23/02/2024
Afhverju er talið að áföll séu helsta orsök mannlegrar þjáningar?🤔
Áfall er yfirþyrmandi upplifun sem getur átt sína birtingarmynd með óteljandi hætti. Þetta er eitthvað sem allir upplifa einhverntímann á ævinni, þó í mis miklu mæli.
Þessi yfirþyrmandi upplifun getur blundað í undirmeðvitundinni án þess að við áttum okkur á því og hún getur verið að viðhalda vandamálum á ýmsum sviðum í okkar lífi án þess að við gerum okkur grein fyrir samhenginu þarna á milli.
Sjálfvirka taugakerfið skráir hjá sér upplifunina sem ógnandi eða hættulega. Ef við höfum ekki fengið hæfilega úrvinnslu á upplifuninni þá erum við með ofvirkt varnarviðbragð sem fer í gang ef eitthvað minnir á þessa upplifun, því taugakerfið veit ekki að hættan sé liðin hjá.
Það sem minnir okkur á erfiðu upplifunina og setur varnarkerfið í gang er það sem við köllum trigger. Það getur verið allt mögulegt eins og lykt, hljóð, ákveðin áferð, hlutur, staður, manneskja, persónueinkenni, snerting, bragð, það getur verið árstíðabundið, á ákveðnum tíma sólahrings og lengi má telja.
Triggerinn getur komið af stað virkni og viðbúnaði í varnarviðbragðinu án þess að við endilega skiljum hvað er að eiga sér stað. Stundum tökum við bara eftir líkamlegum og andlegum óþægindum, vöðvaspennu, verkjum, streitu, ótta, áhyggjum, depurð eða kvíða.
Þetta skapar óþarflega mikla og óþæginlega spennu í líkama og sál. Það verður til þess að það skapast ójafnvægi í getu taugakerfisins til að starfa eðlilega og til lengri tíma getur það farið að bitna á einhverjum líffærakerfum líkamans og á andlegri líðan. Þetta þróast oft útí ýmsa heilsubresti.
Við reynum okkar besta að finna einhverskonar létti við þessari uppsöfnuðu spennu. Þá eigum við það til að festast í munstrum sem gefa okkur tímabundinn létti en geta samt verið að viðhalda vanda á einhverju sviði.
Þetta getur líka haft áhrif á það hvernig viðhorf okkar er gagnvart okkur sjálfum, öðru fólki og lífinu almennt. Það birtist því einnig í hegðun, framkomu og samskiptum.
Uppsöfnuð áföll skapa ójafnvægi í taugakerfinu. Taugakerfið er okkar helsta stýrikerfi sem spilar inn á alla líkamsstarfsemi okkar, andlega líðan, getu til að tengjast öðrum og til að takast á við lífið. Þar með gefur til kynna hvernig áföll kunna að vera rótin að helstu orsök mannlegrar þjáningar. 💜
- Sonja Ósk