12/06/2026
🟣 សញ្ញាទាំង ៩ នៃការថយចុះមុខងារតម្រងនោម
(9 Signs of Decreased Kidney Function)
ការថយចុះមុខងារតម្រងនោម មានន័យថាតម្រងនោម
មិនអាចចម្រោះឈាមបានល្អប្រសើរឡើយ៖
តម្រងនោមមានតួនាទីកម្ចាត់កាកសំណល់ ជាតិទឹកដែលលើស និងសារធាតុពុលផ្សេងៗចេញពីរាងកាយ។
នៅពេលមុខងារតម្រងនោមធ្លាក់ចុះ វានឹងធ្វើឱ្យមានការកកកុញជាតិទឹក កាកសំណល់ និងបង្កឱ្យមានអតុល្យភាពអេឡិចត្រូលីត (ជាតិរ៉ែក្នុងឈាម)។
ជំងឺតម្រងនោមក្នុងដំណាក់កាលដំបូង អាចនឹងមិនស្តែងចេញនូវរោគសញ្ញាអ្វីទាំងអស់ ហេតុនេះហើយទើបការពិនិត្យឈាម និងទឹកនោមមានសារៈសំខាន់បំផុត។
🟣 រោគសញ្ញាទូទៅ (Common signs and symptoms)
១. ការហើមជើង កជើង ឬទម្រង់មុខ (Swelling in feet, ankles, or face)
ដំណើរការចម្រោះមិនល្អ បណ្តាលឱ្យមានការដក់កកកុញជាតិទឹក និងបង្កឱ្យមានសភាពហើមប៉ោង។
២. អស់កម្លាំងខ្លាំង និងទន់ខ្សោយ (Extreme tiredness and weakness)
ការថយចុះមុខងារតម្រងនោម អាចបង្កឱ្យមានជំងឺស្លេកស្លាំង (Anemia) និងការកកកុញកាកសំណល់ ដែលនាំឱ្យខ្សោយថាមពល។
៣. ពិបាកដកដង្ហើម ឬថប់ដង្ហើម (Shortness of breath)
ការដក់ជាតិទឹកនៅក្នុងសួត ឬជំងឺស្លេកស្លាំង អាចធ្វើឱ្យពិបាកដកដង្ហើម ជាពិសេសនៅពេលគេងរាប។
៤. ការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់នៃការបត់ជើងតូច (Changes in urination)
ទឹកនោមអាចនឹងមានសភាពមានពពុះច្រើន, ពណ៌ក្រហម មានឈាម, នោមបានតិចតួចបំផុត ឬបត់ជើងតូចញឹកញាប់ជាងធម្មតា។
៥. មានរសជាតិលោហៈនៅក្នុងមាត់ ឬដង្ហើមមានក្លិនអាម៉ូញាក់ (Metallic taste or ammonia-like breath)
ការកកកុញកាកសំណល់នៅក្នុងឈាម (Uremia) អាចប៉ះពាល់ដល់រសជាតិអាហារ និងក្លិនដង្ហើម។
៦. ចង្អោរ ក្អួត ឬបាត់បង់ចំណង់អាហារ (Nausea, vomiting, or loss of appetite)
សារធាតុពុលនៅក្នុងឈាម អាចធ្វើឱ្យរំខានដល់ក្រពះ និងធ្វើឱ្យថយចុះការឃ្លានអាហារ។
៧. ស្បែកស្ងួត រមាស់ ឬមានកន្ទួល (Dry, itchy skin or rashes)
ការកកកុញកាកសំណល់ និងអតុល្យភាពជាតិរ៉ែនៅក្នុងឈាម អាចបណ្តាលឱ្យមានការរមាស់ ស្បែកស្ងួត ឬរលាកស្បែក។
៨. ពិបាកប្រមូលអារម្មណ៍ ឬមានសភាពវង្វេងវង្វាន់/ធ្ងន់ក្បាល (Trouble concentrating or brain fog)
ការកកកុញសារធាតុពុល, ជំងឺស្លេកស្លាំង ឬការប្រែប្រួលកម្រិតអេឡិចត្រូលីត អាចជះឥទ្ធិពលដល់ការផ្ដោតអារម្មណ៍ និងភាពច្បាស់លាស់នៃខួរក្បាល។
៩. រមួលក្រពើ ឬការកន្ត្រាក់សាច់ដុំ (Muscle cramps or twitches)
អតុល្យភាពនៃជាតិរ៉ែសំខាន់ៗ ដូចជា កាល់ស្យូម (Calcium), ផូស្វ័រ (Phosphorus), ប៉ូតាស្យូម (Potassium) ឬម៉ាញេស្យូម (Magnesium) អាចជម្រុញឱ្យមានការរមួលក្រពើ ឬកន្ត្រាក់សាច់ដុំ។
🟣 ពេលណាដែលត្រូវទៅជួបគ្រូពេទ្យ (When to see a doctor)
ត្រូវទៅពិនិត្យសុខភាព ប្រសិនបើរោគសញ្ញាទាំងនេះនៅតែបន្តកើតមាន ឬកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើង៖
រាល់សញ្ញាដូចជា ហើម, ទឹកនោមមានពពុះ, នោមមានឈាម, ទឹកនោមតិចខុសធម្មតា, ថប់ដង្ហើម, អស់កម្លាំងខ្លាំង, ក្អួតចង្អោរ ឬមានការវង្វេងស្មារតី សុទ្ធតែទាមទារឱ្យមានការពិនិត្យផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រជាបន្ទាន់។
គ្រូពេទ្យអាចនឹងធ្វើការពិនិត្យកម្រិត Creatinine, eGFR, ប្រូតេអ៊ីនក្នុងទឹកនោម (Urine protein), អាល់ប៊ុយមីនក្នុងទឹកនោម (Urine albumin), អេឡិចត្រូលីត (Electrolytes), វាស់សម្ពាធឈាម, គ្រប់គ្រងជំងឺទឹកនោមផ្អែម និងការថតឆ្លុះពិនិត្យរូបភាពតម្រងនោម (Echography/Imaging) ប្រសិនបើចាំបាច់។
🟣 សារគន្លឹះសំខាន់ (Key message)
ការថយចុះមុខងារតម្រងនោម អាចនឹងមិនស្តែងចេញនូវរោគសញ្ញាអ្វីឡើយក្នុងដំណាក់កាលដំបូង។
មិនត្រូវមើលរំលងរាល់សញ្ញានៃការហើម, ការប្រែប្រួលទឹកនោម, ការថប់ដង្ហើម, អស់កម្លាំង, រមាស់ស្បែក, ចង្អោរ, ធុំក្លិនលោហៈក្នុងមាត់, វង្វេងស្មារតី និងការរមួលក្រពើឡើយ។
ការធ្វើតេស្តស្វែងរកតាំងពីដំបូង និងការគ្រប់គ្រងឱ្យបានល្អលើជំងឺទឹកនោមផ្អែម, ជំងឺលើសសម្ពាធឈាម, ការប្រើប្រាស់ឱសថ (ចៀសវាងឱសថប៉ះពាល់តម្រងនោម) និងការឆ្លងរោគផ្សេងៗ អាចជួយការពារសុខភាពតម្រងនោមបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
By 📝 Dr. Talk វេជ្ជ. ឃន ភារម្យ