10/06/2026
'๐๐ช๐ซ๐ฏ ๐ท๐ข๐ฅ๐ฆ๐ณ ๐ฉ๐ฆ๐ฆ๐ง๐ต ๐ฅ๐ฆ๐ฎ๐ฆ๐ฏ๐ต๐ช๐ฆ ๐ฆ๐ฏ ๐ป๐ฆ๐จ๐ต ๐ฉ๐ฆ๐ฆ๐ญ ๐ท๐ข๐ข๐ฌ ๐ฅ๐ข๐ต ๐ฉ๐ช๐ซ ๐ฎ๐ฐ๐ฆ ๐ช๐ด, ๐ฐ๐ฐ๐ฌ ๐ข๐ญ๐ด ๐ฉ๐ช๐ซ ๐ฏ๐ฆ๐ต ๐ถ๐ช๐ต ๐ฃ๐ฆ๐ฅ ๐ช๐ด, ๐ฉ๐ฐ๐ฆ ๐ฌ๐ข๐ฏ ๐ฅ๐ข๐ต?' ๐ท๐ณ๐ข๐ข๐จ๐ต ๐ฆ๐ฆ๐ฏ ๐ฅ๐ฐ๐ค๐ฉ๐ต๐ฆ๐ณ ๐ฅ๐ช๐ฆ ๐ฃ๐ช๐ซ ๐ฐ๐ฏ๐ป๐ฆ ๐ญ๐ฆ๐ป๐ช๐ฏ๐จ ๐ข๐ข๐ฏ๐ธ๐ฆ๐ป๐ช๐จ ๐ช๐ด.
We vragen hierop door. Zegt hij dit op bepaalde momenten? Wat gebeurt er voor dat hij dit zegt? In welke situatie zit hij dan? Hoe slaapt hij? Wanneer vraagt hij dit niet?
Het blijkt dat hij dit eigenlijk vooral zegt als iemand een voorstel doet om iets te gaan doen, als hem een vraag wordt gesteld of als er veel gepraat wordt.
๐ช๐ฎ๐ ๐ถ๐ ๐ต๐ถ๐ฒ๐ฟ ๐๐ฎ๐ฎ๐ฟ๐๐ฐ๐ต๐ถ๐ท๐ป๐น๐ถ๐ท๐ธ ๐ฎ๐ฎ๐ป ๐ฑ๐ฒ ๐ต๐ฎ๐ป๐ฑ?
Meneer heeft moeite met het ๐๐ฒ๐ฟ๐๐ฒ๐ฟ๐ธ๐ฒ๐ป ๐๐ฎ๐ป ๐ฝ๐ฟ๐ถ๐ธ๐ธ๐ฒ๐น๐, net als veel mensen met dementie. Dus veel praten kan voor overprikkeling zorgen. Een vraag waar hij het antwoord niet meer op weet zoals 'Heb je gisteren nog iets leuks gedaan.' levert ๐๐ฝ๐ฎ๐ป๐ป๐ถ๐ป๐ด op. Hij weet het antwoord niet meer, maar wil ook niet falen.
Bovendien ๐บ๐ถ๐๐ ๐ต๐ถ๐ท ๐ผ๐๐ฒ๐ฟ๐๐ถ๐ฐ๐ต๐. Een vraag als 'ga je mee wandelen' zorgt voor stress en onzekerheid. Waar naartoe, met wie, hoe lang? Mensen met een gezond brein kunnen zo'n vraag gelijk goed overzien of erop doorvragen, maar bij mensen met dementie waarbij het denkende brein is beschadigd is dit veel moeilijker. Ook dit roept dus spanning op.
Op dat moment wordt de ๐ฎ๐บ๐๐ด๐ฑ๐ฎ๐น๐ฎ, ook wel amandelkern of angstkern geactiveerd. Dit zit in je onderbrein, je emotionele brein. Wanneer je denkende brein niet goed meer werkt, worden reflexen en impulsen niet meer tegen gehouden en op het moment dat je amygdala geactiveerd wordt reageer je dan reflexmatig met vluchten, vechten of bevriezen.
Bij deze meneer is de reflex ๐๐น๐๐ฐ๐ต๐๐ฒ๐ป. Vluchten is namelijk niet alleen maar letterlijk weglopen van het gevaar, maar ook uitvluchten bedenken. In dit geval 'ik ben moe'. Zo heeft hij een reden om niet mee te doen of mee te gaan. Hij kan zijn ogen sluiten en zich letterlijk afsluiten.
En nogmaals, ๐ฑ๐ถ๐ ๐ถ๐ ๐ด๐ฒ๐ฒ๐ป ๐ฏ๐ฒ๐๐๐๐๐ฒ ๐ฎ๐ฐ๐๐ถ๐ฒ, dit komt vanuit een reflex.
Door te snappen waar gedrag vandaan komt kun je er ook beter op reageren. In dit geval is het belangrijk om niet teveel vragen te stellen, niet teveel te praten in het bijzijn van meneer en hem meer context te bieden.
๐งก โฅ๏ธ ๐
๐ Wil je hier meer over leren? Bestel ๐ผ๐ป๐๐ฒ ๐ฏ๐ผ๐ฒ๐ธ๐ฒ๐ป op https://www.zegjabijdementie.nl/praktische-handboeken-dementie/