08/09/2026
🌻 ლეიკემიის დღესთან დაკავშირებით გთავაზობთ მოკლე მიმოხილვას. 🩸
🩸 ლეიკემია ჰემატოპოეზური ღეროვანი უჯრედების კლონური ავთვისებიანი დაავადებაა. იგი კლასიფიცირდება უჯრედული ხაზის (მიელოიდური vs ლიმფოიდური) და მიმდინარეობის ტემპის (მწვავე vs ქრონიკული) მიხედვით.
🔬 საწყისი დიაგნოსტიკა მოიცავს სისხლის საერთო ანალიზს და პერიფერიული სისხლის ნაცხს, და ძვლის ტვინის შეფასებას მორფოლოგიით, ნაკადური ციტომეტრიით, ციტოგენეტიკითა და მოლეკულური კვლევებით.
🩺 კლინიკა
სიმპტომებია დაღლილობა, ცხელება, წონის კლება, სისხლჩაქცევები, სისხლდენა და ინფექციები, რომლებიც ძვლის ტვინის უკმარისობასა და ორგანოების ინფილტრაციას ასახავს.
🔎 განმასხვავებელი ნიშნები
• 🧬 AML: ლეიკოსტაზი, ღრძილების ჰიპერპლაზია და DIC, განსაკუთრებით APL-ის დროს.
• 🧠 ALL: ექსტრამედულური დაავადება — ცნს, სათესლე ჯირკვლები; T-ALL-ის დროს — მედიასტინური წარმონაქმნი.
• 🩸 CML: გამოხატული ლეიკოციტოზი და სპლენომეგალია, თრომბოციტოზთან ერთად.
• 🔬 CLL: ხშირად შემთხვევითი აღმოჩენაა ლიმფოციტოზის სახით.
🚨 გადაუდებელი მდგომარეობა
⚠️ მწვავე პრომიელოციტური ლეიკემია (APL) გადაუდებელი მდგომარეობაა. ATRA უნდა დაიწყოს ეჭვისთანავე, ლაბორატორიული დადასტურების მოლოდინის გარეშე.
🔬 საბოლოო დიაგნოზი და კლასიფიკაცია (ჯანმო/ICC) ეყრდნობა ძვლის ტვინის კვლევას:
• მორფოლოგიასა და ბლასტების შეფასებას;
• ნაკადური ციტომეტრიით იმუნოფენოტიპირებას;
• ციტოგენეტიკას (კარიოტიპი), FISH-ს;
• მოლეკულურ კვლევასა და NGS-ს — რისკის სტრატიფიკაციისა და MRD-ის შეფასებისთვის.
💊 მკურნალობა ქვეტიპ- და ბიომარკერ-დამოკიდებულია: მერყეობს დაკვირვებიდან (ადრეული CLL) უწყვეტ ტიროზინკინაზას ინჰიბიციამდე (CML) და ინტენსიურ თერაპიამდე, სამიზნე პრეპარატებისა და იმუნოთერაპიის გამოყენებით; შერჩეულ შემთხვევებში განიხილება ალოგენური ტრანსპლანტაცია.
🩺 ნეიტროპენიული ცხელება მოითხოვს ფართო სპექტრის ანტიბიოტიკების დაუყოვნებლივ დაწყებას. სიმსივნის ლიზისის სინდრომი საჭიროებს პროფილაქტიკასა და მონიტორინგს. B ჰეპატიტზე სკრინინგი მნიშვნელოვანია B-უჯრედზე მიმართული თერაპიის დაწყებამდე.
🌻 სრული ინფორმაციის სანახავად გახდი GAIM-ის წევრი
