Anna Grzelak Dietetyk kliniczny

03/07/2026

Lato i wakacje to czas wyjazdów, pikników, grillowania i posiłków na świeżym powietrzu. Wysokie temperatury sprzyjają jednak szybkiemu psuciu się żywności, co zwiększa ryzyko zatruć pokarmowych. Wystarczy pamiętać o kilku prostych zasadach, aby cieszyć się smacznym jedzeniem i bezpiecznie spędzić letni wypoczynek.

☀️ Chroń żywność przed wysoką temperaturą – produkty łatwo psujące się przechowuj w torbie termicznej z wkładami chłodzącymi i nie pozostawiaj ich na słońcu.

🧼 Pamiętaj o higienie rąk – myj ręce przed jedzeniem i przygotowywaniem posiłków, a gdy nie masz dostępu do wody, użyj środka do dezynfekcji.

🥗 Wybieraj świeże i dobrze przygotowane posiłki – jedz w sprawdzonych miejscach, unikaj potraw, które długo stoją poza lodówką.

💧 Pij bezpieczną wodę – podczas wyjazdów, zwłaszcza zagranicznych, wybieraj wodę butelkowaną i unikaj lodu z niepewnego źródła.

🍓 Dokładnie myj owoce i warzywa przed spożyciem.

🥩 Nie jedz surowego lub niedogotowanego mięsa, ryb, jaj i owoców morza.

🧺 Na piknik zabierz: torbę termiczną, wkłady chłodzące, wodę, wilgotne chusteczki lub płyn do dezynfekcji rąk oraz szczelne pojemniki na żywność.

⏰ Nie pozostawiaj żywności w wysokiej temperaturze dłużej niż 2 godziny, a gdy temperatura otoczenia przekracza 30°C – nie dłużej niż 1 godzinę.

👃 Jeśli produkt wygląda, pachnie lub smakuje podejrzanie – nie ryzykuj. Wyrzuć go.

🌞 Bezpieczne przechowywanie i odpowiednia higiena to prosty sposób, aby cieszyć się zdrowymi i spokojnymi wakacjami.

25/06/2026

🌞💧 Upały? Zadbaj o nawodnienie! 💧🌞

Wysoka temperatura sprawia, że nasz organizm traci więcej wody niż zwykle. Nawet niewielkie odwodnienie może powodować zmęczenie, ból głowy, problemy z koncentracją i gorsze samopoczucie.

Pamiętaj o kilku prostych zasadach:
💙 Pij wodę regularnie – nie czekaj, aż poczujesz silne pragnienie.
🍋 Urozmaicaj smak wody dodatkami, takimi jak cytryna, mięta, ogórek, owoce sezonowe czy imbir.
🍉 Sięgaj po produkty bogate w wodę – arbuzy, truskawki, ogórki czy pomidory to świetny wybór.
🧂 W czasie intensywnego pocenia pamiętaj o uzupełnianiu elektrolitów.
☀️ Zabieraj butelkę z wodą wszędzie tam, gdzie spędzasz czas na zewnątrz.

Małe nawyki robią wielką różnicę – zadbaj o nawodnienie i ciesz się latem w pełni! 💙

31/05/2026

Maj jest okresem intensywnego pojawiania się świeżych warzyw, które stanowią cenne źródło składników odżywczych. Spożywanie produktów sezonowych jest zgodne z zasadami racjonalnego żywienia oraz aktualnymi normami żywienia dla populacji Polski. Produkty zbierane w naturalnym okresie wegetacji charakteryzują się wysoką wartością odżywczą, świeżością oraz większą zawartością witamin i składników bioaktywnych.

W maju sezonowe są między innymi: szczypior, rzodkiewka, szczaw lub sałata. 🥬🌱🍃

Szczypior i rzodkiewka są źródłem witaminy C, kwasu foliowego oraz związków siarkowych wspierających odporność organizmu. Szczaw dostarcza witamin z grupy B, żelaza oraz błonnika pokarmowego. Dzika róża uznawana jest za jedno z najbogatszych naturalnych źródeł witaminy C oraz przeciwutleniaczy.
Zgodnie z normami żywienia i zaleceniami Instytutu Żywności i Żywienia oraz Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej, warzywa powinny stanowić podstawę codziennej diety. Zaleca się spożywanie co najmniej 400 g warzyw dziennie. Produkty sezonowe ułatwiają realizację tych zaleceń dzięki wysokiej dostępności i wartości odżywczej. 🥬🌱🌿🍃🌼🌸🍓🥗🌞

Włączenie sezonowych warzyw i roślin jadalnych do codziennego jadłospisu wspiera prawidłowe funkcjonowanie organizmu, dostarcza naturalnych przeciwutleniaczy, błonnika pokarmowego oraz składników mineralnych. Regularne spożywanie takich produktów może korzystnie wpływać na poprawę odporności organizmu, układ pokarmowy oraz ogólny stan zdrowia.

17/05/2026

NAFLD, czyli niealkoholowe stłuszczenie wątroby 🧠

Non-alcoholic fatty liver disease to choroba, w której w komórkach wątroby odkłada się nadmiar tłuszczu — mimo że dana osoba nie nadużywa alkoholu. Co ważne, NAFLD często przez wiele lat nie daje żadnych objawów.

To jedna z najczęstszych chorób metabolicznych XXI wieku i bardzo często współwystępuje z:
• otyłością,
• insulinoopornością,
• cukrzyca typu 2,
• nadmiarem ultraprzetworzonej żywności i cukru w diecie.

Wiele osób myśli, że problem dotyczy wyłącznie tłustego jedzenia, ale ogromne znaczenie mają także:
🥤 słodzone napoje,
🍫 nadmiar cukrów prostych,
🍔 częste podjadanie,
🛋️ brak ruchu.

Co ciekawe — wątroba ma dużą zdolność regeneracji. Już kilka tygodni regularnej aktywności fizycznej, lepszego odżywiania i ograniczenia słodzonych napojów może poprawić wyniki badań i zmniejszyć stłuszczenie.

Dlatego profilaktyka NAFLD to nie restrykcyjna dieta „na chwilę”, ale codzienne nawyki 🥗🚶

10/05/2026

06/05/2026

Ferrytyna to białko magazynujące żelazo w organizmie. Można powiedzieć, że jest „zapasem żelaza” — pokazuje, ile żelaza organizm ma odłożonego na później, głównie w wątrobie, szpiku kostnym i śledzionie.

Na co wpływa ferrytyna?🐟🍖

Ferrytyna pośrednio wpływa na wiele funkcji organizmu, ponieważ od poziomu żelaza zależy m.in.:
- produkcja hemoglobiny i transport tlenu,
- poziom energii i wydolność,
- koncentracja i praca mózgu,
- odporność,
- kondycja włosów, skóry i paznokci,
- regeneracja mięśni,
- prawidłowa praca tarczycy.

O czym informuje poziom ferrytyny?

Badanie ferrytyny pomaga ocenić zapasy żelaza.

Niska ferrytyna może oznaczać:
- niedobór żelaza,
- początki anemii,
- zbyt małą ilość żelaza w diecie,
- utratę krwi (np. obfite miesiączki),
- problemy z wchłanianiem.

Objawy niskiej ferrytyny:

- zmęczenie,
- osłabienie,
- zawroty głowy,
- wypadanie włosów,
- bladość,
- zimne dłonie i stopy,
- problemy z koncentracją.

Wysoka ferrytyna może oznaczać:
- stan zapalny lub infekcję,
- choroby wątroby,
- nadmiar żelaza,
- niektóre choroby przewlekłe.

Sama ferrytyna nie zawsze wystarcza do diagnozy — zwykle interpretuje się ją razem z:
- żelazem,
- hemoglobiną,
- transferryną,
- CRP (stan zapalny).

W jakich produktach występuje żelazo?

Ferrytyna nie występuje w produktach spożywczych — organizm produkuje ją sam. Natomiast jej poziom zależy od ilości żelaza w diecie.

30/04/2026

Witajcie jeszcze w kwietniu w pierwszym odcinku z cyklu „Domowe przetwory, smak każdej pory”. Dziś w roli głównej szparagi, na które właśnie rozpoczął się sezon. 🌿🥗A dlaczego warto je jeść?

- Szparagi są bogate w witaminy: A, C, E, K oraz z grupy B (zwłaszcza kwas foliowy)
- Zawierają dużo błonnika, który wspiera trawienie
- Mają właściwości moczopędne, pomagają usuwać nadmiar wody z organizmu
- Są źródłem antyoksydantów, które wspierają odporność
- Wspomagają pracę serca i układu krążenia.

Szparagi są bardzo uniwersalne – można je przygotować szybko i na wiele sposobów, dlatego często pojawiają się w kuchni wiosennej.

26/04/2026

Mówią, że nie ma złej pogody, aby uprawiać sport, są tylko złe ubrania... 😁Ruch na świeżym powietrzu to jedna z najprostszych rzeczy, jakie możesz zrobić dla swojego organizmu. Niezależnie od wiatru czy temperatury, aktywność fizyczna wspiera pracę serca, poprawia metabolizm i pomaga regulować apetyt.🤸‍♀️

To właśnie regularny ruch — nie idealne warunki — buduje zdrowie. Dotlenienie, lepsze samopoczucie, stabilniejszy poziom energii w ciągu dnia, endorfiny czyli hormony szczęścia. A do tego naturalne wsparcie dla układu nerwowego i redukcja stresu.⛹️‍♀️

Czasem wystarczy wyjść, zamiast czekać na „lepszą pogodę”. Bo organizm nie potrzebuje perfekcji, nadmiernej intensywności — potrzebuje konsekwencji.🚴‍♀️

18/04/2026

Badanie składu ciała metodą bioimpedancji elektrycznej (BIA – Bioelectrical Impedance Analysis) polega na pomiarze oporu (impedancji), jaki tkanki organizmu stawiają przepływowi bardzo słabego, bezpiecznego prądu elektrycznego ⚡. Na podstawie tego oporu urządzenie oblicza proporcje różnych składników ciała.

Na czym polega bioimpedancja? 🧍‍♂️📊
- Podczas badania przez ciało przepuszczany jest prąd o bardzo małym natężeniu (niewyczuwalny) ⚡.
- Ponieważ różne tkanki przewodzą prąd w różnym stopniu, można określić ich ilość:

woda i mięśnie 💧💪 → dobrze przewodzą prąd
tkanka tłuszczowa 🧈 → przewodzi słabiej (stawia większy opór)
kości 🦴 → przewodzą bardzo słabo

Urządzenie mierzy impedancję, czyli opór dla prądu, a następnie algorytmy przeliczają wynik na skład ciała 📈.

Jak przebiega badanie? ⏱️
- Osoba staje boso na analizatorze lub trzyma elektrody w dłoniach
- Elektrody wysyłają bardzo słaby prąd przez ciało ⚡
- Aparat mierzy opór tkanek 📏
- Po kilku sekundach otrzymuje się wynik na ekranie lub wydruku 🖥️📄

Co można zmierzyć dzięki BIA? 📋

Najczęściej raport zawiera:
- procentową zawartość tkanki tłuszczowej 🧈
- masę mięśniową 💪
- całkowitą zawartość wody w organizmie 💧
- masę kości 🦴
- BMI ⚖️
- poziom tłuszczu trzewnego 🫀
- zapotrzebowanie kaloryczne (BMR) 🔥