afya na madam nunu

25/03/2026

Kujikinga na magonjwa ya figo ni muhimu sana kwa sababu figo husaidia kuchuja sumu mwilini, kudhibiti maji na shinikizo la damu. Hapa chini ni njia muhimu za kujikinga:

Njia za kujikinga na magonjwa ya figo

1. Kunywa maji ya kutosha

Kunywa maji husaidia figo kusafisha sumu mwilini. Inashauriwa kunywa angalau lita 1.5–2 kwa siku (isipokuwa daktari akisema vingine).

2. Epuka matumizi holela ya dawa

Matumizi ya dawa za maumivu mara kwa mara bila ushauri wa daktari (k**a diclofenac, ibuprofen) yanaweza kuharibu figo.

3. Dhibiti shinikizo la damu

Shinikizo la damu ni sababu kubwa ya ugonjwa wa figo. Hakikisha unapima presha mara kwa mara.

4. Dhibiti kisukari

Kisukari ni moja ya sababu kuu ya kuharibika kwa figo, hivyo hakikisha sukari iko kwenye kiwango sahihi.

5. Punguza matumizi ya chumvi

Chumvi nyingi huongeza presha na kuathiri figo. Epuka vyakula vyenye chumvi nyingi k**a chips, vyakula vya makopo, na supu za unga.

6. Epuka pombe na sigara

Pombe na sigara huathiri mzunguko wa damu na kuharibu figo polepole.

7. Fanya mazoezi

Mazoezi husaidia kudhibiti uzito, presha na kisukari ambavyo vinaathiri figo.

8. Pima afya mara kwa mara

Fanya vipimo k**a:

Kipimo cha mkojo

Kipimo cha damu (creatinine)

Presha

Sukari

Dalili za awali za ugonjwa wa figo

Ukiona dalili hizi wahi hospitali:

Kuvimba miguu au uso

Mkojo kuwa na povu

Mkojo kuwa na damu

Kuchoka sana

Maumivu ya kiuno

Kukojoa mara nyingi usiku

Ukijikinga mapema unaweza kuepuka kufika hatua ya kusafishwa damu (dialysis).

Kwa ushauri na msaada zaidi piga 0784355982

25/03/2026

Kuvimba mwili (miguu, mikono, uso au tumbo) kwa mtu mwenye tatizo la figo mara nyingi huonyesha hatua ya kati au ya mwisho ya ugonjwa wa figo, lakini inategemea sababu na ukubwa wa tatizo.

Kwa nini mwili huvimba kwa mgonjwa wa figo?

Figo zinaposhindwa kufanya kazi vizuri:

Haziwezi kuondoa maji ya ziada

Haziwezi kuondoa chumvi ya ziada

Protini hupotea kwenye mkojo Hivyo maji hukaa mwilini na kusababisha uvimbe (edema).

Kuvimba huonekana zaidi katika hatua zipi?

Ugonjwa sugu wa figo hugawanywa katika hatua 5:

1. Hatua ya 1 – Figo zinafanya kazi karibu kawaida (hakuna uvimbe)

2. Hatua ya 2 – Dalili chache sana

3. Hatua ya 3 – Dalili zinaanza (uchovu, kukojoa sana usiku)

4. Hatua ya 4 – Figo zimeharibika sana (uvimbe huanza mara nyingi)

5. Hatua ya 5 – Figo kushindwa kabisa (uvimbe mkubwa, maji tumboni, kupumua shida)

👉 Hivyo kuvimba mwili mara nyingi huanza hatua ya 4 hadi 5.

Dalili nyingine zinazoenda pamoja na kuvimba

Kukojoa povu

Mkojo kupungua

Uchovu

Kichefuchefu

Ngozi kuwasha

Kupumua kwa shida

Shinikizo la damu

Muhimu kufanya

Mtu akianza kuvimba:

Pima creatinine

Pima urea

Pima mkojo

Pima BP

Fanya Ultrasound ya figo

Ukiona uvimbe usipuuze, mara nyingi huwa ishara kwamba tatizo la figo limefika hatua mbaya na unapaswa kumuona daktari mapema.

Ukitaka, naweza kukuambia pia dalili za mwanzo kabisa za ugonjwa wa figo.

Piga simu kwa ushauri zaidi>0784355982

25/03/2026

Kujikinga na madhara ya figo (hasa kuzuia Ugonjwa wa Figo Sugu) ni muhimu sana kwa sababu figo zikishaharibika mara nyingi haziwezi kurudi kawaida. Hapa chini ni njia muhimu za kujilinda:

1. Kunywa maji ya kutosha

Maji husaidia figo kusafisha uchafu mwilini.
Jaribu kunywa angalau lita 1.5 – 2 kwa siku (isipokuwa umeelekezwa vingine na daktari).

2. Punguza chumvi

Chumvi nyingi husababisha presha kupanda ambayo huharibu figo.
Epuka:

Chips

Vyakula vya makopo

Supu za unga

Samaki wa kukaangwa wenye chumvi nyingi

3. Dhibiti presha ya damu

Shinikizo la Damu ni sababu kubwa ya ugonjwa wa figo.
Pima presha mara kwa mara.

4. Dhibiti sukari

K**a una Kisukari, hakikisha sukari iko kwenye kiwango sahihi kwa sababu kisukari huharibu figo haraka.

5. Epuka matumizi holela ya dawa

Usitumie dawa mara kwa mara bila ushauri wa daktari hasa:

Pain killers (diclofenac, ibuprofen)

Dawa za mitishamba zisizojulikana

Hizi huharibu figo polepole.

6. Punguza pombe na sigara

Vitu hivi huharibu mishipa ya damu na kuathiri figo.

7. Fanya uchunguzi wa figo mara kwa mara

Vipimo muhimu:

Mkojo

Damu (Creatinine)

Ultrasound

Dalili za mwanzo za tatizo la figo

Ukiona dalili hizi wahi hospitali:

Miguu kuvimba

Uso kuvimba

Mkojo kuwa povu

Mkojo kuwa na damu

Kuchoka sana

Maumivu ya mgongo chini

Ukichelewa kutibu, madhara yake yanaweza kuwa:

Dialysis

Kupandikiza figo

24/03/2026

23/03/2026

Elimu kuhusu kushindwa kufanya kazi kwa figo (Kidney Failure)

Kushindwa kufanya kazi kwa figo ni hali ambayo figo zinapoteza uwezo wa kuchuja damu na kuondoa sumu mwilini. Kwa kitaalamu huitwa
Kidney Failure.

Kazi za figo mwilini

Figo zina kazi muhimu k**a:

Kuchuja damu

Kuondoa maji na chumvi nyingi mwilini

Kutengeneza mkojo

Kudhibiti shinikizo la damu

Kusaidia utengenezaji wa damu

Sababu za figo kushindwa kufanya kazi

Sababu kuu ni:

1. Kisukari

2. Shinikizo la damu

3. Matumizi ya dawa bila ushauri wa daktari

4. Maambukizi ya figo

5. Kunywa pombe kupita kiasi

6. Kunywa maji kidogo

7. Magonjwa ya kurithi

Dalili za awali za ugonjwa wa figo

Miguu kuvimba

Uso kuvimba

Mkojo kuwa na povu

Mkojo kuwa na damu

Kukojoa sana usiku

Uchovu mwingi

Kichefuchefu

Kukosa hamu ya kula

Ngozi kuwasha

Dalili za hatua za mwisho

Mwili kujaa maji

Kupumua kwa shida

Shinikizo la damu kupanda sana

Upungufu wa damu

Moyo kuathirika

Mgonjwa kuhitaji dialysis

Madhara ya baadaye

Ugonjwa wa moyo

Kupooza

Kifo k**a haitatibiwa

Dialysis maisha yote

Kupandikiza figo

Jinsi ya kujikinga

Kunywa maji ya kutosha

Punguza chumvi

Epuka dawa za maumivu mara kwa mara

Pima sukari

Pima presha

Fanya mazoezi

Epuka pombe na sigara

Tunaweza kuwsiliana leo kwa namba +255784355982

23/03/2026

🩸Dalili za awali za ugonjwa wa figo

Ugonjwa wa figo (Chronic Kidney Disease) mara nyingi huanza taratibu bila maumivu makali, hivyo watu wengi hugundua wakiwa tayari wamechelewa. Dalili za mwanzo ni:

1. Kuchoka haraka na kukosa nguvu

2. Miguu, mikono au uso kuvimba

3. Kukojoa mara nyingi hasa usiku

4. Mkojo kuwa na povu

5. Mkojo kuwa na damu au rangi nyeusi

6. Kukosa hamu ya kula

7. Kichefuchefu au kutapika

8. Ngozi kuwasha

9. Maumivu ya mgongo sehemu ya chini

10. Kupumua kwa shida wakati mwingine

⚠️Madhara ya baadae ya ugonjwa wa figo

Ugonjwa wa figo usipotibiwa mapema unaweza kusababisha madhara makubwa k**a:

1. Figo kushindwa kufanya kazi kabisa

2. Kulazimika kusafishwa damu (Dialysis)

3. Kupandikizwa figo

4. Shinikizo la damu

5. Upungufu wa damu mwilini

6. Mifupa kuwa dhaifu

7. Maji kujaa mwilini (uvimbe mkubwa)

8. Matatizo ya moyo

9. Kifo (katika hatua za mwisho)

➡️Ushauri muhimu

Unatakiwa kupima figo mapema k**a una:

Kisukari

Presha

Unatumia dawa sana

Unakunywa pombe sana

Historia ya ugonjwa wa figo kwenye familia

Vipimo muhimu:

Kipimo cha mkojo

Kipimo cha damu (Creatinine)

Ultrasound ya figo

Ukiona dalili hata 2 kati ya hizi, ni vizuri kwenda hospitali mapema kwa uchunguzi,poa unaweza kunipigia kwa ushaurk zaidi kwa namba +255784355982