24/08/2026
Emotional Blackmail කියන්නේ මොකක්ද?
අපි හැමෝම ජීවිතයේ කවදාහරි කෙනෙක්ට ආදරය කරලා තියෙනවා. කෙනෙක් ගැන ගොඩක් හිතලා තියෙනවා. ඒ වගේම සමහර වෙලාවට අපි ආදරය කරන කෙනා අපෙන් බලාපොරොත්තු වෙන දෙයක් කරන්න අපි කැමති නැති වුණත්, එයාගේ හැඟීම් ගැන හිතලා ඒ දේ කරන්න සිද්ධ වෙලා තියෙනවා.
හැබැයි මෙතන තියෙන පොඩි වෙනසක් තේරුම් ගන්න ඕන.
කෙනෙක්ගේ හැඟීම් ගැන හිතලා අපි යම් දෙයක් කරන එකයි, කෙනෙක් අපේ හැඟීම් පාවිච්චි කරලා අපිට ඕන නැති දෙයක් කරන්න බල කරන එකයි එකම දෙයක් නෙමෙයි.
මේ දෙවැනි තත්ත්වය තමයි Emotional Blackmail කියන්නේ.
සිංහලෙන් සරලව කිව්වොත්, කෙනෙක් තමන්ට ඕන දෙයක් ලබාගන්න, අනිත් කෙනාගේ ආදරය, බිය, වරදකාරී හැඟීම, අනුකම්පාව හෝ සම්බන්ධතාවය පාවිච්චි කරලා බලපෑම් කිරීම Emotional Blackmail ලෙස හඳුන්වන්න පුළුවන්.
“ඔයා මට ආදරෙයි නම් මේක කරනවා…”
අපිට මේ වගේ වචන ගොඩක් වෙලාවට අහන්න ලැබෙනවා.
“ඔයා මට ආදරෙයි නම් මේක කරන්න.”
“ඔයා මාව ඇත්තටම තේරුම් ගන්නවා නම් ඔයා මට එහෙම කියන්නේ නෑ.”
“ඔයා ඒක කළේ නැත්නම් මම ආයේ ඔයා එක්ක කතා කරන්නේ නෑ.”
“මම ඔයා වෙනුවෙන් මෙච්චර දේවල් කළා. ඔයාට මේ පොඩි දේවත් කරන්න බැරිද?”
“ඔයා මාව දාලා ගියොත් මම මොනවා කරගනීද දන්නේ නෑ.”
“ඔයා නිසා තමයි මම මෙහෙම වෙන්නේ.”
මේ වගේ වචන හැම අවස්ථාවකම Emotional Blackmail කියලා කියන්න බැහැ. ඒත් මේ වගේ ප්රකාශ නැවත නැවත භාවිතා කරලා කෙනෙක්ගේ තීරණ වෙනස් කරවන්න, බිය ගන්වන්න හෝ වරදකාරී හැඟීමක් ඇති කරවන්න උත්සාහ කරනවා නම්, ඒක Emotional Blackmail එකක ලක්ෂණයක් වෙන්න පුළුවන්.
Emotional Blackmail එකේ තියෙන ප්රධානම දේ තමයි “හැඟීම් පාවිච්චි කිරීම”
කෙනෙක් අපෙන් දෙයක් ඉල්ලන එක වැරදි දෙයක් නෙමෙයි.
උදාහරණයක් විදිහට,
“මට අද ඔයා එක්ක කතා කරන්න ඕන. පුළුවන් නම් මට කතා කරන්න.”
කියන එක සාමාන්ය ඉල්ලීමක්.
හැබැයි,
“ඔයාට මං ගැන පොඩි හරි ආදරයක් තියෙනවා නම් අද මට කතා නොකර ඉන්නේ නෑ.”
කියන එක වෙනස්.
මොකද මෙතනදී ඉල්ලීමක් කරනවාට වඩා, ආදරය සහ වරදකාරී හැඟීම පාවිච්චි කරලා අනිත් කෙනාගේ තීරණයට බලපෑම් කරනවා.
ඒ නිසා Emotional Blackmail එකේදී කෙනෙක්ට තමන්ගේ තීරණයක් ගන්නවා වගේ පෙනුණත්, ඇත්තටම ඒ තීරණය ගන්නේ “මම මේක නොකළොත් එයා මට තරහ වෙයිද? මාව දාලා යයිද? මම නරක කෙනෙක් වෙයිද?” කියන බියෙන් වෙන්න පුළුවන්.
“මම ඔයා වෙනුවෙන් මෙච්චර කළා…”
Emotional Blackmail එකේ තවත් සාමාන්ය ආකාරයක් තමයි පරණ උදව් හෝ කැපකිරීම් මතක් කරලා වරදකාරී හැඟීමක් ඇති කිරීම.
“මම ඔයාට කොච්චර උදව් කරලා තියෙනවද?”
“ඔයා අසනීප වෙලා හිටපු වෙලාවේ මම ඔයා ළඟ හිටියා.”
“ඔයා වෙනුවෙන් මම මෙච්චර දේවල් කළා. දැන් ඔයාට මගේ මේ ඉල්ලීම කරන්න බැරිද?”
කෙනෙක් අපි වෙනුවෙන් කරපු දේවල් අගය කරන එක හොඳ දෙයක්.
හැබැයි “මම ඔයා වෙනුවෙන් දෙයක් කළා, ඒ නිසා දැන් ඔයාට මම කියන දේ කරන්නම ඕන” කියන ආකාරයට ඒ දේවල් පාවිච්චි කරනවා නම්, ඒක සෞඛ්ය සම්පන්න සම්බන්ධතාවයක් නෙමෙයි.
ආදරය කියන්නේ ණයක් නෙමෙයි.
කෙනෙක් අපිට ආදරයෙන් දෙයක් කළා කියලා, ඒ වෙනුවට අපේ කැමැත්තට විරුද්ධ දෙයක් කරන්න අපි බැඳිලා නැහැ.
නිහඬව සිටීමත් Emotional Blackmail වෙන්න පුළුවන්ද?
ඔව්, සමහර අවස්ථාවල.
කෙනෙක්ට තරහ ගියාම ටික වෙලාවක් නිහඬව ඉන්න අවශ්ය වීම සාමාන්ය දෙයක්.
හැබැයි,
“ඔයා මම කියන දේ කරනකම් මම ඔයා එක්ක කතා කරන්නේ නෑ.”
කියලා හිතාමතාම නිහඬව සිටිමින් අනිත් කෙනාව තමන්ට ඕන විදිහට හැසිරෙන්න බල කරනවා නම්, ඒක silent treatment එකක් ලෙසත්, Emotional Blackmail එකේ ආකාරයක් ලෙසත් පෙනී යන්න පුළුවන්.
මෙතන අරමුණ තමයි,
“ඔයා මම කියන දේ කළොත් විතරයි මම ආයේ සාමාන්ය වෙන්නේ.”
කියන පණිවිඩය දීම.
බිය ඇති කිරීම
සමහර අය කෙනෙක්ව පාලනය කරන්න ආදරය පාවිච්චි කරනවා.
තවත් අය බිය පාවිච්චි කරනවා.
“ඔයා මාව දාලා ගියොත් මම දන්නෙ නෑ මොනවා කරගනීද කියලා.”
“ඔයා මේ සම්බන්ධතාවය නතර කළොත් මට ජීවිතයක් නෑ.”
“ඔයා මට එහෙම කළොත් ඔයාට පස්සේ පසුතැවෙන්න වෙයි.”
වගේ ප්රකාශ කෙනෙක්ව බියට පත් කරලා තීරණයක් වෙනස් කරවීමට භාවිතා කරනවා නම් ඒක ඉතාමත් බරපතළ තත්ත්වයක්.
විශේෂයෙන්ම කෙනෙක් තමන්ට හානි කරගන්නවා කියලා කියමින් අනිත් කෙනාව සම්බන්ධතාවයක රඳවා තබාගන්න උත්සාහ කරනවා නම්, ඒක සරල ආදර ප්රකාශයක් විදිහට නොසලකා හැරිය යුතු දෙයක්.
Emotional Blackmail කරන කෙනා හැම වෙලාවෙම “නරක කෙනෙක්”ද?
මෙතනත් අපි ටිකක් පරිස්සම් වෙන්න ඕන.
කෙනෙක් Emotional Blackmail කරනවා කියලා ඒ කෙනාට අනිවාර්යයෙන්ම තමන් කරන දේ ගැන සම්පූර්ණ අවබෝධයක් තියෙනවා කියලා කියන්න බැහැ.
සමහර අය තමන්ගේ බිය, අනාරක්ෂිත බව, අතහැර දමනු ඇතැයි ඇති බිය හෝ සම්බන්ධතාවය අහිමි වේ යැයි ඇති බිය නිසා මෙවැනි හැසිරීම් පෙන්වන්න පුළුවන්.
ඒත් හේතුව මොකක් වුණත්, අනිත් කෙනාගේ සීමා සහ තීරණ වලට ගරු නොකරන හැසිරීම සෞඛ්ය සම්පන්න දෙයක් නෙමෙයි.
ඔබ Emotional Blackmail එකකට ලක් වෙනවාද කියලා හඳුනාගන්නේ කොහොමද?
කෙනෙක් එක්ක කතා කරලා ඉවර වුණාම ඔබට නිතරම මෙහෙම දැනෙනවා නම් ටිකක් නවතිලා හිතන්න.
“මම මේක නොකළොත් මම නරක කෙනෙක් වෙයි.”
“එයා දුක් වෙන්නේ මගේ වරදින්.”
“එයා මාව දාලා යයි කියලා බයයි.”
“එයාට තරහ යයි කියලා මම මගේ කැමැත්ත අතහරිනවා.”
“මට ‘නෑ’ කියන්න බැහැ.”
“එයාගේ හැඟීම් පාලනය කරන වගකීමත් මට තියෙනවා වගේ දැනෙනවා.”
“මට මගේම තීරණයක් ගන්න අමාරුයි.”
මේ හැඟීම් නිතරම ඇති වෙනවා නම්, ඔබගේ සම්බන්ධතාවය ගැන ටිකක් අවධානය යොමු කිරීම වැදගත්.
“නෑ” කියන්න පුළුවන් වීම ඉතා වැදගත්
සෞඛ්ය සම්පන්න සම්බන්ධතාවයකදී “නෑ” කියන වචනයටත් ඉඩ තියෙනවා.
ඔයා මට ආදරෙයි නම් “ඔව්” කියන්න ඕන කියලා නීතියක් නැහැ.
කෙනෙක් අපිට ආදරය කරනවා කියලා, අපි එයාගේ හැම ඉල්ලීමකටම එකඟ වෙන්න ඕන නැහැ.
අපිට අපේම සීමා තියෙනවා.
අපේම කැමැත්ත තියෙනවා.
අපේම තීරණ තියෙනවා.
ඒවාට ගරු කරන එක තමයි සෞඛ්ය සම්පන්න සම්බන්ධතාවයක වැදගත් කොටසක්.
ඒ නිසා,
“මම ඔයාට ආදරෙයි. ඒත් මේ දේ කරන්න මම කැමති නැහැ.”
කියන්න පුළුවන්.
ඒක ආදරය නැතිකමක් නෙමෙයි.
ඒක තමන්ගේ සීමාවක්.
අවසානයේදී Emotional Blackmail ගැන අපි තේරුම් ගන්න ඕන වැදගත්ම දේ තමයි,
ආදරය කියන්නේ කෙනෙක්ව පාලනය කරන උපකරණයක් නෙමෙයි.
කෙනෙක්ට අපි ආදරය කරනවා කියලා, අපේ තීරණ, සීමා සහ කැමැත්ත අතහැරලා එයාට ඕන විදිහට ජීවත් වෙන්න අපිට සිද්ධ වෙන්නේ නැහැ.
ඒ වගේම තමන්ට ආදරය කරන කෙනෙක්ට තමන්ගේ අවශ්යතා කියන්න පුළුවන්. නමුත් ඒ අවශ්යතා ඉටු කරවාගන්න බිය, වරදකාරී හැඟීම, අනුකම්පාව හෝ ආදරය පාවිච්චි කරලා බලපෑම් කිරීම සෞඛ්ය සම්පන්න ක්රමයක් නෙමෙයි.
ආදරය තියෙන තැන බලපෑමට වඩා අවබෝධය තියෙන්න ඕන.
බියට වඩා විශ්වාසය තියෙන්න ඕන.
වරදකාරී හැඟීමට වඩා ගෞරවය තියෙන්න ඕන.
ඒ වගේම, “ඔව්” වගේම “නෑ” කියන වචනයටත් ඉඩ තියෙන්න ඕන.
Psychological counsellor.
P. H. P. Sewwandi De Silva
📲 WhatsApp us:
https://wa.me/94768221359
