19/07/2026
๐๐๐ฌ๐ข๐ฆ, ๐๐ก๐ ๐จ๐ก๐ ๐ฆ๐ ๐๐๐๐๐ง
Sa loob ng mahigit tatlong taon ng pagpapagamot sa cancer, maraming pagsubok ang hinarap ni **Aileen Bacarro Pascual**โhindi lamang sa pisikal na aspeto kundi maging sa espirituwal, emosyonal, mental, at higit sa lahat, sa pinansyal. Marami siyang iniluha at ipinaglaban upang makahanap ng tulong at makabili ng mamahaling mga gamot, hindi lamang para sa kanyang patuloy na gamutan kundi upang hindi rin maging pabigat sa kanyang pamilya at mga kaibigan.
**Financial toxicity.** Ito ang tawag sa matinding pasaning pinansyal na dulot ng malubhang karamdaman. Isa itong uri ng "toxicity" na nagdudulot ng matinding stress at pangamba sa bawat pasyente at kanilang pamilya. Tulad nga ng kasabihan: *"The rich become poor, the poor become poorer, the poorer become poorest... and what could be next to that?"*
Marami ang nakararamdam na ng mga sintomas ngunit pinipiling huwag magpatingin. Bukod sa takot sa diagnosis at sa epekto ng gamutan, ang pinakamalaking dahilan ng pagpapaliban ay **pera**.
Sa naging karanasan ni Aileen, hindi naging madali ang laban. Wala pang anim na buwan mula nang siya ay ma-diagnose, kumalat na ang kanyang cancer sa baga at gulugod (Pebrero 2024). Mula noon, kinailangan na niyang sumailalim sa tuloy-tuloy na gamutan para sa **metastatic breast cancer o Stage 4**.
Isa sa pinakamabigat na hamon ng mga Stage 4 patients ay ang katotohanang marami sa kanilang kinakailangang gamot ay **Non-PNF drugs**โmga gamot na wala sa listahan ng maaaring ibigay ng Department of Health sa mga pasyente ng mga pampublikong ospital. Halimbawa nito ang **Pertuzumab**, na maaaring umabot sa mahigit **โฑ103,000** bawat dose tuwing ika-21 araw. Hindi pa kasama rito ang iba pang gamot, laboratory tests, at imaging scans na kinakailangang gawin nang regular.
Hindi mahirap unawain kung bakit napakalaki ng pinansyal na paghihirap na dinaranas ng maraming cancer patients at kanilang mga pamilya. Gayunman, nananatiling nagpapasalamat si Aileen, kasama ng iba pang mga pasyente, sa anumang tulong na kanilang natatanggap mula sa iba't ibang ahensya ng pamahalaan. Natutuhan nilang maging matiyaga sa pila, maging mapagpasalamat sa bawat tulong, pahalagahan ang malasakit ng mga doktor at nars, at mamuhay nang may kagalakan sa bawat araw na ipinagkakaloob ng Diyos.
**Ngunit bakit kailangang makuntento sa kaunti kung may paraan namang makapagbigay ng mas malaki at mas maayos na suporta upang lumakas at humaba pa ang buhay ng mga may sakit?**
Patuloy ang kanyang panawagan sa pamahalaan at sa lahat ng may kapangyarihang gumawa ng pagbabago na higit pang palakasin at paghusayin ang pagpapatupad ng **Universal Health Care Act**. Marami nang magagandang programa, polisiya, at ordinansa ang naipatutupad sa pambansa at lokal na antas, ngunit nananatiling malaking hamon ang epektibong implementasyon nito sa mga komunidad. Marami pang dapat ayusin upang tunay na maranasan ng mga higit na nangangailangan, lalo na ng mga nasa laylayan ng lipunan, ang mga benepisyong inilaan para sa kanila.
Sa kabila ng lahat, nananatiling nagtitiwala si Aileen sa ginagawa ng Diyos sa bansa. Naniniwala siyang unti-unting kumikilos ang Diyos upang baguhin ang puso at isipan ng mga taong nasa pamahalaanโ**one person, one heart at a time.** At bilang mga Kristiyano, naniniwala siyang may mahalagang bahagi ang bawat isa sa prosesong ito.
Bilang mga tagasunod ni Cristo, tinawag tayong gumawa ng mga alagad hindi lamang sa ating mga tahanan, trabaho, o komunidad, kundi maging sa loob ng pamahalaan. Sapagkat kung ang mga namumuno sa ating bansa ay magiging tapat na tagasunod ni Cristo, mas magiging makatarungan, tapat, mahusay, at nakasandig sa Salita ng Diyos ang kanilang pamumuno.
Sa huli, ang mensahe ni Aileen ay malinaw:
**God is sovereign over all.** Siya ang makapangyarihan sa lahat at Siya ang may ganap na kontrol.
Ang kanyang paglalakbay mula sa **Stage 4 Breast Cancer** tungo sa **God's Stage**, at ang kanyang kasalukuyang kalagayan na **walang ebidensya ng recurrence o residua at nananatiling stable batay sa RECIST criteria**, ay hindi niya itinuturing na sariling tagumpay kundi bunga lamang ng biyaya, habag, at mahimalang **provision** at **restoration** ng Diyos.
Ang mga himalang ginagawa ng Diyos ay hindi limitado sa isang aspeto lamang ng buhay. Kaya Niyang magdala ng pagbabago sa pamilya, simbahan, edukasyon, media, sining at aliwan, negosyo, at maging sa pamahalaanโupang ang lahat ay magbigay ng kaluwalhatian sa Kanya.
*"Lord, Your will be done on earth, as it is in heaven. Rule over us, over our country, our leaders, and our people."* ๐๐ป
** **
