکسان
دکستروز
هیدروکورتیزون
سالبوتامول
فروسیماید
نیتروگلیسیرین
