Монголын торлог шилэнцрийн мэргэжлийн нийгэмлэг

20/07/2026

10/07/2026

Pattern Deviation Map гэж юу вэ?

06/07/2026

Humphrey Visual Field (HVF) Харааны талбайн шинжилгээ.
Total Deviation Map гэж юу вэ?

21/06/2026

Humphrey Visual Field (HVF) Харааны талбайн шинжилгээ. Босго утгууд (Threshold Values)

17/06/2026

Humphrey Харааны Талбайн Шинжилгээний Хуурамч Эерэг Хариултын Алдаа (False Positive Response Errors)

Humphrey харааны талбайн шинжилгээний найдвартай байдлыг үнэлэхэд хамгийн чухал үзүүлэлтүүдийн нэг нь False Positive Response Error буюу хуурамч эерэг хариултын хувь юм.
Энэ нь өвчтөн гэрлийн өдөөгчийг үнэндээ хараагүй мөртлөө харсан мэт товчлуур дарсан тохиолдлыг илэрхийлдэг.
Өөрөөр хэлбэл өвчтөн:
• Гэрэл хараагүй байхад товчлуур дарна
• Хэт яарч товчлуур дарна
• Санамсаргүйгээр олон дахин дарна
• “Гэрэл ассан байх” гэж таамаглан дарна
Ийм үед шинжилгээний үр дүн бодит биш, хэт сайн харагдаж, харааны талбайн жинхэнэ дефектийг нуух аюултай.
________________________________________
False Positive гэж юу вэ?
Humphrey төхөөрөмж өвчтөн үнэхээр гэрлийг харж байна уу эсвэл зүгээр л таамаглан дарж байна уу гэдгийг байнга шалгаж байдаг.
Үүний тулд зарим үед:
• маш сул өдөөгч өгдөг
• эсвэл огт өдөөгч өгөхгүй
Хэрэв ийм үед өвчтөн товчлуур дарвал төхөөрөмж үүнийг False Positive гэж бүртгэнэ.
Энгийнээр хэлбэл:
"Байхгүй гэрлийг харлаа гэж хариулах"
явдал юм.
________________________________________
False Positive яагаад үүсдэг вэ?
1. Trigger-happy өвчтөн
Хамгийн түгээмэл шалтгаан.
Өвчтөн:
• шинжилгээгээ сайн өгөхийг хүсдэг
• гэрэл гарахаас өмнө дардаг
• аль болох хурдан хариулахыг хичээдэг
Ийм өвчтөнүүдийг Trigger-happy patient гэж нэрлэдэг.
________________________________________
2. Зааврыг буруу ойлгох
Зарим хүмүүс:
“Гэрэл гарч магадгүй гэж санагдсан үедээ дар” гэж ойлгодог.
Гэтэл зөв заавар нь:
“Зөвхөн гэрэл үнэхээр харсан үедээ дар.” юм.
________________________________________
3. Сэтгэл түгшсэн өвчтөн
Шинжилгээнд санаа зовсон хүмүүс:
• алдахгүйг хичээнэ
• байнга товчлуур дээр хуруугаа бэлэн байлгана
• гэрэл гараагүй байсан ч дарах хандлагатай байдаг
________________________________________
4. Хэт дассан өвчтөн
Олон удаа HVF өгсөн зарим хүмүүс:
• гэрлийн хэмнэлийг таамаглаж эхэлдэг
• урьдчилан дардаг
Үүний улмаас false positive өсөж болно.
________________________________________
False Positive өндөр байвал юу болдог вэ?
False Positive алдаа нь харааны талбайг хуурамчаар сайжруулдаг. Ихэнх алдаа харааны талбайг муутгадаг бол
False Positive нь эсрэгээрээ харааны талбайг бодитоос илүү сайн мэт харагдуулдаг. Энэ нь глаукомын эмч нарыг хамгийн их төөрөгдүүлдэг алдаануудын нэг юм.
________________________________________
Харааны талбай дээр хэрхэн харагддаг вэ?
1. Hill of Vision хэвийн бус өндөр болно
Хэвийн үед харааны мэдрэг чанар төв хэсэгт хамгийн өндөр байдаг.
False Positive үед:
• мэдрэг чанар хиймлээр нэмэгдэнэ
• толгод хэвийн бус өндөр болно
Зарим цэг дээр хүний физиологийн боломжгүй өндөр босго хэмжигдэж болно.
________________________________________
2. Total Deviation Map хэвийн мэт харагдана
Өвчтөнд бодит глаукомын дефект байсан ч
False Positive өндөр үед:
• дефект багассан мэт
• эсвэл бүр алга болсон мэт
харагдаж болно.
________________________________________
3. Pattern Deviation төөрөгдүүлнэ
Төхөөрөмж ерөнхий мэдрэг чанар хэт өндөр байна гэж үзээд
математик засвар хийх үед жинхэнэ дефектүүд дарагдаж болно.
________________________________________
4. "White Scotoma"
Сонгодог шинж тэмдэг.
Зарим хэсэг эргэн тойрноосоо илүү мэдрэг мэт харагдана.
Өөрөөр хэлбэл харааны талбай дээр:
• хар нүх биш
• харин "хэт сайн хараатай арал" үүснэ.
Энэ нь бодит физиологийн үзэгдэл биш.
False Positive-ийн улмаас бий болсон хиймэл дүр зураг юм.
________________________________________
Grey Scale зураг дээр ямар харагддаг вэ?
Grey Scale зураг дээр:
• хэт цайвар
• бараг бүхэлдээ цагаан
• жигд бус тод хэсгүүдтэй харагдаж болно.
Заримдаа өвчтөн 80 настай, дунд зэргийн глаукомтой байхад хүртэл 20 настай эрүүл хүний талбай шиг харагдах тохиолдол байдаг.
________________________________________
Numerical Plot дээр ямар шинж илрэх вэ?
Анхаарал татах шинжүүд:
• 36 dB
• 38 dB
• 40 dB
• 42 dB
зэрэг ер бусын өндөр утгууд олон харагдана.
Заримдаа төвийн хэсэгт 45–50 dB хүрэх нь бий.
Эдгээр нь физиологийн хувьд эргэлзээтэй үзүүлэлтүүд байдаг.
________________________________________
Reliability Indices дээр хэрхэн үнэлэх вэ?
Humphrey тайланд
False Positive Errors гэсэн мөр бий.
Ерөнхий удирдамж
• < 5% → сайн
• 5–10% → хүлээн зөвшөөрч болно
• 10–15% → болгоомжтой тайлбарлана
• 15% → үр дүн эргэлзээтэй
• 20% → ихэнхдээ найдвартай бус гэж үзнэ
Орчин үеийн SITA алгоритмууд ялангуяа False Positive-д маш мэдрэмтгий байдаг.
________________________________________
False Positive өндөр үед MD, PSD, VFI-д юу тохиолддог вэ?
MD
MD хиймлээр сайжирна.
Жишээ:
жинхэнэ MD = −8 dB
гэтэл тайлан дээр
−3 dB
болон харагдаж болно.
________________________________________
PSD
Заримдаа PSD буурдаг.
Учир нь бүх талбай ерөнхийдөө “хэт сайн” болж харагдана.
________________________________________
VFI
VFI хиймлээр өснө.
Жишээ нь:
жинхэнэ VFI = 70% байтал 90–95% болон харагдах боломжтой.
________________________________________
False Positive эсвэл жинхэнэ сайжралт уу?
Заримдаа өмнөх талбайтай харьцуулахад:
• MD сайжирсан
• VFI өссөн
• дефект алга болсон байж болно.
Ийм үед:
"Өвчин үнэхээр сайжирсан уу?"
эсвэл
"False Positive үүссэн үү?"
гэдгийг эхлээд шалгах хэрэгтэй.
Глаукомын дефект ихэвчлэн гэнэт алга болдоггүй.
________________________________________
Өвчтөнд хэрхэн зөв заавар өгөх вэ?
Шинжилгээ эхлэхийн өмнө:
"Гэрлийг зөвхөн үнэхээр харсан үедээ товчлуур дарна. Эргэлзэж байвал бүү дар. Заримдаа гэрэл гарахгүй үе байдаг бөгөөд энэ нь хэвийн." гэж тайлбарлах нь хамгийн үр дүнтэй.
________________________________________
Гол санааг дүгнэвэл
False Positive Response Error гэдэг нь өвчтөн гэрлийг хараагүй мөртлөө харсан мэт хариулж буй үзэгдэл юм.
Энэ алдаа:
• харааны талбайг зохиомлоор сайжруулдаг
• глаукомын дефектийг нууж чаддаг
• MD болон VFI-г хэт өндөр болгодог
• Grey Scale-ийг хэвийн мэт харагдуулдаг
• эмчийг буруу дүгнэлт хийхэд хүргэдэг
Тиймээс Humphrey тайлан уншихдаа:
"Дефект юу байна?" гэж харахаас өмнө "Reliability Indices ямар байна?" гэж шалгах хэрэгтэй.
Учир нь найдвартай бус шинжилгээг тайлбарлах боломжгүй байдаг.

17/06/2026

Харааны Талбайн Шинжилгээний Хуурамч Эерэг Хариултын Алдаа гэж юу вэ?
Харааны талбайн шинжилгээний найдвартай байдлыг үнэлэхэд хамгийн чухал үзүүлэлтүүдийн нэг нь хуурамч эерэг хариултын хувь юм.
Энэ нь шинжлүүлэгч гэрлийн өдөөгчийг үнэн хэрэгтээ хараагүй мөртлөө харсан мэт товчлуур дарсан тохиолдлыг илэрхийлдэг.
Өөрөөр хэлбэл шинжлүүлэгч:
• Гэрэл хараагүй байхад товчлуур дарна
• Хэт яарч товчлуур дарна
• Санамсаргүйгээр олон дахин дарна
• “Гэрэл гарсан байх” гэж таамаглан дарна
Ийм үед шинжилгээний үр дүн бодит байдлаас хэт сайн харагдаж, харааны талбайн жинхэнэ алдагдлыг нуух аюултай.