26/08/2026
🍲 ĂN "LẨU THÁI" THÌ CỨ ĂN, NHƯNG ĐỪNG ĂN NÓNG QUÁ!
Đêm nay cả nước cùng ăn một nồi lẩu Thái. Chung cuộc 4-2. Cay, nóng và rất ngon miệng. 🇻🇳🏆
Sau trận chung kết là hàng vạn nồi lẩu thật được bắc lên. Nhìn nồi lẩu bốc khói giữa bàn nhậu ăn mừng, chúng tôi ở Khoa Xạ Đầu Cổ lại nghĩ đến một câu hỏi rất hay gặp trong phòng khám: ăn cay có gây ung thư đầu cổ không?
🌶️ Xin nói ngay là quả ớt bị oan.
Capsaicin, hoạt chất tạo vị cay, chưa từng được IARC xếp vào nhóm chất gây ung thư ở người. Các nghiên cứu dịch tễ về ớt cho kết quả không thống nhất. Một số nghiên cứu cộng đồng lớn ở châu Á còn ghi nhận người ăn cay thường xuyên có tỷ lệ tử vong chung thấp hơn. Ớt không đáng bị rút thẻ đỏ.
⚠️ Nguy cơ ung thư nằm ở đâu?
♨️ 1. Nhiệt độ. Nước lẩu sôi gần 100°C. Nhiều người có thói quen gắp thẳng từ nồi vào miệng, khiến niêm mạc miệng, họng và thực quản bị bỏng vi thể lặp đi lặp lại. Năm 2016, IARC đã xếp đồ ăn uống trên 65°C vào nhóm 2A, tức là có thể gây ung thư ở người, rõ nhất là ung thư thực quản. Bỏng nhiệt kéo dài gây viêm mạn tính. Niêm mạc phải tái tạo liên tục. Càng tái tạo nhiều thì nguy cơ đột biến càng tăng. Trớ trêu là vị cay lại làm ta khó nhận ra mình đang ăn quá nóng.
🍺 2. Rượu bia. Ethanol và chất chuyển hóa acetaldehyde nằm trong nhóm 1, chắc chắn gây ung thư ở người. Đây là một trong hai yếu tố nguy cơ hàng đầu của ung thư khoang miệng, hầu, thanh quản và thực quản. Nhiều người Việt mang biến thể gen ALDH2 nên uống vào là đỏ mặt. Nhóm này chuyển hóa acetaldehyde kém, nguy cơ cao hơn hẳn. Đỏ mặt không phải chuyện tửu lượng yếu. Đó là một tín hiệu cảnh báo sinh học.
🚬 3. Thuốc lá. Điếu thuốc châm giữa hiệp hai và ly bia cụng sau bàn thắng không cộng nguy cơ với nhau. Chúng nhân lên. Rượu làm niêm mạc thấm các chất sinh ung trong khói thuốc dễ hơn.
🥓 4. Đồ nhúng. Xúc xích, thịt xông khói và thịt chế biến sẵn đều thuộc nhóm 1. Cá muối kiểu Quảng Đông cũng vậy, và liên quan trực tiếp tới ung thư vòm mũi họng, bệnh lý mà khoa chúng tôi điều trị hằng ngày.
✅ Ăn lẩu thế nào cho lành mạnh?
⏱️ Vớt ra bát, để nguội một hai phút rồi hãy ăn. Nếu môi thấy rát thì thực quản đã bỏng rồi.
🍻 Uống ít thôi. Vui là chính, không cần ăn thua như trên sân.
🚭 Không hút thuốc, nhất là trong lúc uống.
🥬 Ưu tiên rau xanh và đạm tươi thay vì đồ chế biến sẵn.
🔥 Đừng dùng lại nước lẩu đã đun đi đun lại nhiều giờ.
🩺 Quan trọng nhất là đừng bỏ qua bàn thua sớm.
Hãy đi khám chuyên khoa nếu có các dấu hiệu kéo dài trên ba tuần: loét miệng không lành, khàn tiếng, nuốt vướng, nổi hạch cổ, ngạt mũi một bên, ù tai một bên, chảy máu mũi. Ung thư đầu cổ phát hiện sớm có tỷ lệ khỏi rất cao và giữ được chức năng nói, nuốt.
⚽ Đội tuyển Việt Nam giành chiến thắng nhờ phòng ngự kỷ luật trước khi ghi bàn. Sức khỏe cũng vậy thôi. Phòng bệnh luôn là hàng phòng ngự tốt nhất.
🎉 Chúc mừng đội tuyển Việt Nam! Tối nay cứ ăn lẩu Thái, nhưng nhớ thổi cho nguội đã nhé. 😄