Сэргээн засах хөдөлгөөн засал эмчилгээ

25/11/2025

Хөлдөөсөн мөрний шилдэг 10 дасгал

🔲Спазмын дасгал
• Ширээ эсвэл сандал дээр гараа амраа.
• мөрний хамтарсан бага зэрэг шахалт үүсгэж гар дээр амрахыг зөвшөөр.
• Гүнзгий бас удаанаар амьсгал. Амьсгалах үед даралтыг маш сайн үзүүлнэ.
• Энэ нь та өөрийн биеийн жингээ гар дээрээ түших гэж байсан юм шиг, зөвхөн хүчний хэсэг хэрэглэж байхад.

🔲Мөрийг дахин байрлуулах

• Хөнжил эсвэл зузаан алчуур шалан дээр тавиад дээр нь хэвт, дээшээ нүүрээ хар. Дэрийг тохой болон гарны доор байрлуулна. Гараа гэдсэн дээрээ амраа, алгаа доошоо чиглүүл.
• Энэ байрлалд 10-20 минут бай. Маш аажмаар цээжний урд талын булчингууд амрах ёстой бөгөөд мөрийг хойшоо, шал руугаа унагадаг.
• Мөр чинь хоёр болон гуравдугаар үе шатанд “цантаж” эхэлсэн үед, та биеэс 45 градусын өнцөгт гараа байрлуулах боломжтой байж болно.
• Болж өгвөл алгаа дээш нь эргүүл.
Чи хэсэг хугацаанд гараа хавтгайруулж чадахгүй байж болох ч эцэст нь чи тэгнэ. Шаардлагатай бол хэвлийдээ зөөлөвч байрлуулаад гарыг нь амрааж болно.
• Энэ дэрийг аажмаар хэдэн алчуур болон эцэст нь юу ч биш буулгах гэж оролддог.
• Тайвшруулах хөгжим тавиад үзээрэй

🔲Мөрний татлага

• Гараа алгаа гадагшаа эргүүл – аажмаар
• Мөрнийхөө ирийг хамтад нь шахахыг хичээ, автоматаар авчирна
чиний мөр арагшаа
• Мөрөө байгаа газарт нь байлга гэхдээ гараа буцаад эргүүл
чиний талууд
• Тэр байр суурийг 30 секунд барь • Амраад давт

🔲Хүзүүний сунгалт

• Сайн суултанд цэх зогс
• Толгойгоо зовиуртай мөрнөөс зөөлөн түшээрэй • Хүзүүнд хөнгөн суналт мэдрэгдэнэ
• Энэ сунгалтыг 10 секунд орчим хадгална
• Эсрэг талд нь давтана
• Үүнийг хүзүүний тал бүрт 3 удаа хийнэ

🔲Капсул сунгалт

• Бэлхүүсээрээ урагш нугарна
• Өөрийн жингээр шал руу нөлөөлсөн гар дусал байг
• Мөрний холболт болон татлага мэдрэхүйг мэдэр
• Та сандал дээр нөгөө гараа дэмжиж болно
• Өлгөсөн гарыг зөөлөн савлахын тулд биеэ хөдөлгө
• Энэ аргыг ашиглаарай эсвэл жижиг дунд хэмжээтэй гарыг савлах
цагийн зүүний тойрог
• Өдөр бүр 5-8 минутын турш 3 удаа гүйцэтгэнэ

🔲Мөрний хавчлага

• Цэх зогс
• Мөрөө 8 секундын турш чадах чинээгээрээ дээшээ тат • Мөрөө унаг
• Мөрийг доош нь шахах
• 3 удаа давтах

🐘Заан

• Цэх зогс
• Гэмтсэн мөрийг урагш болон дотогшоо авчрах
• Нөгөө гарыг ашигла, үүн шиг чи өртсөн гарыг илүү авчраарай
мөрний ар хэсэгт сунгалт үүсгэж байна
• Сунгалтаа сайн хадгал, энэ нь өвдөхгүй байх ёстой • 30 секунд хүртэл хугацаанд барь
• Тайвшраад давт

🔲Алчуур татах

• Том ванны алчуур ашиглан урт зайдас хэлбэрт ороогоод ороогоод
• Сайн гар ашиглан өртсөн мөрөн дээгүүрээ алчуур шид
• Мөрний хөлдөөсөн гараараа алчуурны нэг үзүүрийг барь
• Нөгөө гараараа мөрөнд суналт мэдрэгдтэл алчуураа доош нь тат

🔲Хана мөлхөх (1-р хэсэг)
• Хана руу хажуу тийш эргэх
• Нөлөөлсөн гарыг ашиглан, хуруугаа хана руу зөөлөн мөлх
• Хаана очихоо санаарай
• Хана аажмаар доошоо буцаж мөлх
• Хэд хэдэн удаа давтах

🔲Ханыг мөлхөх (2-р хэсэг)
• Ханатай нүүр тулж, дасгалыг аажмаар давт

🔲Мөрний урд талын сунгалт

• Өвдөгөө гудсан дээр эсвэл дэр дээр суу
• Бөмбөг рүү гар
• Тэгээд урдуураа суналт мэдрэгдтэл бөмбөг урагшаа эргүүл
мөр
• Толгойгоо доошлуул.
• Тэр байрлалыг нэг минут хүртэл хадгал
• Амраад 3-4 удаа давт.

25/11/2025

Намар өвлийн улиралд хэрэглэхэд тохиромжтой уушги цэвэрлэх амтат жүүсний жорыг танилцуулъя.
🍐Улаан чавга, цагаан гаа, лийрийн жүүс хийх арга
Орц:
- Лийр 2 ширхэг
- Улаан чавга 15 гр
- Цагаан гаа 15 гр
- Мөсөн чихэр бага хэмжээ
- Зөгийн бал 1 цайны халбага

⭐ Хийх арга:
1. Улаан чавга, цагаан гаагаа сайтар угааж, нимгэн хэрчинэ.
2. Лийрийг сайтар угаагаад буцалсан усанд түр хийж ариутгана. Дараа нь лийрийг ишний хэсгээс нь болгоомжтой тайрч “Таг”-ийг нь онгойлгоно.
3. Халбагаар лийрийн голыг нь авч гаргаад, “Лийрэн аяга”-аа бэлтгэнэ.
4. Халбагаар гаргаж авсан лийрээ жижиглэн хэрчээд буцааж лийрэн аягандаа хийнэ.
5. Хэрчсэн цагаан гаа, улаан чавга, бага зэрэг мөсөн чихэр зэргийг лийрэн аягандаа хийгээд дээр нь нэг халбага зөгийн бал хийнэ.
6. Лийрийнхээ тагийг тавьж, жигнүүрийн тогоондоо хийнэ. Мөсөн чихэр хайлж, жүүс өтгөртөл жигнэнэ.
Ингээд тэжээллэг бөгөөд амттай жүүсээ тухтай зооглоорой :)

01/10/2025

Бидний хөлөнд
“хоёр дахь зүрх” байдгийг та мэдэх үү?

Бид алхаж,
шатаар авирах эсвэл зүгээр л босох үед эдгээр булчин агшиж, жинхэнэ байгалийн насос шиг байдаг бөгөөд хүндийн хүчний эсрэг цусыг дээш нь түлхэж, зүрхний зүг чиглэдэг.

Энэ механизм нь:

Венийн эргэлтийг дэмжих

Хөлний цус өтгөрөхөөс урьдчилан сэргийлээрэй.

Хаван, хүнд оргих мэдрэмж болон судасны өргөслийг багасгана.

Гүний венийн тромбозын эрсдэлийг бууруулна.

Энэ бүгдийн ачаар булчин болон венийн хавхлагын нийлэг ажилласны ачаар цус буцаж орохоос сэргийлдэг.

Яагаад удаан суух эсвэл зогсох нь хортой болохыг эндээс хараарай, харин тогтмол хөдөлгөөн
— энгийн алхсан ч
— цусны эргэлтийн системийг илүү сайн ажиллахад тусалдаг.

Практикт:

Алхам бүр чинь сэтгэлд чинь хүрэх бэлэг юм.
Алхаад л, хөдөлөөд л, сунаад л...
Эдгээр нь энгийн үйлдэл боловч эрүүл мэндийн үндсэн суурь үйлдэл юм.

Битгий мартаарай:
Хөлөө арчилна гэдэг нь зүрхээ арчилна гэсэн үг.

22/09/2025

~Судалгаагаар:
•Биеийн жин 5 кг-аар нэмэгдэхэд өвдөгний үе өвдөх (артроз үүсэх) эрсдэл ~36%-иар нэмэгддэг.
•Учир нь алхах, гүйх зэрэг хөдөлгөөнд өвдөгний үе рүү ирэх механик ачаалал хэд дахин өсдөг.

Өөрөөр хэлбэл, багахан жингийн өсөлт ч өвдөгний үе дээр том дарамт болдог гэсэн үг.

21/05/2025

04/12/2024

🦶🦶🦶Plantar fasciitis буюу УЛНЫ ШӨРМӨСНИЙ ҮРЭВСЭЛ гэж юу вэ?

🦵Plantar fasciitis нь өсгий өвдөх хамгийн түгээмэл шалтгаануудын нэг юм. Улны шөрмөс нь хөлийн хуруунуудыг өсгий ястай холбож, хуруунуудыг нугалахад чухал үүрэгтэй.

ӨВДӨЛТИЙН ОНЦЛОГ

✅ Plantar fasciitis нь ихэвчлэн өглөө босоод эхний алхам хийхэд л өвддөг.
✅ Босож, хөдлөхөд өвдөлт аажим буурдаг.
✅ Удаан зогссоны дараа эсвэл сууж байгаад босоход эргэж өвддөг.

ХЭН ИЛҮҮ ӨВДӨХ ВЭ?

🧿 40 дээш насныхан
🧿 Хэт их алхалт, хэвийн биш гишгэлт /Гүйлтийн тамирчин, уулчид гэх мэт/
🧿 Илүүдэл жинтэй хүмүүс
🧿 Хөлийн тавхай нумгүй болох
🧿 Удаан зогсоо ажил хийдэг хүмүүс

ХҮНДРЭЛ

💥 Амьдралын чанар буурч хөдөлмөрийн чадвар алдах
💥 Улны архаг өвдөлттэй болох
💥 Шагай, өвдөг, түнх, нурууны өвчин үүсгэх

ЯМАР АРГА ХЭМЖЭЭ АВАХ ВЭ?

🔯 Эмийн болон эмийн бус эмчилгээг удаан хугацаагаар хийх шаардлагатай.

💊 Өвчин намдаах дааврын бус эм

💉 Цусны ялтас эсээр баялаг сийвэнгийн эмчилгээ /PRP therapy/

💡 Өндөр давтамжтай долгион эмчилгээ /Shock wave therapy/

🏥 Танд дээрх өвчин илэрсэн бол манайд хандан мэргэжлийн эмчид үзүүлээрэй.

26/07/2024

МӨРНИЙ ӨВДӨЛТ

Мөр өвдөж байгаа тохиолдолд 4 шалтгааныг бодож байх хэрэгтэй. Үүнд:
1. Ротатор кафф хавчигдах эмгэгүүд
2. Ротатор кафф-ын кальци хуримтлагдсан шөрмөсний үрэвсэл
3. 2 толгойт булчингийн шөрмөсний үрэвсэл
4. Далны тогооны дээд ирмэгийн гэмтэл (Урдаас хойшоо чиглэсэн)- SLAP гэмтэл
Асуумжаар тодруулах гол 5 асуулт:
1. Яг хаана нь өвдөж байна вэ? \ротатор кафф-ын тендонитийн үед яг акриомон сэртэнгийн дор өвдөнө гэж заадаг. Харин 2 толгойт булчингийн тендонитийн үед бага зэрэг доохон, гар луу чиглэлтэй өвдөнө\
2. Ямар хөдөлгөөн хийхэд өвдөлт сэдэрч байна вэ? \ ротатор каффын эмгэгийн үед гараа мөрнөөс дээш өргөсөн хөдөлгөөнийг хийхэд өвдөлттэй. Бицефсийн болон SLAP гэмтлийн үед гар доош унжуулсан хөдөлгөөнд мэдрэг болно\
3. Өмнө нь өвдөж байгаад одоо өвдөхөөсөө илүүтэй хөшингө оргидог болсон тал бий юу? \ хөлдүү мөрний хам шинжийг илрүүлэх гол асуулт. Эхэндээ мөр нь өвддөг байж байгаад одоо өвдөлтгүй хөшдөг болсон гэвэл мөрний үений капсулын наалдацат үрэвсэл буюу хөлдүү мөрний хам шинж гэж оношилно.\
4. Мөр нь өвдөөд хэр удаж байна вэ?
5. Ямар тохиолдолд мөрний өвдөлт намддаг вэ?
Сүүлийн 2 асуултыг асууснаар цаашид оношилгооны ямар шинжилгээ хийх, эмчилгээний ямар төлөвлөгөө боловсруулах вэ гэдэгт чиглэл олж авна.

Бодит үзлэг:

Мөрний үеэр хийгддэг бүх хөдөлгөөнийг шалгаж үзнэ. Ротатор кафф шөрмөс хавчигдсан хам шинжийн хурц үед гараа өргөж чаддаггүй өвдөлттэй байдаг. Архаг наалдацат үрэвслийн үед гараа өргөдөг ч 60-90 хэм орчимд бага зэрэг өвдөлтийг мэдэрдэг.
Дээрх 4 булчинг ротатор кафф гэнэ.
1. m.subscapularis гэмтлийг илрүүлэхдээ өвчтнийг зогсоож байгаад гараа нуруундаа аваад, бүсэлхийнээс дээш өргө гэж хэлнэ. Өвчтэй талын гар бүсэлхийнээс дээш явахгүй бол ротатор каффын далны доод булчингийн шөрмөс гэмтсэн байна гэж үзнэ. Дараа нь өвчтөн 2 гараа хүйсэндээ аваад, гэдэс рүүгээ хүчтэй шахаж өг гэнэ. Энэ тохиолдолд тохой их биеэс хөндийрч байж сая хүн хэвлийдээ хүчтэй даралт үзүүлнэ. Харин тохой их биеэс салахгүй бол мөн далны доод булчингийн шөрмөсний гэмтэл гэж үнэлнэ. Үүнийг Наполеоны сорил + гэнэ.
2. m. supraspinatus булчингийн хүчийг шалгахдаа
Өвчтнийг 2 гарыг хэвлий дээр нь тавьж байгаад эмч тохойн дээрээс нь дараад эсэргүүц гэж хэлнэ.

3. m. infraspinatus and m. teres minor Энэ 2 булчин нь мөрөөр гадагш эргүүлэх хөдөлгөөн хийхэд оролцоно. Өвчтнийг тохойгоо 90 хэм нугалуулаад , эмч бугалган дээрээс нь бариад дотогш эргүүлэх хүч өгөөд эсэргүүц гэж хэлнэ. Эсэргүүцэж чадахгүй бол дээрх булчингууд суларчээ гэж дүгнэнэ.

Эмчилгээ:
Дээрх үзлэгийн дүгнэлтээс эмчилгээний төлөвлөгөө урган гарна.
1. Эхлээд үрэвслийн эсрэг эмчилгээг хэсгийн дулааны эмчилгээг үрэвслийн эсрэг эмийн түрхлэгтэй хавсарч хэрэглэнэ. Яагаад гэвэл акриомон сэртэнгийн дор байгаа шөрмөс хөдөлгөөн хийх тоолонд үрэгдээд үрэвсээд байх хандлагатай. Манай эмнэлэгт Инфрарэд термо шарлагын аппаратыг voltaren gel –тэй ашигладаг. Бас лазер эмчилгээ хийж болно. Манайх милта гээд аппарат ашигладаг. Ултразвук бас хэрэглэнэ.
2. Мөр дал тохой гарын сарвууг оролцуулсан иллэг хийнэ. Эхлээд дулааны эмчилгээ буюу өнгөц дулаан үүсгэх шарлага, гүний дулаан үүсгэх ультразвук хийсний дараа иллэг хийвэл илүү үр дүнтэй. Мөрний хөдөлгөөнд дал чухал үүрэгтэй оролцдог учраас далны эргэн тойронд иллэг зайлшгүй хийж өгөх, далыг нэг гараар дарж хамгаалж байгаад дасгал өгөх зэрэгт хүмүүс алдаад байх шиг харагддаг.
3. Зүү эмчилгээ ерөнхийдөө суганы орчимд, humerus дагуулаад тэмтэр, эрхий хуруугаар хүчтэй дараад явахад өвчтөн өөрөө хөндүүр цэгээ хэлдэг. Тэнд нь зүүгээр хатгаж механик гэмтэл учруулж өгнө. Дараа нь сунгалтын дасгал заавал хийлгэнэ.

4. Дээрх сорилуудаар аль булчингийн хүч суларсан байна гэдгийг тогтоогоод тухайн булчингийн хүчийг чангаруулах дасгал зааж өгнө. Ингэхдээ эхлээд үений далайцын дасгал хийлгэнэ. Дээр зураг нь байгаа. Дараа нь хэрвээ далайц хязгаарлагдсан бол эмч даралт үзүүлэн идэвхигүйгээр сунгалтын дасгал хийлгэнэ. Ингээд үений далайц сайжирсны дараа эсэргүүцэлтэй дасгал өгч булчингийн хүчийг нэмэгдүүлнэ.

Эх сурвалж: All spine.com

26/07/2024

Үе мөчний өвчин эмгэг дотроос түгээмэл тохиолддог нь яс, үений үрэвсэл юм. Ялангуяа 45-аас дээш насны хүмүүст аажим хэлбэрээр үений үрэвсэл явагдах нь элбэг тохиолддог. Яс, үений үрэвсэл нь зөвхөн нэг үеийг гэмтээх буюу тодорхой нэг газар гэмтсэнээс дахин дахин үрэвсэж өвдөлт өгөх зовиуртай.

Биеийн аль ч хэсгийн үе үрэвсэж болох бөгөөд ихэвчлэн гар, өвдөг, ташаа, сээр нурууны үе үрэвсэх байдал илэрдэг.

•••Шалтгаан
Үений үрэвслийн төрлүүд нь өөр өөр шалтгаантай. Мэдрэлийн өвчин, дархлааны алдагдал, гэмтэл, халдвар, витамины дутагдал, илүүдэл жинтэй байх, удамшил, ясны сийрэгжилт зэргээс шалтгаалж үений үрэвсэл үүсдэг.

Ясны үрэвслийн үед мөгөөрс зөөлөрч, гулгамтгай чанар нь алдагдан хоёр ясны мөгөөрснүүд хавирах, мөгөөрс элэгдсэний улмаас хоёр яс хоорондоо хавирах тохиолдол ч гардаг.

•••Шинж тэмдэг
Эхэн үед шинж тэмдэг бараг илрэхгүй явсаар хүндэрсэн хойноо хүчтэй өвдөлт мэдрэгддэг.

~Үрэвссэн үеийг хөдөлгөхөд өвдөлт мэдрэгдэх, улайж хавдах, халуу дүүгэх
~Үеийг хөдөлгөхөд янгинах
~Өглөө сэрэхэд эсвэл удаан хугацаанд хөдөлгөөнгүй байж байгаад хөдөлгөхөд хөших
~Уян хатан чанараа алдах буюу үрэвссэн үеийг бүрэн тэнийлгэж чадахгүй байх
~Үеэр хөдөлгөхөд байн байн дугарах, үрэгдэх зэрэг шинж тэмдэг илэрдэг.
Аль нэг үеэр өвдөх, улайж хавдах, эсвэл хөшиж байвал эмнэлэгт хандах хэрэгтэй. Үений үрэвслийн үед цаг хугацаа өнгөрөх тусам өвдөлт улам хүчтэй мэдрэгдэж, үеийг хөдөлгөхөд хэцүү болдог. Бүр цаашилбал ажил хийх, хэвийн амьдралаа үргэлжлүүлэх чадваргүй болох, үе солих хагалгаа хийлгэх шаардлагатай болно.

•••Зөвлөгөө
Үений үрэвслийг хүндрэхээс урьдчилан сэргийлэх, өвдөлт намдаах дараах арга хэмжээг аваарай.

~Тогтмол дасгал хөдөлгөөн хийх
~Илүүдэлтэй жинтэй бол жин хасах
~Өвдөлттэй хэсэгт хүйтэн жин тавих
~Тосон түрхлэг түрхэх
~Үрэвссэн үеэр хамгаалалт зүүх
~Үрэвссэн үед ачаалал өгөхгүй, таяг тулах

•••Хүндрэл
Үений үрэвсэл цаг хугацаа өнгөрөх тусам улам их өвдөлт өгч, үеийг хөдөлгөхөд хэцүү болно. Зарим хүмүүс ажлаа хийх боломжгүй болдог. Үеэр маш их өвдөлт өгч, үрэвсэл эрчимтэй явагдаж, үений бүтцэд нөлөөлсөн байгаа тохиолдолд эмч үе солих хагалгааг санал болгоно.

•••Оношилгоо
Эхлээд дотрын эмчид хандан үзлэг хийж шалгах бөгөөд дараах шинжилгээнүүдийг хийлгэх шаардлагатай. Үүнд:

~Рентген зураг
~Үений эхо
~MRI
~Цусны шинжилгээ
~Үений шингэний шинжилгээ
•••Эмчилгээ
Үений үрэвслийг бүрэн эмчилж эдгээх аргагүй ч өвдөлт, шинж тэмдгүүдийг арилгах, цаашид үүсэх хүндрэлээс урьдчилан сэргийлэх боломжтой.
Хувь хүний зүгээс хэрэгжүүлэх хамгийн энгийн бөгөөд үр дүнтэй арга нь дасгал хөдөлгөөн тогтмол хийх явдал юм.

Мөн өвчин намдаах, үений тарилга, үрэвсэл дарах эмийн эмчилгээ, физик эмчилгээ хийдэг.

Хэрэв өвдөлт намдахгүй, үений гадаргуу маш их гэмтсэн бол мэс заслын аргыг сонгох бөгөөд хиймэл үр суулгах, үе солих эмчилгээ хийнэ. Ташаа болон өвдөгний үе солих мэс засал хамгийн элбэг хийгддэг.