15/12/2020
Недела на забоздравствена заштита 15-21 декември 2020
Црвениот крст на Република Северна Македонија во периодот од 15-21 декември 2020 год. ќе ја одбележи Неделата на забозадравствена заштита со мотото: Здрави животни навики за здрави насмевки. На овој начин сакаме да ја подигнеме јавната свест за важноста на оралното здравје, кое е клучен показател за целокупното здравје, благосостојба и квалитетот на животот. Повеќето орални заболувања и состојби имаат заеднички модифицирани фактори на ризик со водечките незаразни хронични болести (кардиоваскуларни заболувања, карцином, хронични респираторни заболувања и дијабетес). Овие фактори на ризик вклучуваат и употреба на тутун, консумација на алкохол и нездрава исхрана богата со рафинирани шеќери. Постои докажана врска помеѓу оралното здравје и општата здравствена состојба. Докажано е дека дијабетес мелитус е поврзан со развој и прогресија на периодонтитисот.
Клучни факти
Оралните болести претставуваат голем здравствен товар за многу земји и влијаат на луѓето во текот на нивниот живот, предизвикувајќи болка, непријатност, изобличување, па дури и смрт.
Се проценува дека оралните болести влијаат на скоро 3,5 милијарди луѓе.
Нетретиран забен кариес кај трајните заби е најчестата здравствена состојба според студијата за Глобалното оптоварување на болести направена 2017 година.
Повеќе од 530 милиони деца страдаат од забен кариес на примарни заби (млечни заби).
Скоро 10% од глобалното население страда од напредна форма на пародонтална болест што може да резултира со губење на забите.
Фактори кои придонесуваат за орални заболувања се нездрава исхрана богата со шеќер, употреба на тутун и употреба на алкохол.
Добрата хигиена, редовните прегледи на забите и здравиот начин на живот допринесуваат во заштита на оралното здравје, без оглед на возраста.
Повеќето орални заболувања во голема мера се спречуваат и можат да се лекуваат во рана фаза.
----------------------
Java e mbrojtjes së shëndetit të dhëmbëve 15 -21 dhjetor 2020
Kryqi i Kuq i Republikës së Maqedonisë së Veriut në periudhën nga 15-21 Dhjetor 2020. do të shënojë Javën e mbrojtjes së shëndetit të dhëmbëve me moton: Shprehi të shëndetshme në jetë për buzëqeshje të shëndetshme. Në këtë mënyrë ne duam të rrisim ndërgjegjësimin e publikut për rëndësinë e shëndetit oral, i cili është një tregues kryesor i shëndetit të përgjithshëm, mirëqenies dhe cilësisë së jetës. Shumica e sëmundjeve dhe kushteve të gojës kanë faktorë të përbashkët të rrezikut të modifikuar me sëmundje kronike jo-ngjitëse kryesore (sëmundje kardiovaskulare, kancer, sëmundje kronike të frymëmarrjes dhe diabet). Këta faktorë rreziku përfshijnë përdorimin e duhanit, konsumimin e alkoolit dhe një dietë jo të shëndetshme të pasur me sheqerna të rafinuar. Ekziston një lidhje e provuar midis shëndetit oral dhe shëndetit të përgjithshëm. Diabeti mellitus është treguar i lidhur me zhvillimin dhe përparimin e parodontitit.
Fakte kyçe
Sëmundjet e gojës paraqesin një barrë të madhe shëndetësore për shumë vende dhe prekin njerëzit gjatë gjithë jetës së tyre, duke shkaktuar dhimbje, shqetësime, shtrembërime dhe madje edhe vdekje.
Është vlersësuar se sëmundjet e gojës ndikojnë në rreth 3,5 miljard njerëz.
Kariesi dentar i patrajtuar në dhëmbët e përhershëm është gjendja më e zakonshme shëndetësore sipas studimit për Sëmundjet Globale të kryer në 2017.
Më shumë se 530 milion fëmijë vuajnë nga prishja e dhëmbëve primar (dhëmbët e qumështit).
Gati 10% e popullsisë globale vuan nga një formë e përparuar e sëmundjes periodontale që mund të rezultojë në humbjen e dhëmbëve.
Faktorët që kontribuojnë në sëmundjet e gojës janë ushqimi jo i shëndetshëm i pasur me sheqer, përdorimi i duhanit dhe alkoolit.
Higjiena e mirë, ekzaminimet e rregullta dentare dhe një mënyrë jetese e shëndetshme kontribuojnë në mbrojtjen e shëndetit oral, pavarësisht nga mosha.
Shumica e sëmundjeve orale janë kryesisht të parandalueshme dhe mund të trajtohen në një fazë të hershme.
----------------------
Week for Dental Care 15-21 December 2020
In the period of 15-21 December 2020 the Red Cross of the Republic of North Macedonia will mark Week for Dental Care with the motto: Healthy Living Habits for Healthy Smiles. In this way we want to raise public awareness on the importance of oral health, which is a key indicator of overall health, well-being and quality of life. Most oral diseases and conditions share common risk factors with leading non-communicable chronic diseases (cardiovascular disease, cancer, chronic respiratory disease, and diabetes). These risk factors include to***co use, alcohol consumption and an unhealthy nutrition rich with refined sugars. There is a proven link between oral health and general health. Diabetes mellitus has been shown to be associated with the development and progression of periodontitis.
Key facts
Oral diseases are a major health burden for many countries and affect people throughout their lives, causing pain, discomfort, distortion and even death.
Oral diseases are estimated to affect nearly 3.5 billion people.
Untreated dental caries in permanent teeth is the most common health condition according to the Global Burden of Disease Study 2017.
More than 530 million children suffer from primary tooth decay (deciduous teeth).
Nearly 10% of the global population suffers from an advanced form of periodontal disease that can result in tooth loss.
Factors that contribute to oral diseases are an unhealthy diet rich in sugar, to***co use and alcohol use.
Good hygiene, regular dental examinations and a healthy lifestyle contribute to the protection of oral health, regardless of age.
Most oral diseases are largely preventable and can be treated at an early stage.
