12/11/2024
Đừng lạm dụng “Bồ-Tát” (Bodhisatta)
Thỉnh thoảng, có những người vì muốn tôn xưng để được lòng một cá nhân nào đó rồi dùng từ Bồ-tát để ca ngợi họ. Nhưng không biết rằng, đôi khi điều ấy lại làm cho số đông mê mờ và ngộ nhận về một vị Bồ Tát theo tinh thần Bồ Tát Đạo trong Phật Giáo.
Có người, hằng ngày nuôi sống sinh mạng bằng nghề đồ tể, bằng những việc làm cho vay nặng lãi, gieo nhiều ác khẩu, ác nghiệp...Nghe có người thân mất mát tài vật do thiên tai thì động lòng thương xót, rồi hoà cùng phong trào tương thân tương ái, lá lành đùm lá rách của dân tộc. Cũng bỏ ít tiền và đứng ra kêu gọi vận động để đi giúp đỡ những người khó khăn, rồi được phong cho là Bồ-tát.
Bồ-tát (Bodhisatta) được ghép nghĩa từ chữ Boddhi (Bồ Đề) nghĩa là Giác Ngộ, Tỉnh Thức và chữ Satta (Tát-Đoả) nghĩa là Hữu Tình, Chúng Sanh. Bồ-tát nghĩa là người có khả năng giác ngộ và giúp cho chúng sanh giác ngộ (Hữu Tình Giác, Giác Hữu Tình).
Giác ngộ gì?
- Giác ngộ thực trạng đau khổ (Khổ Đế)
- Giác ngộ nguyên nhân dẫn đến đau khổ (Tập Đế)
- Giác ngộ sự chấm dứt đau khổ (Diệt Đế)
- Giác ngộ phương pháp thực hành để đưa đến chấm dứt đau khổ (Đạo Đế).
Người Bố Thí giúp đỡ người khác hoặc thực hành các hạnh nguyện như Nhẫn Nhục, Thiền Định, Trì Giới, Tinh Tấn.v.v...chỉ là người đang thực hành Ba La Mật để trở thành một vị Bồ-tát.
Thực tế thì rất nhiều người thực hành Bố Thí, Tinh Tấn, Nhẫn Nhục...nhưng vẫn không giúp được cho người (thậm chí cả bản thân mình) thấy ra nguyên nhân của khổ, con đường diệt khổ và chấm dứt khổ mà còn tăng trưởng thêm tham, sân, si, phiền não...
Việc làm bố thí của chúng sanh đôi khi vì sự thúc dục của tâm tham ái yêu thương đồng loại, đôi khi trắc ẩn vì đồng căn cơ tâm thức, đôi khi vì Bố Thí để cầu gieo nhân lành gặp quả tốt, hoặc để xả bớt tâm tham, sân, si...
Còn một vị Bồ Tát hành sự giữa đời luôn làm với tâm hạnh “Tam Luân Không Tịch” (Không dính mắc vào vật thí, người thí và người nhận) với mục đích chính là dùng Trí Tuệ và Từ Bi mà tuỳ duyên ứng hoá nhằm giúp cho chúng sanh Giác Ngộ Bốn Sự Thật nói trên, đồng thời viên thành hạnh nguyện Ba-la-mật của mình để chứng thành Phật quả!
Vì vậy, người học Phật xin đừng lầm lẫn khi dùng từ Bồ-tát mà đưa mọi người vào sự hiểu biết mê lầm về một vị Bồ Tát trong Phật Giáo.
Sư cô Trúc Lan Nhã
P/s: Bài viết nhằm giải thích cho những vị đã hiểu nhầm về ý nghĩa Bồ Tát qua các thắc mắc gửi đến TLN. 🌷
THỨC TỈNH MỤC ĐÍCH SỐNG 🌿
St Nguyễn Xuân Bá
