Ethio Medical & Heart Health

25/09/2026

❤️ የልብ ምት መዛባት ( )

🫀 1. የልብ ምት መዛባት ምንድን ነው?

የልብ ምት መዛባት ማለት የልብ ምት በግልጽ መሰማት ሲሆን፣ የሚከተሉትን ስሜቶች ሊያጠቃልል ይችላል፦

• የልብ ፍጥነት መጨመር ወይም በኃይል መምታት
• የልብ መረበሽ/መርገብገብ (Fluttering)
• ምት ማሳለፍ ወይም ተጨማሪ ምት መምታት
• መደበኛ ያልሆነ ምት
• ልብ ትንሽ ቆሞ፣ በመቀጠል በኃይል መምታት

📍 በደረት፣ በአንገት ወይም በጉሮሮ አካባቢ ሊሰማ ይችላል፤ ለሰከንዶች፣ ለደቂቃዎች ወይም ለረጅም ጊዜ ሊቆይ ይችላል።

⚠️ ማስታወሻ፦ የልብ ምት መዛባት ምልክት (symptom) እንጂ በራሱ በሽታ (Diagnosis) አይደለም።

🧩 2. የልብ ምት መዛባትን የሚያመጡ የተለመዱ መንስኤዎች

🏃 ቀስቃሽ ነገሮች (Triggers)

• አካላዊ እንቅስቃሴ
• ጭንቀት፣ ስጋት፣ ፍርሃት ወይም ከፍተኛ ደስታ
• የእንቅልፍ ማጣት
• ትኩሳት
• የሰውነት ፈሳሽ ማነስ (Dehydration)

☕ ንጥረ ነገሮች እና መድኃኒቶች

• ካፌን (ቡና/ሻይ) እና የኃይል ሰጭ መጠጦች
• አልኮል
• ኒኮቲን (ሲጋራ)
• አንዳንድ የአፍንጫ መዘጋት ወይም የአስም መድኃኒቶች
• አነቃቂ ነገሮች ወይም አደንዛዥ ዕፆች

❤️ ከልብ ጋር የተያያዙ መንስኤዎች

• ያለጊዜያቸው የሚመጡ የልብ ምቶች (Premature atrial or ventricular beats)
• ከታችኛው የልብ ክፍል (ቬንትሪክል) በላይ የልብ ምት መፍጠን (Supraventricular tachycardia)
• የላይኛው የልብ ክፍል (አትሪየም) ውስጥ የልብ ምት መዘበራረቅ ወይም መፍጠን (Atrial fibrillation or flutter)
• ሌሎች የልብ ምት መዛባቶች (Other arrhythmias)
• የልብ ቫልቭ (በር) ሕመሞች (Valvular heart diseases)
• የልብ ጡንቻ ሕመሞች (Cardiomyopathy/Myocarditis)

🩺 ሌሎች የጤና ሁኔታዎች

• የታይሮክሲን ሆርሞን መብዛት (Hyperthyroidism)
• የደም ማነስ (Anemia)
• የኤሌክትሮላይት መዛባት (Electrolyte disorders)
• የደም ስኳር በጣም መቀነስ (Hypoglycemia)
• እርግዝና (Pregnancy)
• የሆርሞን ለውጦች (Hormonal changes)

ℹ️ አንዳንድ ጊዜ የልብ ምት መዛባት የልብ ምት ሙሉ በሙሉ መደበኛ በሆነበት ሁኔታም ሊከሰት ይችላል።

🔍 3. የልብ ምት መዛባት እንዴት ይመረመራል?

🗣️ የጤና ባለሙያዎ ሊጠይቅዎት የሚችላቸው

• ድንገተኛ ወይስ ቀስ በቀስ ይጀምራል?
• ምን ያህል ጊዜ ይቆያል?
• ምን ያህል ጊዜ ይመላለሳል?
• የተስተካከለ ነው ወይስ ያልተስተካከለ?
• በእረፍት ወይስ በአካላዊ እንቅስቃሴ ይከሰታል?
• ቀስቃሽ ነገር አለ?
• የትንፋሽ እጥረት፣ የደረት ሕመም፣ ማዞር ወይም ራስን መሳት አለ?
• በቤተሰብ ውስጥ ድንገተኛ የልብ ሞት ታሪክ አለ?

🧪 ሊደረጉ የሚችሉ ምርመራዎች

• ECG — የልብ ምት መዛባትን እና የልብ ኤሌክትሪክ ችግሮችን ለማየት
• Ambulatory ECG monitoring — Holter/patch monitor ወይም የረጅም ጊዜ ክትትል
• የደም ምርመራ — CBC፣ ኤሌክትሮላይት፣ ታይሮይድ እና ስኳር
• Echocardiography — የልብ መዋቅራዊ ችግር ሲጠረጠር
• Exercise testing — ምልክቱ በእንቅስቃሴ ጊዜ የሚከሰት ከሆነ
• Wearable devices — አልፎ አልፎ ለሚከሰቱ ምልክቶች ሊረዱ ይችላሉ፤ የሕክምና ምርመራን ግን አይተኩም።

🚨 4. መቼ ነው አስቸኳይ እርዳታ መፈለግ ያለብዎት?

• የልብ ምት መዛባት ከሚከተሉት ጋር አብሮ ከተከሰተ በአስቸኳይ የሕክምና እርዳታ ይፈልጉ፦

🔥 የደረት ሕመም ወይም የደረት መጫን
🔥 ከፍተኛ የትንፋሽ ማጠር
🔥 ራስ መሳት ወይም ለመሳት መቃረብ
🔥 ከፍተኛ ወይም የማይለቅ ማዞር
🔥 በከፍተኛ ፍጥነት የሚመታ እና የማይቆም የልብ ምት
🔥 በከባድ አካላዊ እንቅስቃሴ ጊዜ የሚከሰት የልብ ምት መሰማት
🔥የታወቀ የልብ ሕመም ካለ
🔥 በቤተሰብ ውስጥ መንስኤው ያልታወቀ ድንገተኛ የልብ ሞት ታሪክ ካለ

🌿 5. የልብ ምት መዛባት ሲያጋጥምዎት ምን ማድረግ ይችላሉ?

• ከባድ ሕመም ከሌለ እንቅስቃሴዎን አቁመው በተረጋጋ ቦታ ይቀመጡ፤ በመረጋጋት ወደ ውስጥና ወደ ውጭ በጥልቀት ይተንፍሱ።
• መቼ እንደጀመረና ምን ያህል እንደቆየ ይመዝግቡ።
• የልብ ምትዎን ይለኩ፤ ከተቻለ ይመዝግቡ።
• ምን ነገር ምልክቱን እንዳስነሳ ያስተውሉ።
• በዲጂታል መሳሪያ የተመዘገበ መረጃ ካለ ያስቀምጡ።
• በዚያ ጊዜ ተጨማሪ ካፌን፣ ኒኮቲን ወይም አልኮል ከመጠቀም ይቆጠቡ።
• ከባድ ምልክቶችን ካስተዋሉ አስቸኳይ እርዳታ ያግኙ።

☀️ 6. ጠቃሚ የአኗኗር ዘይቤ ለውጦች

• በቂ ውሃ ይጠጡ።
• በቂ እንቅልፍ ያግኙ።
• የካፌንና የኃይል ሰጭ መጠጦችን ይቀንሱ።
• ሲጋራ ከማጨስ ይቆጠቡ።
• የአልኮል አጠቃቀምን ይቀንሱ።
• በሕክምና ከተፈቀደልዎት አዘውትረው አካላዊ እንቅስቃሴ ያድርጉ።
• ጭንቀትን ይቀንሱ።
• አላስፈላጊ አነቃቂ መድኃኒቶችን/ማሟያዎችን (Supplements) ያስወግዱ።
• በሐኪም የታዘዙ መድኃኒቶችን ያለ ሐኪም ትእዛዝ አያቁሙ።

💡 7. ዋናው መልእክት

• የልብ ምት መዛባት የተለመደ ሲሆን ብዙ ጊዜ አደገኛ ላይሆን ይችላል፤ ሆኖም ብዙ ሊሆኑ የሚችሉ መንስኤዎች አሉት።

🩺 ተደጋጋሚ፣ የማይለቅ፣ በእንቅስቃሴ ጊዜ የሚመጣ ወይም መንስኤው ያልታወቀ የልብ ምት መዛባት በሕክምና ባለሙያ ሊመረመር ይገባል።

📌 ትዝ ይበልዎት!

• የልብ ምት መዛባት ምልክት እንጂ በራሱ በሽታ አይደለም።
• ከደረት ሕመም፣ ከከፍተኛ የትንፋሽ እጥረት፣ ከራስ መሳት ወይም ከከባድ ማዞር ጋር ከተያያዘ በአስቸኳይ የሕክምና እርዳታ ይፈልጉ።

👨‍⚕️ በዶ/ር ጋሻው ሶለላ (የማሕበረሰብ ጤና ባለሙያ፣ የውስጥ ደዌ ስፔሻሊስትና የልብ ሕክምና ፌለው)

ለማማከር፦ 📞0928084444 ወይም Telegram:

ለተጨማሪ የመረጃ ምንጭ፦ https://t.me/EthioMedHeart

23/09/2026

🌍 በአፍሪካ ውስጥ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች (Noncommunicable Diseases [NCDs] in Africa)

📊 በአፍሪካ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች (NCDs) ጫና እና ለአደጋ የሚያጋልጡ መንስኤዎቻቸው ከ1990 እስከ 2023፡ ለዓለም አቀፍ የበሽታዎች ጫና ጥናት (Global Burden of Disease [GBD Study] የተደረገ ስልታዊ ትንተና (ዘ ላንሴት ግሎባል ሄልዝ፣ እ.ኤ.አ. 2026)

1. 📈 አጠቃላይ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች ጫና (እ.ኤ.አ በ2023)

• 2.33 ቢሊዮን አዳዲስ ህመሞች (incident cases)
• 4.70 ሚሊዮን ሞቶች
• 263 ሚሊዮን በሕመም ምክንያት የታጡ ጤናማ የሕይወት ዓመታት (Disability-Adjusted Life Years [DALYs])
• የበሽታዎች ስርጭት መጠነኛ ቅናሽ ያሳየ ቢሆንም፣ የሕዝብ ቁጥር መጨመርንና የእድሜ መግፋትን ተከተሎ አጠቃላይ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች ጫና በከፍተኛ ሁኔታ ጨምሯል።

2. 🗺️ የበሽታዎች መልክአ-ምድራዊ ስርጭት ልዩነት (እ.ኤ.አ በ2023)

• የአዳዲስ ህመሞች ብዛት (በ100,000 ሰዎች ወስጥ) በከፍተኛ ደረጃ የተመዘገበባቸው 3 የአፍሪካ አገራት፦

🇪🇹 ኢትዮጵያ፦ 174,791.5
🇳🇬 ናይጄሪያ፦ 172,223.0
🇰🇪 ኬንያ፦ 166,657.8

3. ❤️ ለሞት የሚዳርጉ ዋና ዋና ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች (እ.ኤ.አ በ2023)

• የልብ የደም ስር በሽታ (Ischemic heart disease)፦ 801,000 ሞቶች አምጥቷል።
• ስትሮክ (Stroke)፦ 700,000 ሞቶች አምጥቷል።
• ስር የሰደደ የኩላሊት በሽታ (Chronic kidney disease)፦ 293,000 ሞቶች አምጥቷል።
• በከፍተኛ ደም ግፊት የሚመጣ የልብ ሕመም (Hypertensive heart disease)፦ 246,000 ሞቶች አምጥቷል።
• የስኳር ሕመም (Diabetes mellitus)፦ 245,000 ሞቶች አምጥቷል።

እነዚህ ግኝቶች በአፍሪካ ለሚከሰቱ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች ሞት የልብና የደም ስር እንዲሁም የሜታቦሊክ ሕመሞች ከፍተኛውን ድርሻ እንደሚይዙ ያሳያሉ።

4. ⚠️ ዋና ዋና የበሽታ አጋላጭ ምክንያቶች

🩺 ከፍተኛ የደም ግፊት (High systolic blood pressure)፦ 1.23 ሚሊዮን ሞቶችን (26.2%) አምጥቷል።
🥗 የአመጋገብ ችግሮች (Dietary risks)፦ 693,000 ሞቶችን (14.7%) አምጥተዋል።
🌫️ የአየር ብክለት (Air pollution)፦ 667,000 ሞቶችን (14.2%) አምጥቷል።
🩸 ከፍተኛ የደም ስኳር መጠን (High fasting plasma glucose)፦ 535,000 ሞቶችን (11.4%) አምጥቷል።
⚖️ ከመጠን ያለፈ የሰውነት ክብደት (High body mass index)፦ 526,000 ሞቶችን (11.2%) አምጥቷል።

በአንድ ላይ እነዚህ አምስት አጋላጭ ምክንያቶች በ2023 (እ.ኤ.አ.) በአፍሪካ ውስጥ ተላላፊ ባልሆኑ በሽታዎች ለተከሰቱት በግምት 3.65 ሚሊዮን ሞቶች ተጠያቂ ናቸው።

5. 🔎 በዋና ዋና የበሽታ አጋላጭ ምክንያቶች ዙሪያ አስፈላጊ መልእክቶች

🩺 ከፍተኛ የደም ግፊት (Hypertension)

• በለጋ እድሜ መከሰቱ እና በከፍተኛ ሁኔታ መስፋፋቱ አሁንም አሳሳቢ ነው።
• ብዙ ሰዎች ስለ ደም ግፊት ያላቸው ግንዛቤ ከ 50% ያነሰ እንደሆነ ጥናቶች ያሳያሉ።
• የደም ግፊት ቁጥጥርና እንክብካቤ አሁንም በቂ አይደለም።
• የ2030 ግብ (80–80–80 ዓላማ)፦ 80% በምርመራ ማወቅ → 80% ሕክምና ማግኘት → 80% ግፊታቸውን መቆጣጠር።

🥗 የአመጋገብ ችግሮች (Dietary risks)

• ከአመጋገብ ችግሮች ጋር የተያያዙ ሞቶች እና አካል ጉዳቶች ከ1990 እስከ 2023 ባሉት ጊዜያት በ130% ገደማ ጨምረዋል።
• የተቀናበሩ ምግቦች መስፋፋት፣ የጥራት ማነስ እና ጤናማ ምግቦችን ለማግኘት ያለው ተደራሽነት ማነስ ዋነኛ ምክንያቶች ናቸው።

🌫️ የአየር ብክለት (Air pollution)

• ስር ለሰደዱ በሽታዎች ጫና ከፍተኛ አስተዋጽኦ ያለው ሲሆን በአፍሪካ 3ኛው ዋና ምክንያት ነው።
• የቤት ውስጥ አየር ብክለት እየቀነሰ ቢሆንም፣ ከከተሞች መስፋፋት እና ከኢንዱስትሪዎች ጋር ተያይዞ የአካባቢ አየር ብክለት እየጨመረ ይገኛል።

⚖️ ከመጠን ያለፈ የሰውነት ክብደት (High body mass index) እና ከፍተኛ የስኳር መጠን (High fasting plasma glucose)

• ከመጠን ባለፈ የሰውነት ክብደት ምክንያት የሚከሰት የሞት መጠን፦ በአፍሪካ 77.6/100,000 (በዓለም አቀፍ ደረጃ 40.0/100,000)
• በከፍተኛ የደም ስኳር መጠን ምክንያት የሚከሰት የሞት መጠን፦ በአፍሪካ 85.8/100,000 (በዓለም አቀፍ ደረጃ 58.7/100,000)

6. 🎯 ዋና አንድምታ (Key implication)

• የበሽታዎች ስርጭት ላይ መጠነኛ ለውጥ ብቻ ቢታይም፣ አፍሪካ ከፍተኛ አጠቃላይ ተላላፊ ያልሆኑ በሽታዎች ጫና እያጋጠማት ይገኛል። ለዚህም ዋና ዋና ተቀያያሪ መንስኤዎች ከፍተኛ የደም ግፊት፣ ጤናማ ያልሆነ አመጋገብ፣ የአየር ብክለት፣ የስኳር ህመም እና ከመጠን ያለፈ ውፍረት ሲሆኑ፣ የልብና ደም ስር ሕመሞች ደግሞ ለሞት ዋና ምክንያቶች ናቸው።

📚 ምንጭ፦ GBD 2023 Africa NCD Collaborators. The Lancet Global Health. Published online 21 September 2026. DOI: 10.1016/j.langlo.2026.103964.

19/09/2026

🇪🇺 የአውሮፓ ፓርላማ የልብና የደም ቧንቧ ህመሞችን ለመከላከል ጠንከር ያለ እርምጃ እንዲወሰድ ደገፈ

❤️ የልብና የደም ቧንቧ ሕመሞች (Cardiovascular diseases) በአውሮፓ ህብረት (European Union [EU]) ውስጥ በየዓመቱ የ1.7 ሚሊዮን ሰዎችን ሕይወት የሚቀጥፉ ሲሆን፣ ከእነዚህ ውስጥ ወደ 80% የሚሆኑትን መከላከል ይቻላል።

🛡️ የአውሮፓ ህብረት ትኩረቱን የልብና የደም ቧንቧ ሕመሞች ከተከሰቱ በኋላ ከመታከም ይልቅ አስቀድሞ ወደ መከላከል እያዛወረ ይገኛል።

🚭 እርምጃዎቹ እንደ ትምባሆ፣ የአልኮል መጠጥ፣ ጤናማ ያልሆነ አመጋገብ እና የእንቅስቃሴ ማነስ ያሉ ዋና ዋና ስጋቶች ላይ ትኩረት ያደረጉ ናቸው።

🥗 ዕቅዱ ግልጽ የሆኑ የምግብ መለያዎችን እና እጅግ በጣም የተቀናበሩ (ultra-processed) ምግቦች ላይ እርምጃ መውሰድን ይደግፋል።

🩺 በተለይም ከፍተኛ ስጋት ላለባቸው ሰዎች የልብና የደም ቧንቧ የጤና ምርመራዎች እንዲደረጉ ያበረታታል።

⚖️ በተጨማሪም ተመጣጣኝ የመከላከያና የሕክምና አገልግሎት ተደራሽነትን ለማሻሻል እና የጤና እኩልነት ልዩነቶችን ለመቀነስ ያለመ ነው።

የመረጃ ምንጭ፦ https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20260911IPR47455/meps-want-better-prevention-of-cardiovascular-diseases-in-the-eu

12/09/2026

የበዓላት ወቅት ጤናማ አመጋገብ

የኢትዮጵያ በዓላት ብዙውን ጊዜ ከቤተሰብ መሰባሰብ፣ ከጾምና ከፍቺ፣ ከባህላዊ ምግብ፣ ከጣፋጮች እና አልፎ አልፎ ደግሞ ከበዛ የስብና የስኳር ይዘት ካላቸው ምግቦች ጋር ይያያዛሉ።

ዋናው ዓላማ ባህላዊ ምግቦችን ጨርሶ ማቆም ሳይሆን፣ መጠናቸውን ጠብቆ ጤናማ እና የተመጣጠነ አመጋገብን መከተል ነው።

🍓 የምግብ መጠንን ይቆጣጠሩ

የበዓል ምግቦች በውስጣቸው በርካታ የካሎሪ ዓይነቶችን ሊይዙ ይችላሉ። ሁሉንም የምግብ ዓይነቶች በከፍተኛ መጠን መቅመስ አይጠበቅብዎትም። አነስተኛ/መጠነኛ ምግብ በመውሰድ ይጀም፣ ቀስ ብለው ይመገቡ።

🍊ስኳራማ የሆኑ ምግቦችና መጠጦች ላይ ጥንቃቄ ያድርጉ

ለስላሳ መጠጦችን፣ በካርቶን የታሸጉ ጭማቂዎችን፣ ጣፋጮችን፣ ኬኮችን፣ እንዲሁም በቡና ወይም በሻይ ውስጥ የሚጨመርን ከመጠን ያለፈ ስኳር ይቀንሱ። የመጀመሪያ መርጫዎ ውሃ መሆን አለበት።

🍍 ለሕመምተኞች ልዩ ትኩረት ይስጡ

የስኳር ህመም፣ የደም ግፊት፣ የኩላሊት ህመም፣ የልብ ህመም ወይም ሌሎች የጤና ችግሮች ያሉባቸው ሰዎች በጤና ባለሙያ የታዘዘላቸውን የአመጋገብ ሥርዓት መከተል አለባቸው። የበዓል ምግቦች ባህላዊ ስለሆኑ ብቻ በራሳቸው ጤናማ ናቸው ብለው ማሰብ የለባቸውም።

🍋 ለምግብ ደህንነት (Food safety) ትኩረት ይሰጡ

🔸ምግብ ከማዘጋጀትዎና ከመመገብዎ በፊት እጅዎን በደንብ በሳሙና ይታጠቡ።
🔸ሥጋና ሌሎች ከእንስሳት የሚገኙ ምግቦችን በደንብ አብስለው ይመገቡ።
🔸የበሰለ ምግብን ሁልጊዜ ከድነው ያስቀምጡ።
🔸የበሰሉ ምግቦችን በሞቃታማ ቦታ ውስጥ ለረጅም ጊዜ አያስቀምጡ።
🔸ንፁህ ውሃ እና የምግብ ማዘጋጃ ቁሳቁሶችን ይጠቀሙ።

🍉 አካላዊ እንቅስቃሴን ያድርጉ

ከምግብ በኋላ አጠር ያለ የእግር ጉዞ ማድረግና መደበኛ የዕለት ተዕለት እንቅስቃሴዎችን መቀጠል በበዓላት ወቅት የሚፈጠርን ከመጠን ያለፈ የተመቀመጥ/ያለመንቀሳቀስ ሕይወትን (excessive sedentary time) ለመከላከል ይረዳል።

🥑 ለሕፃናትና ለታዳጊዎች የሚሰጥ ልዩ መልእክት

በበዓላት ወቅት ህፃናት ከዕድሜያቸው ጋር የሚመጣጠን ተጨማሪ ምግባቸውን ማግኘት መቀጠል አለባቸው። ለሕፃናትና ለታዳጊዎች ቡና፣ ሻይ፣ ለስላሳ መጠጦች ወይም ከመጠን ያለፈ ጣፋጭ ምግቦችን አይስጡ።

"ቢጫዋ 'አደይ አበባ' ሜዳዎችን እንደምታደምቅ ሁሉ፣ በዚህ የ2019 ዓ.ም. ወቅትም ትኩስና በቀለማት ያሸበረቁ ፍራፍሬዎችና አትክልቶች ሳህንዎን እንዲያደምቁና ጤናዎን እንዲያድሱ ያድርጉ።"

✍️ ባዩ ተስፋሁን

የስነ-ምግብ ባለሙያ

▬▬▬▬▬▬▬▬▬

"መኖራችን ለእርስዎ ነው!"

"OUR EXISTENCE IS FOR YOU!"

10/09/2026

🌼 መልካም አዲስ ዓመት 2019 ዓ.ም.! 🇪🇹🎉
🌻 እንቁጣጣሽ! 🌟
🥳 Happy Ethiopian New Year! 🎊

10/09/2026

🔴 የአዋቂዎች የመከላከያ ጤና ምርመራዎች - በመመሪያ ላይ የተመሰረቱ [Adult Preventive Health Checks - Guideline Based]

1. 🩺 መደበኛ የጤና ምርመራዎች (ለሁሉም አዋቂዎች የሚደረጉ)

🩸የደም ግፊት (Blood Pressure) ምርመራ

• ዕድሜያቸው ከ18 ዓመት በላይ ለሆኑ አዋቂዎች በሙሉ ይደረጋል።
• ከ18–39 ዓመት፦ የደም ግፊታቸው አስተማማኝ እና የተጋላጭነት ስጋት ለሌላቸው በየ3–5 ዓመቱ ይካሄዳል።
• ዕድሜያቸው ከ40 ዓመት በላይ የሆኑ ወይም ከፍተኛ ተጋላጭነት ላላቸው በየዓመቱ ይደረጋል።
• ከፍ ያለ የደም ግፊት (Hypertension) ከተገኘ በ24 ሰዓት ወይም በቤት ውስጥ የደም ግፊት መከታተያ (Ambulatory Blood Pressure Monitoring ወይም Home Blood Pressure Monitoring) ማረጋገጥ ያስፈልጋል።

⚖️ የሰውነት ክብደት እና ቁመት ንፅፅር (Body Mass Index (BMI)

• በሁሉም አዋቂዎች ላይ የBMI መጠን ይለካል።
• BMI ከ30 በላይ ከሆነ የአኗኗር ዘይቤ ማሻሻያ ምክር እና የሙያ ድጋፍ ይሰጣል።

🧠 የድብርት (Depression) ምርመራ

• ነፍሰ ጡር እና አዲስ የወለዱ እናቶችን ጨምሮ ሁሉንም አዋቂዎች ለድብርት መመርመር ያስፈልጋቸዋል።
• የጭንቀት (anxiety) ምርመራ፦ ዕድሜያቸው ከ64 ዓመት በታች ለሆኑ አዋቂዎች።
• ለትምባሆ፣ አልኮል እና አደንዛዥ ዕፅ ተጠቃሚዎች፦ አጠቃቀማቸውን መመርመር፤ አስፈላጊ ሆኖ ሲገኝም የማቆሚያ ምክር እና የስነ-ልቦና ድጋፍ መስጠት።

🏃‍♂️ አካላዊ እንቅስቃሴ እና አመጋገብ (Physical Activity and Diet)

• በተለይ ለልብ እና የደም ዝውውር ስርዓት ህመም (Cardiovascular Disease [CVD]) ተጋላጭ የሆኑ ሰዎችን የዕለት ተዕለት እንቅስቃሴ እና አመጋገብ ገምግሞ ምክር መስጠት ያስፈልጋል።

2. ❤️‍🩹 የልብ እና የሜታቦሊዝም ጤና ምርመራ (Cardiometabolic Screening)

🩸የስኳር ወይም ቅድመ-ስኳር ህመም (Diabetes or Prediabetes) ምርመራ

• ከመጠን ያለፈ የሰውነት ክብደት ያላቸው ከ35–70 ዓመት የሆኑ አዋቂዎች የHbA1c፣ የFBS ወይም የOGTT ምርመራ ያስፈልጋቸዋል።
• ውጤቱ ጤናማ ከሆነ በየ3 ዓመቱ ይደገማል።

🧪 የቅባት መጠን (Lipid Profile) እና የልብና ደም ስር በሽታ ተጋላጭነት (Atherosclerotic Cardiovascular Disease Risk)

• እንደ ዕድሜ እና የጤና ሁኔታ ተጋላጭነት የቅባት መጠንን እና የ10 ዓመት የልብና ደም ስር በሽታ ተጋላጭነትን መገምገም።

💊 በቅባት ማውረጃ መድሃኒት ወይም ስታቲን (Statin) የልብና ደም ስር በሽታን መከላከል

• ዕድሜያቸው ከ40–75 የሆኑ እና ቢያንስ አንድ የልብና ደም ስር በሽታ ተጋላጭነት ያላቸው ሰዎች
• የ10 ዓመት የህመም ስጋታቸው ከ10% በላይ ከሆነ፦ ስታቲን መጀመር ይኖርባቸዋል።
• የህመም ስጋታቸው ከ7.5-10% ከሆነ፦ እንደሁኔታው ስታቲን መጀመር ይኖርባቸዋል።

3. 🦠 ተላላፊ በሽታዎች (Infectious Diseases)

🎗️ ኤች.አይ.ቪ (HIV)፦ ከ15–65 ዓመት ያሉ አዋቂዎችን እና ለበሽታው ከፍተኛ ተጋላጭነት ያላቸውን መመርመር።

🫁 ሄፓታይተስ ሲ (Hepatitis C)፦ ከ18–79 ዓመት ያሉ አዋቂዎችን በህይወት ዘመናቸው ቢያንስ አንድ ጊዜ መመርመር።

🧪 ሄፓታይተስ ቢ (Hepatitis B)፦ ከፍተኛ ተጋላጭነት ላላቸው አዋቂዎች 3 ዓይነት የHBV ምርመራዎች (HBsAg, anti-HBs, anti-HBc) ማድረግ።

🫁 ድብቅ የሳንባ ነቀርሳ (Latent TB)

• የበሽታው ምልክት የሌላቸው ነገር ግን ለድብቅ ቲቢ ከፍተኛ ተጋላጭነት ያላቸውን ሰዎች መመርመር።

​🔞 በግብረ-ሥጋ ግንኙነት የሚተላለፉ በሽታዎች (STIs)

• ግለሰቦች ባላቸው የግል ተጋላጭነት መሰረት ለተለያዩ በሽታዎች (ለክላሚዲያ፣ ጨብጥ፣ ቂጥኝ እና ሌሎችም) እንዲመረመሩ ማድረግ።

4. 🎗️ የካንሰር ቅድመ-ምርመራዎች

🎀 የጡት ካንሰር (Breast Cancer)፦

• ከ40–74 ዓመት ለሆኑ ሴቶች በየ2 ዓመቱ የጡት ራጅ (Mammography) ምርመራ ማድረግ።

🩺 የማህፀን በር ካንሰር (Cervical Cancer)፦

• ከ21–29 ዓመት፦ በየ3 ዓመቱ የሳይቶሎጂ (Cytology/Pap smear) ምርመራ ማድረግ።
• ከ30–65 ዓመት፦ በየ3 ዓመቱ የሳይቶሎጂ ምርመራ፣ ወይም በየ5 ዓመቱ የhrHPV ምርመራ፣ ወይም ሁለቱንም በጥምረት በየ5 ዓመቱ ማድረግ።
• አመቺ በሆነበት ቦታ ሁሉ በዓለም ጤና ድርጅት የHPV መከላከያ ስትራቴጂ መሰረት መከተል።

🧬 የትልቁ አንጀት ካንሰር (Colorectal Cancer)፦

• ከ45–75 ዓመት፦ በየ10 ዓመቱ የኮሎኖስኮፒ (Colonoscopy) ምርመራ ማድረግ።

🫁 የሳንባ ካንሰር (Lung Cancer)፦

• ዕድሜያቸው ከ50–80 የሆኑ፣ ከፍተኛ የሲጋራ ማጨስ ታሪክ ያላቸው፣ አሁንም የሚያጨሱ ወይም ካቆሙ ከ15 ዓመት ያላነሰ ጊዜ የሆናቸው፡ በየዓመቱ አነስተኛ መጠን ያለው የCT ስካን (Low-dose CT) ምርመራ ያስፈልጋቸዋል።

🩺 የፕሮስቴት ካንሰር (Prostate Cancer)፦

• ዕድሜያቸው ከ55 እስከ 69 ዓመት ለሆኑ የPSA ደም ምርመራ ማድረግን ከሀኪም ጋር በመመካከር መወሰን ያስፈልጋል።
• ዕድሜያቸው ከ70 ዓመት በላይ ለሆኑ መደበኛ የካንሰር ምርመራ ማድረግ አይመከርም።

🧬 የBRCA ጂን ተጋላጭነት (የዘር ውርስ ካንሰር)፦

• የግል ወይም የቤተሰብ የጡት ወይም የእንቁላል ከረጢት (Breast or Ovarian) ካንሰር ታሪክ ያላቸውን ግለሰቦች መገምገም።

5. 🦴 የአጥንት እና የደም ስር ጤንነት (Bone and Vascular Health)፦

🦴 የአጥንት መሳሳት (Osteoporosis)

• ዕድሜያቸው ከ65 ዓመት በላይ የሆኑ ሴቶች።
• ማረጥ የጨረሱ ከ65 ዓመት በታች የሆኑና የአጥንት ስብራት ስጋት ያለባቸው ሴቶች።

🩺 የሆድ ውስጥ ዋና ደም ስር መስፋት (Abdominal Aortic Aneurysm)

• ሲጋራ አጭሰው የሚያውቁ ከ65–75 ዓመት የሆኑ ወንዶች አንድ ጊዜ የሚደረግ የአልትራሳውንድ ምርመራ።

6. 💉 የክትባት አገልግሎት (Immunizations)

እንደ ዕድሜ፣ የተጋላጭነት ሁኔታ እና የጤና ሁኔታ የሚሰጡ

🌡️ የኢንፍሉዌንዛ ክትባት
​🦠 የኮቪድ 19 ክትባት
💉 የዲፍቴሪያ፣ ቲታነስ እና ፐርቱሲስ ክትባት
🧪 የሄፓታይተስ ኤ እና ቢ ክትባት
🛡️ የኤች.ፒ.ቪ (HPV) ክትባት
🫁 የኒሞኮካል (Pneumococcal) ክትባት
🩹 የዞስተር ክትባት
🫁 የኣር.ኤስ.ቪ (RSV) ክትባት
👶 የኩፍኝ፣ ጉንጭ-ማበጥ እና ሩቤላ (MMR) ክትባት
💧 የዶሮ በሽታ (Varicella) ክትባት

❤️ ጤናዎን ይጠብቁ!
🔍 በሽታን ቀድመው ይወቁ!
⏳ ዕድሜዎን ያራዝሙ!

📚 References

📖 USPSTF (2020–2024)
📖 CDC Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP) (2024)
📖 ACC/AHA Primary Prevention of Cardiovascular Disease (2019)
📖 WHO Guidelines for Screening and Treatment of Cervical Pre-cancer Lesions for Cervical Cancer Prevention (2021)
📖 National Guidelines

06/09/2026

❓የቶንሲል ኢንፌክሽንን ከልብ በሽታ ጋር የሚያገናኘው ነገር ምንድን ነው?

• በሀገራችን የልብ ድካም በማምጣት ከሚታወቁት ዋነኛ ምክንያቶች አንዱ የሩማቲክ ልብ በሽታ (Rheumatic heart disease) ሲሆን የሚከሰተውም ቶንሲል ላይ በሚከሰት ተደጋጋሚ የባክቴሪያ ኢንፌክሽን (Tonsillitis) እንደሆነ ይታወቃል።

• ይህም የሚሆነው የቶንሲል ኢንፌክሽን አምጭ ባክቴሪያን ለመዋጋት ሰውነታችን የሚያመርተው ፀረ-ባክቴሪያ ኘሮቲን (አንቲቦድ) የልብ ቫልቮችን (የልብ በሮችን) ስለሚያጠቃ ወይም ብግነትን (ቁጣን) ስለሚያመጣ ነው።

🔘 ለሩማቲክ ልብ በሽታ ተጋላጭ የሚሆኑት እነማን ናቸው?

• የሩማቲክ ልብ በሽታ መነሻው ብዙ ጊዜ በልጅነት ወይም በወጣትነት ጊዜ የሚከሰት የቶንሲል ወይም የጉሮሮ ኢንፌክሽንና ይህን ተከትሎ የሚመጣ ተደጋጋሚ የሩማቲክ ትኩሳት (rheumatic fever) ሲሆን ችግሩ የሚታወቀው ግን ከአመታት በኋላ ሊሆን ይችላል።

• በሽታው ብዙ ጊዜ የሚታየው የጤና አቅርቦት ችግር ባለባቸው እና በታዳጊ አገራት ነው።

• የሩማቲክ ልብ በሽታ ለመጀመሪያ ጊዜ በእርግዝና ወቅት የሚታወቅበት ሁኔታም ሊኖር ይችላል። ይህም ሊሆን የሚችለው እርግዝና ልብ ላይ በሚያደርሰው ተፅዕኖ ምክንያት የቫልቭ ችግር ያለባቸው ነፍሰጡሮች በቀላሉ የልብ ድካም ምልክት ስለሚያሳዩ ነው።

🔘 የሩማቲክ ልብ በሽታ ምልክቶች ምን ምን ናቸው?

• የሩማቲክ ልብ በሽታ ከመታወቁ ከዓመታት በፊት በተለይ ደግሞ ዕድሜያቸው ከ 5 - 15 ዓመት በሆኑ ታዳጊዎች ላይ ላይ የሩማቲክ ትኩሳት በሽታ (rheumatic fever) ምልክቶች ሊታዩ ይችላሉ። እነዚህም በዋነኛነት የሰውነት ሙቅት መጨመር፣ የመገጣጠሚያ መቆጣት እና የልብ ቫልቮች ብግነት ናቸው።

• የሩማቲክ ልብ በሽታ ከሚያሳያቸው ምልክቶች መካከል የልብ ምት መፍጠን፣ የሰውነት እብጠት እና የትንፋሽ ማጠር ይጠቀሳሉ።

🔘 የሩማቲክ ልብ በሽታ እንዴት ይታወቃል?

• የሩማቲክ ልብ በሽታ መኖር በዋነኛነት በልብ አልትራሳውንድ (Echocardiography) ይታወቃል።

🔘 የሩማቲክ ልብ በሽታ ህክምና ምንድን ነው?

• የሩማቲክ ልብ በሽታ አንዴ ከተከሰተ በኋላ የልብ ቫልቮችን በቋሚነት ይጎዳል። በሽታውንም ሙሉ ለሙሉ በህክምና ለማጥፋት አዳጋች ይሆናል።

• ከፍተኛ የልብ ቫልቭ ችግር እንዳለ ሲረጋገጥ አብዛኛውን ጊዜ የልብ ቫልቭ ማስፋት ወይም መክፈት፣ ጥገና ወይም ቅየራ ያስፈልጋል። ከፍተኛ የደረት ቀዶ ጥገና ከሚፈልጉ የልብ በሽታዎች መካከል አንዱ ይህ ዓይነት የልብ ቫልቭ በሽታ ነው።

• ከቀዶ ጥገና ባሻገር የተለያዩ መድሃኒቶች (የልብ ድካም፣ የልብ ምት ማሰተካከያና የደም ማቅጠኛ) ሊያስፈልጉ ይችላሉ።

🔘 የሩማቲክ ልብ በሽታን እንዴት መከላከል ይቻላል?

• የሩማቲክ ልብ በሽታ ዋነኛ የመከላከል መፍትሄው የሩማቲክ ትኩሳት እንዳይነሳ ማድረግ ነው።

• የሩማቲክ ትኩሳት መነሻ ደግሞ የቶንሲል ወይም የጉሮሮ ባክቴሪያ ኢንፌክሽን ስለሆነ ይህንን መሰረት ያደረገ ፀረ-ባክቴሪያ መድሃኒት በወቅቱ መውሰድ አስፈላጊ ነው።

• የሩማቲክ ትኩሳት እንዳለ ከታወቀ በኋላ በየወሩ ለረጅም ጊዜ በመርፌ መልክ የሚሰጥ መድሃኒት (Benzathine penicillin G) ያስፈልጋል። ይህም በልብ ቫልቭ ላይ የሚደርሰውን ጉዳት ለመግታት የሚያስችል ሲሆን የሚቋረጠውም በሃኪም ትዕዛዝ መሰረት መሆን ይኖርበታል።

• እንደ አጠቃላይ በሽታው በሚበዛባቸው እንደ ኢትዮጵያ ባሉ አገራት የሚመከሩ መከላከያ መንገዶች የሚከተሉት ናቸው:-

- የኑሮ ደረጃን ከፍ በማድረግ

- የጤና መስጫ ተቋምን በማብዛት እና በማጠናከር

- በሽታውን ለመከላከል የሚረዱ በጤና ባለሙያ የሚታዘዙ ፀረ-ተዋሲያን መድሃነቶች ተደራሽ እንዲሆኑ በማድረግ

- በሽታውን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር የሚበጁ ፕሮግራሞችን በማቀድ እና በመተግበር

References:

1. Rheumatic heart disease - World Health Organization (2020). https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/rheumatic-heart-disease.

2. Rheumatic heart disease - Cleveland Clinic (2024). https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/21485-rheumatic-heart-disease

3. Position statement of the World Heart Federation on the prevention and control of rheumatic heart disease (2013). https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23546444/

ዶ/ር ጋሻው ሶለላ: የውስጥ ደዌ ስፔሻሊስትና ረ/ፕሮፌሰር

Telegram: t.me/HakimEthio

28/08/2026

Congratulations to MeQrez General Hospital on this important initiative! 👏❤️ Expanding access to quality Cath Lab services at an affordable cost is a great step toward improving cardiovascular care. Wishing the team continued success! 🙏

Prioritize your heart health with expert care! ✨
Your heart deserves the best protection. MeQrez General Hospital is proud to offer a special 30% DISCOUNT on our comprehensive Cath Lab diagnostic and interventional services!

መቅረዝ ጠቅላላ ሆስፒታል በካርዲያክ ካቴተራይዜሽን ላቦራቶሪ (Cath Lab) የምርመራ እና የሕክምና አገልግሎቶች ላይ የ30% ቅናሽ አድርጓል። በዘመናዊ መሣሪያዎቻችን አማካኝነት ጥራት ያለው የሕክምና አገልግሎት እንሰጣለን።
የምንሰጣቸው ልዩ አገልግሎቶች፦
-የኮሮነሪ አንጂዮግራፊ (Coronary Angiography)
-ፒ.ሲ.አይ (PCI)
-የልብ ምት ማስተካከያ (Pacemaker)
-ቫልቮቶሚ (Valvotomy)

ለበለጠ መረጃ ወይም ቀጠሮ ለማስያዝ፦
በ 6757 ፣ በ 0921636465 ወይም በ 0952272727 ላይ ይደውሉ።
📍ካዛንቺስ፣ እናት ባንክ ፊት ለፊት
መቅረዝ ጠቅላላ ሆስፒታል
የጥራት ፈርጥ!!

23/08/2026

እጅግ አስደናቂ የህክምና ስኬት! ❤️

የ18 ዓመታትን የስቃይ ጉዞ ወደ ተስፋና ደስታ ለቀየረው ለዶ/ር ዳግማዊ ገረመውና ለየካቲት 12 ሆስፒታል ሜዲካል ኮሌጅ የፕላስቲክና ሪኮንስትራክቲቭ ሰርጀሪ ቡድን እንኳን ደስ አላችሁ! 👏❤️

22/08/2026

❤️ 🏃‍♂️ 10 የቤት ውስጥ ዓይነቶች (Aerobic Exercises)

• ኤሮቢክ ስፖርት ልብን፣ ሳንባንና የደም ዝውውርን በተደጋጋሚ እንቅስቃሴ የሚያሠራ የአካል ልምምድ ነው። በቤት ውስጥም ያለ ውድ መሣሪያ ሊከናወን ይችላል።

❤️ ዋና ዋና ጥቅሞች

• የልብና የሳንባ ብቃትን ለማሻሻል
• የደም ግፊትን ለመከላከልና ለመቆጣጠር
• የልብና የደም ሥር ጤናን ለመጠበቅ
• የኢንሱሊን ተግባርንና የደም ስኳርን ለማሻሻል
• ጤናማ የሰውነት ክብደትን ለመጠበቅ
• ጭንቀትንና የዕለት ተዕለት ድካምን ለመቀነስ
• ጥሩ የእንቅልፍ ጊዜ ለማሳለፍ
• አጠቃላይ የአካል ብቃትን ለማሻሻል
• ከጡንቻ ማጠንከሪያ ልምምድ ጋር በመደመር የልብና የሜታቦሊክ ጤናን ለመጠበቅ

📅 የልምምድ ድግግሞሽ

• በሳምንት ቢያንስ 150 ደቂቃ መጠነኛ ጥንካሬ ያለው ኤሮቢክ ልምምድ ወይም 75 ደቂቃ ከፍተኛ ጥንካሬ ያለው ልምምድ ለማድረግ ይሞክሩ።
• ልምምዱን በሳምንቱ ቀናት ላይ ማከፋፈል ይችላሉ።
• ጀማሪዎች በትንሽ ጊዜ በመጀመር ቀስ በቀስ ጊዜውንና ጥንካሬውን ማሳደግ ይችላሉ።
• 10–15 ደቂቃ ብቻ ቢሆንም መጀመር ይቻላል።

🏃‍♂️ 10 የቤት ውስጥ የኤሮቢክ ስፖርት ዓይነቶች

1️⃣ በቦታው መራመድ (Marching in Place)

• ቀጥ ብለው ይቁሙ → አንድ እግር በተራ ወደ ላይ ያንሱ → እጆችዎንም ከእግሮችዎ ጋር ያንቀሳቅሱ → በቀስታ ይጀምሩና ፍጥነቱን ቀስ በቀስ ይጨምሩ።

2️⃣ ስቴፕ-አፕ (Step-ups)

• ጠንካራና የማይንሸራተት ዝቅተኛ መድረክ ይጠቀሙ → አንድ እግር በመድረኩ ላይ ያድርጉ → ሌላውን ያሳድጉ → በቁጥጥር ወደ ታች ይመለሱ።

⚠️ የመውደቅ አደጋ ካለ አይጠቀሙበት።

3️⃣ ዳንሲንግ (Dancing)

• የሚወዱትን ሙዚቃ ይክፈቱ → እጆችንና እግሮችን በተደጋጋሚ ያንቀሳቅሱ → የልብ ምትዎ በመጠኑ እንዲጨምር ያድርጉ።

4️⃣ ጃምፒንግ ጃክስ (Jumping Jacks)

• ቀጥ ብለው ይቁሙ → እግሮችን ወደ ጎን እየዘለሉ እጆችን ወደ ላይ ያንሱ → ወደ መጀመሪያው ቦታ ይመለሱ።

👉 መዝለል ከከበደ አንድ እግርን በተራ ወደ ጎን በማውጣት ዝቅተኛ-ተፅዕኖ (Low-impact) ልምምድ ያድርጉ።

5️⃣ ከፍተኛ ጉልበት መራመድ (High-Knee March)

• አንድ ጉልበት ወደ ወገብ አቅጣጫ ያንሱ → ወደ ታች ያውርዱ → ሌላውን በተራ ያንሱ → እጆችንም ከእግሮች ጋር ያንቀሳቅሱ።

6️⃣ ደረጃ መውጣት (Stair Climbing)

• በቀስታ ይጀምሩ → በተረጋጋ ሁኔታ ይውጡ → በጥንቃቄ ይመለሱ → በአቅምዎ መጠን ይድገሙ።

⚠️ የመውደቅ አደጋ ካለ አይጠቀሙበት።

7️⃣ ቦታ ላይ መሮጥ (Jogging in Place)

• በቀስታ መሮጥ ይጀምሩ → እጆችን በተፈጥሮ ያንቀሳቅሱ → አቅምዎ እስከሚፈቅድ ድረስ ጥንካሬውን ቀስ በቀስ ይጨምሩ።

8️⃣ ወደ ጎን መራመድ (Side-to-Side Steps)

• ቀኝ እግርን ወደ ጎን ያድርጉ → ግራውን ይከተል → ከዚያ ወደ ሌላው ጎን ይድገሙ → እጆችዎንም ያንቀሳቅሱ።

9️⃣ የኋላ ተረከዝ ማንሳት (Butt Kicks)

• በቦታው ይቁሙ → አንድ ተረከዝ ወደ ዳሌዎ አቅጣጫ ያንሱ → ወደ ታች ያውርዱ → ሌላውን በተራ ያንሱ።

🔟 ሻዶው ቦክሲንግ (Shadow Boxing)

• ቀጥ ብለው ይቁሙ → እጆችዎን ከፊት በቁጥጥር ይዘርጉ → በተራ ወደ ፊት ይምቱ → እግሮችንም በቀስታ ያንቀሳቅሱ።

💡 የልምምድ ጥንካሬን እንዴት እንለይ?

🟢 መጠነኛ ጥንካሬ (Moderate intensity)፦ በልምምድ ጊዜ መናገር ይችላሉ፣ ግን መዘመር ይከብዳል።

🔴 ከፍተኛ ጥንካሬ (Vigorous intensity)፦ ጥቂት ቃላት ብቻ መናገር ይችላሉ፤ መደበኛ ውይይት ይከብዳል።

👉 ጠቃሚ ምክር

• ከልምምድ በፊት 5–10 ደቂቃ ቀላል ማማሞቂያ (Warm-up) ያድርጉ።
• ከልምምድ በኋላ ፍጥነቱን ቀስ በቀስ በመቀነስ ሰውነትዎን ያሳርፉ።
• በተለይ በሙቀት ወቅት በቂ ውሃ ይጠጡ።
• ከጡንቻ ማጠንከሪያ ልምምድ ጋር ያጣምሩ።
• ጀማሪዎች በቀላል ልምምድ ይጀምሩና ጊዜውንና ጥንካሬውን ቀስ በቀስ ያሳድጉ።

⚠️ በልምምድ ወቅት የደረት ህመም፣ ከባድ የመተንፈስ ችግር፣ ማዞር፣ መሳት ወይም ሌላ ከባድ ምልክት ከተከሰተ ልምምዱን ያቁሙና የሕክምና ምክር ይፈልጉ።

❤️ በየቀኑ ትንሽ እንቅስቃሴ ከምንም እንቅስቃሴ ይሻላል። በመደበኛነት የሚደረግ ኤሮቢክ ልምምድ ለልብ፣ ለሳንባ፣ ለሜታቦሊክ ጤናና ለአጠቃላይ የአካል ብቃት ትልቅ ጥቅም አለው።

በዶ/ር ጋሻው ሶለላ (የውስጥ ደዌ ስፔሻሊስት፣ የማህበረሰብ ጤና ባለሙያና የልብ ህክምና ፌለው)

📱 Telegram:
📘 Facebook: Ethio Medical & Heart Health
📞 0928084444
💬 Telegram Consultation:

#የኤሮቢክስፖርት #የልብጤና #የአካልብቃት #የሜታቦሊክጤና