19/09/2026
Əhalinin sağlamlığının qorunması istiqamətində həyata keçirilən immunoprofilaktika Azərbaycanda səhiyyə göstəricisinin əsas prioritet istiqamətlərindən biridir.
İmmunoprofilaktika ictimai səhiyyə sahəsində bir sıra infeksion xəstəliklərin ləğv edilməsi və nəzarət altına alınmasına səbəb olan ən mühüm nailiyyətlərdən biridir. Peyvəndlər insanları Vərəm, Hepatit B, Poliomielit, Difteriya,Tetanus, Göyöskürək, Qızılca və digər ağır xəstəliklərdən qorumaqla, hər il milyonlarla inasanın həyatını xilas edir.
Peyvənd insanı təhlükəli bakteriya öz viruslardan qorumağa kömək edən xüsusi hazırlanmış immunobioloji preparatdır. Peyvəndlərin tərkibinə spesifik immun cavabı yaradan komponent (oksigen) və əlavə maddələr daxildir.
Hər ölkədə coğrafi vəziyyət, iqlim, xəstəliklərin yayılması və yayılma sıxlığı bir sıra digər amillərə uyğun tərtib olunan profilaktik peyvəndlər təqvimi mövcuddur. Belə təqvimin hər bir ölkə üçün özünəməxsus xüsusiyyətləri olur və elmin inkişafına uyğun olaraq, zaman -zaman təkmilləşdirilir.
Ölkəmizdə hal-hazırda dövlət tibb müəssisələrində cari profilaktik peyvəndlər təqviminə uyğun şəkildə 11 yoluxucu xəstəliyə qarşı peyvəndlənmə aparılır. Hepatit B, Vərəm, Difteriya , Göyöskürək, Tetanus, Poliomielit, B tipli hemofie infeksiya, Pnevmokok , infeksiyaları, Qızılca, Epidemik Parotit, Məxmərək.
Azyaşlı uşaqlar bəzi təhlükəli xəstəliklərə qarşı həsas olduqları üçün onların xəstəliyi ağır formada keçirmək və xəstəxana şəraitində müalicə olunmaq, həmçinin, xəstəliyin ölümlə nəticələnmə riski daha yüksəkdir. Belə ki, peyvəndin vurulmasında gecikmə uşağın həssas olduğu dövrdə onu müdafiədən məhrum edir, lakin uşaqlara peyvənd vurulduğu təqdirdə onların immun sistemi güclənmiş və erkən yaşlardan etibarən həmin xəstəliklərə qarşı qorunmuş olur.
Məhz buna görə də uşaqları doğulduğu gündən etibarən peyvənd cədvəlinə uyğun peyvənd etdirmək lazımdır.