01/09/2026
Donderdag ben ik om 18.30 uur te zien in EenVandaag op NPO 1 over De Luisterstoel. De hoofdredactie van EenVandaag nodigde mij uit naar aanleiding van een kritische post die ik afgelopen weekend op deze pagina over dit initiatief deelde.
Voor de opname vroeg ik Haarvriendelijke Kapper Trudy Roseboom of zij haar salon en praktijkervaring beschikbaar wilde stellen. Ze zei meteen ja, opende op haar vrije dag de salon, liet zich filmen, deelde haar mening en knipte ook nog de verslaggever.
Dat is natuurlijk gastvrij, maar tegelijkertijd heel typerend voor ons vak: kappers zorgen graag voor anderen en vinden het vaak moeilijk om een grens te trekken en ‘nee’ te zeggen.
In het interview stel ik daarom de vraag of er niet te gemakkelijk een nieuwe verantwoordelijkheid bij kappers wordt neergelegd, terwijl goede scholing, een duidelijk afgebakende beroepsrol, veiligheidsafspraken, nazorg en financiering ontbreken.
Kappers verwijzen klanten al jaren door wanneer een verhaal, hulpvraag of probleem buiten onze deskundigheid valt. Wanneer iemand vertelt over depressieve klachten, een moeilijke scheiding, geweld of een onveilige thuissituatie, adviseren wij vanzelfsprekend om passende professionele hulp te zoeken. Daar hebben wij geen officiële (officieuze?) signaleringsfunctie voor nodig. Dat is menselijke betrokkenheid en onderdeel van de vertrouwensband die in de salon ontstaat.
De Luisterstoel gaat echter een stap verder. Kappers worden aangemoedigd om subtiele signalen te herkennen, deze te duiden, er actief naar te vragen en vervolgens gericht door te verwijzen. Daarmee krijgt onze informele vertrouwensrol een andere lading.
Zelfs opgeleide hulpverleners kunnen worstelen met de ethische vragen die hierbij ontstaan. Wanneer respecteer je iemands privacy en autonomie? Wanneer moet je handelen? Wat bespreek je met anderen? Kan ingrijpen de situatie juist onveiliger maken?
Zorgprofessionals hebben daarvoor scholing, beroepscodes, overleg met collega’s, meldkaders en vaak een vorm van supervisie.
De kapper heeft die professionele structuur niet.
Wat verandert deze nieuwe rol in de salon? Klanten praten misschien juist zo vrij omdat wij geen psycholoog, hulpverlener of officiële instantie zijn. Blijft die openheid bestaan wanneer klanten het gevoel krijgen dat wij hen observeren, signalen duiden of hun verhalen beoordelen?
Ik ben niet tegen luisteren, steun bieden of veilig doorverwijzen. Dat doen kappers al. Mijn zorg is dat van de kapper ongemerkt een onbetaalde, ongetrainde en onbeschermde hulpverlener met een schaar wordt gemaakt.
Een toolkit kan houvast bieden, maar mag nooit een vervanging worden voor scholing, duidelijke beroepsgrenzen, veiligheid, nazorg en professionele ondersteuning.
Klanten praten juist vrijuit omdat wij géén hulpverleners zijn. Blijft dat zo wanneer zij weten dat de kapper signalen moet herkennen en gesprekken over geweld kan openen?
Mijn belangrijkste zorgen:
• kappers zijn hiervoor niet professioneel opgeleid;
• een toolkit wordt verstrekt vóór structurele training;
• ons beroep kent al veel emotionele belasting, zonder nazorg;
• wij knippen hele families: ook de mogelijke pleger kan klant zijn;
• een hulpkaartje of QR-code kan worden gevonden, thuis door de dader;
• privacy en veiligheid zijn in een open salon niet vanzelfsprekend;
• tijd, kosten en ondernemersrisico’s (denk imagoschade salon) liggen bij de kapper;
• een duidelijk adviespunt, veiligheidsprotocol en financiering ontbreken.
De kapper is geen hulpverlener met een schaar.
Een toolkit kan een geheugensteun zijn, maar geen vervanging voor scholing, duidelijke beroepsgrenzen, veiligheid, nazorg en professionele ondersteuning.
Kappers krijgen in hun stoel vaak te horen over seksueel en huiselijk geweld. Sinds april ligt er een doosje met kaartjes naast de spiegel, dat kappers houvast moet bieden. Hoe gaan zij om met die dubbele rol?