18/08/2026
ხელოვნური, ანუ ინ ვიტრო განაყოფიერება
ხელოვნური, ანუ ინ ვიტრო განაყოფიერება (IVF), თანამედროვე მედიცინისა და მეცნიერების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიღწევაა. ეს არის მეთოდი, რომლის დროსაც კვერცხუჯრედისა და სპერმატოზოიდის განაყოფიერება ქალის ორგანიზმის გარეთ, ლაბორატორიულ პირობებში ხდება. შემდეგ მიღებული ემბრიონი ქალის საშვილოსნოში გადააქვთ.
ინ ვიტრო განაყოფიერების განვითარება ჯერ კიდევ XX საუკუნის შუა წლებში დაიწყო და თავდაპირველად ცხოველებზე ჩატარებულ კვლევებს ეფუძნებოდა. დროთა განმავლობაში მეცნიერებმა მნიშვნელოვანი წარმატებები მიაღწიეს, რამაც საბოლოოდ შესაძლებელი გახადა ადამიანის ხელოვნური განაყოფიერება. ამ მეთოდმა მილიონობით უშვილო წყვილს შვილის ყოლის შესაძლებლობა და იმედი მისცა.
მნიშვნელოვანი თარიღები
1959 წელი — მეცნიერებმა პირველად წარმატებით განახორციელეს ინ ვიტრო განაყოფიერება ბოცვერზე. ეს მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იყო ხელოვნური განაყოფიერების შემდგომი განვითარებისთვის.
1969 წელი — გამოქვეყნდა პირველი მნიშვნელოვანი სამეცნიერო ნაშრომი ადამიანის კვერცხუჯრედების ლაბორატორიულ პირობებში განაყოფიერების შესახებ.
1978 წლის 25 ივლისი — ინგლისში დაიბადა ლუიზა ბრაუნი, მსოფლიოში პირველი ბავშვი, რომელიც ინ ვიტრო განაყოფიერების შედეგად ჩაისახა. ამ ისტორიულ წარმატებას მეცნიერები რობერტ ედვარდსი და პატრიკ სტეპტო ხელმძღვანელობდნენ.
1980-იანი წლები — ინ ვიტრო განაყოფიერების მეთოდი მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში ფართოდ გავრცელდა. ამ პერიოდში განვითარდა დამხმარე რეპროდუქციული ტექნოლოგიებიც, მათ შორის კვერცხუჯრედისა და სპერმის დონაცია.
ინ ვიტრო განაყოფიერება საქართველოში
საქართველოში ხელოვნური განაყოფიერების განვითარებას საფუძველი დაახლოებით XX საუკუნის მიწურულსა და XXI საუკუნის დასაწყისში ჩაეყარა. დროთა განმავლობაში ეს მეთოდი ქვეყანაში უფრო ფართოდ გავრცელდა და მრავალი უშვილო წყვილისთვის შვილის ყოლის შესაძლებლობა შექმნა.
დღეს ინ ვიტრო განაყოფიერება რეპროდუქციული მედიცინის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მეთოდია და მისი განვითარება კვლავ გრძელდება. მეცნიერებისა და მედიცინის მიღწევები სულ უფრო მეტ ადამიანს აძლევს შესაძლებლობას, დაძლიოს უშვილობასთან დაკავშირებული პრობლემები და შექმნას ოჯახი.