22/05/2026
🎭HỘI CHỨNG KẺ MẠO DANH - IMPOSTER SYNDROME🎭
Bạn đã bao giờ tự nghi ngờ bản thân mình mỗi khi thành công trong học tập hay công việc chưa? Liệu đó có phải là sự khiêm tốn thông thường, hay là một cảm giác sâu sắc rằng bản thân không xứng đáng với thành công mình đã đạt được, cùng nỗi sợ người khác phát hiện ra mình không tài giỏi đến mức ấy? Hãy cùng HANU Psyche tìm hiểu thêm về hội chứng này trong bài viết nhé!
Hội chứng này lần đầu tiên được tìm thấy và đặt tên bởi 2 nhà tâm lý học Pauline Clance và Suzanne Imes vào năm 1978. Nghiên cứu của họ chỉ ra rằng nhiều người phụ nữ và đàn ông thành đạt thường không nhận những thành công của mình mà chỉ dựa vào các yếu tố bên ngoài như may mắn hay thời cơ thuận lợi. Họ cũng tin rằng hầu hết các thành công của mình (nếu không phải tất cả) là do ngoại cảnh hoặc là lỗi của hệ thống. Sau đây là những dấu hiệu của hội chứng này:
Theo chủ nghĩa hoàn hảo (xu hướng luôn muốn mọi thứ phải hoàn mỹ, không tì vết).
Sự khiếp sợ khi bị đánh giá hay nỗi kinh hoàng đối với thất bại.
Định nghĩa về sự thông minh một cách lệch lạc (đánh giá quá cao người khác và đánh giá thấp chính bản thân mình).
Cảm giác tội lỗi khi thành công (thường gặp ở những người cảm thấy mình không xứng đáng với thành tựu đạt được).
Rối loạn lo âu lan tỏa (hoặc lo âu kéo dài, lo lắng diện rộng về mọi thứ).
Hội chứng này có thể được chia thành 5 nhánh nhỏ hơn gồm
The Perfectionist - Người cầu toàn
Nhóm người này tự đặt ra cho mình những mục tiêu cao quá mức cực đoan. Ngay cả khi đạt được 99% mục tiêu, chỉ 1% "thất bại" còn lại cũng đủ khiến họ cảm thấy mình là một kẻ lừa đảo hoàn toàn. Họ sẽ tập trung vào những gì mình đã có thể làm để nó có thể trở nên tốt hơn.
The Natural Genius - Thiên tài bẩm sinh
Nhóm này đánh giá năng lực của bản thân dựa trên việc họ nắm bắt một kỹ năng dễ dàng và nhanh chóng đến đâu, chứ không phải dựa trên nỗ lực họ bỏ ra. Thành công thật sự cho một thiên tài sẽ tới một cách dễ dàng thay vì phải bỏ công sức, thời gian cho điều đó. Họ thường định nghĩa sự thông minh một cách lệch lạc và tin rằng những người như vậy sẽ không bao giờ phải chật vật.
The Individualist - Người độc hành
Người độc hành tin rằng để chứng minh giá trị của bản thân, họ phải tự mình hoàn thành mọi việc mà không cần ai giúp đỡ. Việc mình cần sự giúp đỡ trong bất kỳ vấn đề nào đó sẽ được coi là thất bại hoàn toàn.
The Expert - Chuyên gia
Các “chuyên gia” đo lường năng lực của mình dựa trên khối lượng kiến thức họ biết hoặc số việc họ có thể làm. Vì kiến thức là vô hạn, họ luôn cảm thấy mình biết chưa đủ. Họ sợ bị mọi người phát hiện rằng mình thật sự không hiểu biết đủ nhiều về vấn đề này, luôn cẩn trọng và đề phòng trong từng lời nói của bản thân, bởi họ phải biết tường tận mọi thứ về chủ đề này trước khi dám lên tiếng hoặc nhận công lao.
The Superhero - Siêu nhân
Họ cảm thấy mình phải xuất sắc ở mọi vai trò trong cuộc sống, từ học sinh, nhân viên, cho đến bạn bè hay người yêu chỉ để chứng minh mình không phải là kẻ giả mạo. Họ phải gánh vác tất cả mọi thứ một cách hoàn hảo mà không để lộ bất cứ mệt mỏi nào.
Hội chứng kẻ mạo danh có ảnh hưởng tới chúng ta ra sao?
Không chỉ ảnh hưởng tới hiệu suất làm việc của bản thân vì chuẩn bị quá kỹ, trì hoãn hay làm thêm giờ vì sợ sai hoặc để chứng minh bản thân, mà còn có thể làm cho chính mình bị nuốt chửng bởi những lo âu, trầm cảm hay burnout. Thêm vào đó, những người này cũng có thể sẽ đánh mất cơ hội trong cuộc sống để được thăng tiến vì sợ bị phát hiện ra những lỗi lầm, sợ bị vạch trần. Hội chứng này thường làm con người ta mắc kẹt một mình.
Vậy hội chứng này có thể ảnh hưởng tới những học sinh nói chung, và những sinh viên Hanu nói riêng ra sao? Và làm thế nào để chúng ta có thể vượt qua nó?
Việc những học sinh sinh viên như chúng ta có những lo lắng như vậy không còn là chuyện hiếm gặp nữa. Những áp lực phải thành công hay hoàn hảo để trở thành “con nhà người ta” trong những câu chuyện là thật. Nhưng chúng ta đều là con người, không ai có thể hoàn hảo trong tất cả mọi mặt. Trước tiên chúng ta phải nhìn nhận ra được cảm xúc của bản thân. Các bạn cũng có thể chia sẻ cảm xúc của mình với những người thân quen đáng tin cậy, đồng thời chủ động xin những lời nhận xét chân thành và khách quan từ họ. Nếu cần thiết, hãy tìm đến sự tư vấn tâm lý để có được các chiến lược hiệu quả nhằm đối phó với nỗi lo âu, lo lắng hay sợ hãi. Chúng ta cũng có thể thử truyền đạt lại kiến thức của bản thân cho những người khác. Điều này sẽ củng cố phần kiến thức mềm của bản thân. Đừng quên để ăn mừng những chiến thắng của bản thân trước khi nhảy thẳng vào những vấn đề tiếp theo. Hãy cho bản thân mình một quãng thời gian nghỉ ngơi, vì chúng ta đâu phải máy móc. Mỗi khi hoài nghi thì hãy nhìn lại đằng sau, xem lại những thành công của mình để có sức mạnh bước tiếp và bên cạnh đó đừng quên việc đặt ra các mục tiêu vừa sức với bản thân để không làm việc quá sức bạn nhé. Hãy luôn nhớ rằng nếu bạn đang có mặt trong 1 căn phòng nào đó, bạn hoàn toàn xứng đáng thuộc về nơi ấy.
Nguồn bài viết: Dưới phần bình luận
--------------------
Thông tin liên hệ:
Fanpage: HANU Psyche - CLB Nâng cao nhận thức về sức khỏe tâm thần
✉️Email: [email protected]
📱Instagram:
📍Address: Km9 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội Ẩn bớt
