02/09/2023
ආයු බල වඩවන කොළ කැඳ
කැද පෝෂණීය ඖෂදීය ආහාරයකි. කැද ශ්රී ලංකාවට ආවේණිකය. පුරණ ශ්රී ලංකාවේ මෙය ප්රධාන ආහාරයක් විය. රජ තුමාගේ පටන් සියලු ජනතාව කැද පානය කළහ. එපමණක් නොව එය අග්ර දානමය ආහාරයක්ද විය. ජනතාව භික්ෂු භික්ෂුණි ට කැද පිදුහ. අනුරාධපුර යුගයේ කැද ඔරු සෑදු බව සදහන් වේ. බුදුන් වහන්සේ ද යාගු(කැද) සුත්ර්ය දේශනා කිරීමෙන් කැද පානය කිරීමෙන් ලැබෙන ආනිසංස දහයක් දක්වා ඇත. එනම් ආයු වඩවයි, වර්ණ වඩවයි, බලය වඩවයි, නුවණ වඩවයි, බඩගිනි නසයි, පිපාසා නසයි, වාතය සමනය කරයි, ආමාශය පිරිසිදු කරයි, මල මුත්රා පහ වීම පහසු කරයි .
සහල් මුල් කරගනිමින් සකසන දියරමය ආහාරයක් වන කැද සමග එක් කරන අනෙක් ද්රව්ය අනුව අනුව වෙනස් වේ. කොළ කැද, ලුණු කැද, ඖෂධිය කැද, බැදී හාල් කැද ආදී වේ.
කොළ කැඳ සෑදීමේදී විශේෂයෙන් සැලකිල්ලට ගතයුතු කරුණු ලෙස,
සහල් සඳහා නිවුඩුහාල් යොදාගන්න. පාරම්පරික සහල් වඩාත් සුදුසුය .
කැඳට යොදාගන්නා කොළ අලුත් ඒවා විය යුතුය. මැලවුණු, ඉදුණු, වියළුණු කොළ සුදුසු නොවේ. කොළ වෙනම කොටා පෙරා යුෂ සකසා ගත යුතුවේ.
කැඳ සැකසීමේදී කොළ වර්ග කො ගැනීමට වංගෙඩිය බාවිතා කරන්නේ නම් වඩා හොදය. එවිට ශාකය මතුපිට ඇති ඖෂධ් කෙටි තැළි හොදින් නිස්සරණය වේ. බේලෙන්ඩරයෙන් ආහාරය කැපී යන නිසා ඖශධ් නිස්සරණය හොදින් සිදු නොවේ .
පොල්ද වෙනම මිරිකා පෙරා කිරි සකසා ගත යුතුවේ. පොල් යොදා ගතයුත්තේ අවශ්ය පමණටය. පොල් වැඩිකිරීමෙන් තෙල්ගතිය වැඩිවේ. උකුගතියද වැඩිවේ. වෙළද පොලෙන් පහසුවෙන් මිලදින්ගත හැකි පිටිකල පොල්කිරි කිසිසෙත් සුදුසු නොවේ. ඉහල උෂ්ණත්වයකදී පිටි බවට පත් වන ඒවායේ ඖශධි ය සංගටක බොහොමයක් විනාශ වී ඇත. එමෙන්ම කෘතීම රසකාරකද අඩංගු වේ .
කොළ සමඟ කරපිංචා ඉති හතරක් පමණවත් එක් කරන්න, එමගින් ඖෂධීය ගුණය වැඩිවේ. දිරවීමද පහසු වේ. එසේම සුදුලූණු බික් 2 ක්ද, රතුලූණු ගෙඩි 4 ක් පමණද ලියා සහල්වලට එක්කිරීමෙන් ඖෂධීය ගුණය වැඩි කරගත හැක.
කොළ කැඳ පිසීමේදී ඇලුමිනියම් භාජන භාවිතය නුසුදුසුය. ඒ සඳහා මැටි භාජනයක් භාවිත කළ යුතුය.
කොළ කැඳ පානය කළ යුත්තේ හකුරු සමඟය. එයින් තවදුරටත් අමතර පෝෂණයක් එක්වේ.
මඳක් රස්නය තිබියදී කොළ කැඳ පානය කළ යුතුය.
නිවුණු පසු යළි රත්කිරීම් හෝ විටින්විට රත් කිරීමෙන් වළකින්න.
සාමන්යයෙන් කොළ කැඳ ලෙස භාවිතා කෙරෙන ඔසු කැඳක් සකසා ගන්නේ මෙලෙස යි.
• සහල් මිටක් තැම්බෙන්නට ලිප තබන්න .
• තැම්බෙනවිට සුදුලූනු ඉඟුරු හා රතුලූනු ස්වල්පය බැගින් එක්කරන්න .
• කොළ යුෂ මිරිකා පසෙක තබාගන්න .
• ඉතිරි කොළ රොඩු, පොල් ටිකක් සමග කොටා වෙන ම මිරිකා ගන්න.
• බත හොඳින් තැම්බුණු පසු, හැන්දෙන් පොඩිකර පළමුව පොල්කිරි එකතු කර රත් කරන්න .
• අන්තිමට කොළ යුෂ එක්කර කොළ පැහැය වෙනස්වන තුරු නොසිට දුම් නැගී එනවිට බිමට ගෙන ලුණු එකතුකරගන්න.
• රෝගයකට කැඳ සැදීමේ දී ඇතැම් වෙනස්කම් ඇතිවනවා. උණ, උදරාබාධ ඇතිවිට පොල් හා කොළ වර්ග, නොයොදා ලුණු කැඳ, හෝ බැදිහාල් කැඳ සකසා දෙනවා.
• සර්ප වෙදකමේ කැඳ වලදී ලුණු යොදන්නේ නැහැ.
• කොලෙස්ටරෝල් දියවැඩියා රෝගීන්ටත් දාහය නිවීමටත් ගුණදායකවන මුං ඇට කැඳ පිසීමේදී මුං ඇට සහල්වලට එක්කර තම්බ ගනියි .
• රත්පිත් අධිරුධිර පීඩන රෝගීන්ට ලබා දෙන කිතුල් පිටි කැඳ සෑදීමේදී කිතුල් පිටි පොල්කිරට එක් කරයි .
බොහෝ කැඳ වර්ගවල පෝෂණ ගුණ මෙන්ම රෝග නිවාරණ ගුණ ද කැටිව පවතිනවා. අපට පහසුවෙන් සොයා ගත හැකි කැද සකසන කොළ වර්ග කිහිපයක ගුණ විමසා බලමු .
ගොටුකොළ
පහසුවෙන් සොයා ගත හැකි ගොටුකොළ බොහෝ දෙනා අතර ජනප්රිය කැඳ වර්ගයකි. රසයෙන් හා ගුණයෙන් වැඩියි මුළු ශාකයම ප්රයෝජනයට ගත හැකිය.
· ධාරණ ශක්තිය ඇති කරයි.
· අලසබව දුරු කරයි.
· කුඩා ළමුන්ගේ මොලය වර්ධනය කර ගැනීමට ගොටුකොළ කැඳ ඉතාමත් සුදුසුයි.
· බුද්ධිය ඇති කරයි.
· කිරිදෙන මව්වරුන්ට ගුණදායකය.
· සිරුරට සිසිලස ලබා දෙයි.
· ඇස් පෙනීමේ දුර්වලතාවයන් අවම කරයි.
· රෝගවලට ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව වැඩි කරයි.
· හිසකෙස් වඩවා දීප්තිමත් කරයි.
· ක්රියාශීලී බවින් ජීවිතය පවත්වා ගැනීමට උපකාරී වෙයි.
· බොහෝ රෝහවලට ගුණදායකය.
· රුධිර සංසරණ ක්රියාවලිය මනාව සිදු කිරීමට උපකාරී වේ.
· විටමින් B බහුලව පවතී.
මුකුණුවැන්න
පළාවර්ග අතරින් ඉතාම ජනප්රිය මුකුණුවැන්න කොළ කැඳ ඉතාම රසවත්ය.
· ශරීරයේ විෂ පහ කරයි.
· ඇස් පෙනීම වැඩි කරයි.
· විටමින් A බහුලව ඇත.
· සිරුරට අවශ්ය පෝෂ්ය පදාර්ථ ශරීරයට අවශෝෂණය කරයි.
· කෂුද්ර පෝෂකවලින් ඉහළ පෝෂණීය ගුණයක් ඇති පොටෑසියම්, සින්ක් සහ කැල්සියම් අඩංගු වී ඇත.
· ප්රතිශක්තිය වැඩි කරයි.
· පටකවල ගෙවී යාම අඩු කරයි.
· මළ පිට වීම හොඳින් සිදු කරයි.
· රුධිරයේ පවතින විෂ දෝෂ නැති කරයි.
· කුෂ්ට රෝග දුරු කරයි.
· බඩගින්න ඇති කරයි.
· අක්මා රෝග සහ පිනසට ගුණදායකය.
· අකලට හිසකෙස් පැසීම නවතා හිසකෙස් කළු පැහැ කරයි.
· ඇස් දීප්තිමත් කර ප්රභාව වැඩි කරයි.
· මතක ශක්තිය වැඩි කරයි.
හාතාවාරිය
හාතාවාරිය කැඳ ගුණාත්මක බැවින් වැඩි කැඳ වර්ගයකි. පහසුවෙන් සොයාගත හැකි හාතාවාරිය ඉතාමත්ම රසවත් කොළ කැඳ වර්ගයකි.
· සිරුරේ සිසිලස රඳවා තබයි.
· වාතය නසයි.
· සිරුරේ බලය ඇති කරයි.
· සිරුර පෘෂ්ඨිමත් කරයි.
· අකලට හිසකෙස් පැසීම අවම කරයි.
· සරුබව ඇති කරයි.
· චර්ම රෝග නැති කරයි.
· හෘදයට හිතකරයි.
· කුෂ්ඨ රෝග දුරු කරයි.
· සන්ධි රෝගවලට සුදුසුයි.
· මව්කිරි වඩයි.
· සිරුරේ ඉදිමුම නැති කරයි.
· ස්නායු පද්ධතිය ආශ්රිත රෝගවලට හිතකරයි.
· රාත්රියේදී ඇස් පෙනීම දුර්වල වූ අයට යෝග්ය වේ.
· අර්ශස් රෝගයට සහ ආමාශයේ තුවාලවලට ඉතාම
සුදුසුයි.
· කාන්තා රෝගවලට සුදුසුයි.
· සිරුරේ දාහය නසයි.
· සිරුරේ බලය වැඩි කරයි.
වැල්පෙනෙල
මෙහි ඇති ප්රධාන ගුණය නම් පෘෂ්ඨිමත් බව වැඩි කිරීමයි.
· පුරුෂයින්ගේ ධාතු ශක්තිය වැඩි කරයි.
· සරු භාවය ඇති කරයි.
· අධික රුධිර පිඩනයට ඉතාම ගුණදායකය.
· ශරීරයේ වෙව්ලන බව නැති කරයි.
· පිළිකා වලක්වන ගුණය පවතී.
· ස්නායු පද්ධතිය මනා ක්රියාකාරීත්වයෙන් පවත්වා ගනී.
· රුධිරය පිරිසිදු කරයි.
· අරුචිය නැති කරයි.
ඉරමුසු
මුළු වසර පුරාම දැකිය හැකි ශාකයකි. මෙය සුලබව පවතී. රසවත් බවින් මෙන්ම ගුණවත් බවින්ද යුත් කැඳ වර්ගයකි.
· ශරීරය සිසිල් කරයි.
· ශුක්ර වර්ධනය කරයි.
· කුෂ්ඨ දද නැති කරයි.
· සිරුරේ දහඩිය දුගඳ නැති කරයි.
· බඩගින්න ඇති කරයි.
· පිපාසය නැති කරයි.
· දාහය, දැවිල්ල නැති කරයි.
· රුධිරය පිරිසිදු කරයි.
· වාතය නසයි.
· ඉදිමුම නැති කරයි.
· මව්කිරි පිරිසිදු කරයි.
· බරවා රෝගයට සුදුසුයි.
· ස්ත්රී රෝගවලට ගුණයි.
· මුත්රා දැවිල්ල නසයි.
· අක්ෂි රෝගවලට සුදුසුයි.
· සිරුරේ ඇතිවන තුවාල සුව කරයි.
· මී විසට හිතකරයි.
· ආහාර රුචිය ඇති කරයි.
කරපිංචා
පහසුවෙන් සොයාගත හැකි කරපිංචා තුළ අඩංගු ගුණදායක බව ඉතාම ඉහළය. ඒ නිසාම එය දිව්යමය ඔසුවක් ලෙස පෙන්වා දිය හැකිය. විවිධ වූ රෝගයන්ට එක එක ආකාරයෙන් ආහාරයට එක්කර ගත හැකිය. කරපිංචා අගුනවන අවස්ථා අඩුය. සියලු දෙනාටම ගුණ දෙන ඔසුවකි.
· ශරීරයේ මේද ප්රමාණය පහත හෙළයි.
· කොලෙස්ටරෝල් රෝගයට ඉතාම සුදුසුයි.
· රුධිරය පිරිසිදු කරයි.
· විෂ නාශක ගුණයෙන් ඉහළයි.
· අර්ශස් රෝගයට සුදුසුයි.
· හිසකෙස් වර්ධනය කරයි.
· ගැබිණි මව්වරුනට ඉහම සුදුසුයි. දරුවා බිහිකිරීමේදී වේදනා ගතිය දුරු කරයි.
· කක්කල් කැස්සට යෝග්යයි.
උපුටා ගැනීම්: ආහාර වල පෝෂණය සහ ඖශධිය ගුණ ග්රන්ථය, පන්හිද සගරාව, දිවයින සායනය ලිපි පෙළ