Polskie Towarzystwo Bólów Głowy

27/05/2026

🗣️VIII Konferencja Naukowo-Szkoleniowa „Toksyna Botulinowa w Praktyce Neurologicznej” odbyła się w dniach 21–23 maja 2026 roku w Gdańsku. Wydarzenie organizowane co dwa lata pod przewodnictwem prof. Jarosława Sławka przyciągnęło czołowych ekspertów zajmujących się leczeniem toksyną botulinową z całego kraju.

✅Po raz kolejny nie zabrakło sesji poświęconej bólom głowy i twarzy, w której wystąpiły dr Magdalena Boczarska-Jedynak, dr hab. Marta Waliszewska-Prosół i dr hab. Magdalena Nowaczewska.
Odbyły się również warsztaty z zastosowania toksyny botulinowej w leczeniu migreny przewlekłej, które przeprowadzili: prof. Jacek Rożniecki, dr hab. Marta Waliszewska-Prosół i dr Małgorzata Paczkowska. Konferencja była doskonałą okazją do wymiany doświadczeń i omówienia problemów codziennej praktyki klinicznej.

20/05/2026

🔬Nowe badanie

Klasterowy ból głowy u mężczyzn może wiązać się z zaburzeniami gospodarki hormonalnej, w tym z cechami wyrównanego hipogonadyzmu, sugerującymi nieprawidłową steroidogenezę jądrową. Mniej jasne pozostawało dotąd, czy podobne zaburzenia dotyczą również steroidogenezy nadnerczowej i jak mogą wpisywać się w patofizjologię tej choroby. Na to pytanie postanowili odpowiedzieć autorzy badania opublikowanego niedawno w czasopiśmie „The Journal of Headache and Pain”.

📚Do prospektywnego badania kliniczno-kontrolnego włączono dorosłych mężczyzn z przewlekłym klasterowym bólem głowy, pacjentów z epizodycznym klasterowym bólem głowy badanych zarówno w okresie aktywnym, jak i remisji, oraz grupę kontrolną zdrowych osób. Do każdej z trzech grup włączono po 60 osób. Uczestnikom badania oznaczono profil 16 hormonów steroidowych z wykorzystaniem chromatografii cieczowej z tandemową spektrometrią mas.

💊U pacjentów z epizodycznym klasterowym bólem głowy, w porównaniu z grupą kontrolną, stwierdzono niższe stężenia wybranych mineralokortykoidów: 11-deoksykortykosteronu, kortykosteronu i aldosteronu. W fazie aktywnej choroby obserwowano dodatkowo obniżone stężenia m.in. kortyzolu i 11-deoksykortyzolu względem okresu remisji. Z kolei u pacjentów z przewlekłym klasterowym bólem głowy stwierdzono niższe stężenia 17-OH-pregnenolonu i DHEAS oraz wyższy stosunek kortyzolu do DHEAS. Co ciekawe, profil steroidowy dobrze różnicował postać przewlekłą od epizodycznej w fazie aktywnej (AUC 0,92).

✅Wyniki sugerują, że klasterowy ból głowy może wiązać się z odmiennymi wzorcami zaburzeń hormonalnych w zależności od fenotypu klinicznego. W postaci epizodycznej zmiany wydają się nasilać w okresie aktywnym i częściowo ustępować w remisji, natomiast w postaci przewlekłej mogą odzwierciedlać bardziej utrwaloną odpowiedź stresową i supresję androgenową.

Z badaniem można zapoznać się pod linkiem:

Background Cluster headache is associated with compensated hypogonadism in males, suggesting impaired testicular steroidogenesis. It is unknown if adrenal steroidogenesis is dysregulated and how this is linked to cluster headache pathophysiology. We therefore aimed to define the adrenal steroid prof...

09/05/2026

🔬 Nowe badanie: migrena a ryzyko otępienia

W czasopiśmie „Alzheimer’s & Dementia” ukazała się interesująca publikacja analizująca związek między migreną a ryzykiem rozwoju otępienia w populacji ogólnej.

🧠 Autorzy wykorzystali dane z prospektywnego badania Rotterdam Study. Do analizy włączono 6888 uczestników (w latach 2006-2011), u których diagnozę migreny ustalano za pomocą walidowanego kwestionariusza. Średni wiek badanej populacji wynosił 66,1 roku, a 57,3% uczestników stanowiły kobiety. Mediana czasu obserwacji wyniosła 9,4 roku, a rozpoznanie otępienia potwierdzano na podstawie badań przesiewowych (wykorzystywano m.in. skalę Mini-Mental State Examination - MMSE), analizy dokumentacji medycznej oraz badań neuroobrazowych.

‼️Na początku obserwacji migrenę stwierdzono u 1041 osób, czyli 15,1% badanej populacji. W trakcie 62 180 osobolat obserwacji rozpoznano 491 przypadków otępienia, z czego 77,2%, stanowiła choroba Alzheimera.
W modelach Coxa obecność migreny wiązała się z niższym ryzykiem otępienia ogółem (HR 0,70; 95% CI 0,51–0,95) oraz choroby Alzheimera (HR 0,58; 95% CI 0,40–0,85).

✅ Wyniki badania sugerują, że migrena może być związana z niższym ryzykiem otępienia, w tym choroby Alzheimera. Dostępne w literaturze dane dotyczące związku migreny z ryzykiem zaburzeń poznawczych i otępienia są jednak niespójne. Autorzy podkreślają, że obserwowany związek nie powinien być interpretowany jako dowód działania ochronnego migreny. Nie jest jasne, czy niższe ryzyko odzwierciedla możliwe mechanizmy biologiczne, czy raczej czynniki metodologiczne, takie jak selekcja uczestników, przyjęte kryteria rozpoznawania migreny lub inne niewyjaśnione zmienne zakłócające.

Z badaniem można zapoznać się pod linkiem:

01/05/2026

🗣️Za nami III Konferencja Naukowo-Szkoleniowa „Akademia Bólów Głowy” 2026 -spotkanie poświęcone nowoczesnej diagnostyce i leczeniu bólów głowy, które zgromadziło ponad 230 uczestników zainteresowanych zarówno praktycznym, jak i naukowym wymiarem tej dynamicznie rozwijającej się dziedziny neurologii.

🧠Program konferencji obejmował szerokie spektrum zagadnień - od postępów, ale i wyzwań w leczeniu bólów głowy, przez znaczenie personalizacji postępowania, aż po ich powiązania interdyscyplinarne. W ciągu dwóch dni konferencji omawiano m.in. nowe możliwości terapeutyczne w migrenie, w tym miejsce leków skierowanych przeciwko CGRP w praktyce klinicznej, wyzwania związane z programem lekowym B.133, a także rolę placebo i nocebo w pierwotnych bólach głowy.

‼️Szczególnym punktem programu był wykład prof. Patricii Pozo-Rosich z Vall d'Hebron University w Barcelonie, poświęcony potrzebie wcześniejszego i bardziej strategicznego podejścia do leczenia migreny - nie tylko w kontekście redukcji liczby napadów, ale również wpływu na przebieg choroby i funkcjonowanie pacjenta.

👩Ważną część konferencji stanowiły wykłady dotyczące migreny u kobiet, w tym wpływu czynników hormonalnych, ciąży, laktacji, endometriozy i menopauzy; nie zabrakło miejsca dla skomplikowanej relacji między bólami głowy a chorobami przewodu pokarmowego. Osobne wystąpienia poświęcono pozostałym pierwotnym bólom głowy, bólowi głowy związanemu z nadużywaniem leków oraz, co niezwykle istotne - terapiom, które nie powinny być stosowane w ich leczeniu.

✅W ramach tej sesji młodych neurologów poruszono tematy związane z wpływem alkoholu, palenia tytoniu oraz współchorobowości na pierwotne bóle głowy a także bólami głowy u osób transpłciowych i postępowaniem w ramach ostrego dyżuru.
Ostatnie sesje koncentrowały się na objawowych bólach głowy i neuralgiach. Omówiono m.in. ból głowy w zakrzepicy naczyń mózgowych, neuralgię nerwu trójdzielnego, szyjnopochodny ból głowy i neuralgię potyliczną oraz praktyczne aspekty wykonywania blokad nerwów potylicznych.

📓Istotnym elementem Akademii były stacjonarne warsztaty szkoleniowe „Rozpoznanie i leczenie migreny przewlekłej”, połączone z certyfikacją PTBG. 70 uczestników po spełnieniu wymogów merytorycznych, uzyskało certyfikat wymagany do prowadzenia programu lekowego leczenia migreny przewlekłej B.133.

💐Akademia Bólów Głowy 2026 była intensywnym, praktycznym i inspirującym spotkaniem, pokazującym, jak szybko zmienia się współczesne podejście do pacjentów z migreną i innymi bólami głowy. Dziękujemy organizatorom, wykładowcom i uczestnikom za merytoryczne dyskusje oraz wymianę doświadczeń!

22/04/2026

🔬Nowe badanie

W czasopiśmie „The Journal of Headache and Pain” ukazała się publikacja, zwracająca uwagę na możliwe neurobiologiczne podłoże bólu głowy związanego z nadużywaniem leków (medication overuse headache - MOH) u pacjentów z migreną przewlekłą. W badaniu oceniono zawartość żelaza w strukturach podkorowych mózgu, wykorzystując obrazowanie rezonansu magnetycznego i techniki quantitative susceptibility mapping (QSM).

📚Do badania włączono 72 pacjentów z rozpoznaniem migreny przewlekłej oraz grupę kontrolną 38 zdrowych osób. W grupie chorych 40 pacjentów spełniało dodatkowo kryteria rozpoznania MOH.
U chorych z MOH stwierdzono niższą zawartość żelaza w obrębie brzusznej części gałki bladej w porównaniu z pozostałymi pacjentami. Niższa zawartość żelaza korelowała z częstotliwością stosowania leków przeciwbólowych oraz z większym odsetkiem nawrotów MOH po okresie obserwacji. Co więcej, parametr ten dobrze różnicował pacjentów z ryzykiem takiego nawrotu (AUC = 0.90, 95% CI 0.773–0.999).

✅Wyniki te sugerują, że MOH może wiązać się z mierzalnymi zmianami w obrębie struktur podkorowych zaangażowanych w regulowanie motywacji i zachowań związanych z uzależnieniami. To kolejny argument za tym, że MOH nie powinien być postrzegany wyłącznie jako problem behawioralny, ale jako zjawisko mające również uchwytne podłoże neurobiologiczne.

Z badaniem można zapoznać się pod linkiem:

Background Chronic migraine (CM) imposes a significant disease burden and frequently co-occurs with medication-overuse headache (MOH). MOH is a secondary headache disorder occurring especially in individuals with primary migraine and associated with excessive analgesic use. Impaired iron homeostasis...

14/04/2026

🔬Nowe badanie

W opublikowanej niedawno w czasopiśmie „Headache” analizie przekrojowej, przeprowadzonej przez japońskich naukowców, oceniono związek pomiędzy używaniem wyrobów tytoniowych - tradycyjnych papierosów oraz zyskujących na popularności w ostatnich latach podgrzewaczy tytoniu (heated to***co products-HTP) - a bólami głowy.

📚Do analizy wykorzystano wypełniane przez respondentów kwestionariusze z rejestru „J*pan Society and New To***co Internet Survey – JASTIS”. W badaniu uwzględniono dane 23 228 osób, dotyczące zgłaszanej częstotliwości bólów głowy.
W badanej populacji, 25,5% ankietowanych zgłaszało częste bóle głowy. W wieloczynnikowej analizie wykazano, że zarówno palenie papierosów aktualnie (aOR 1,71), jak i regularne palenie w przeszłości (aOR 1,54) wiązało się z wyższym prawdopodobieństwem częstych bólów głowy. Istotny, choć słabszy związek stwierdzono także dla aktualnego używania podgrzewaczy tytoniu (aOR 1,15). Dla byłych użytkowników HTP nie stwierdzono takiej zależności.

✅Wyniki sugerują, że zarówno tradycyjne papierosy, jak i podgrzewacze tytoniu mogą wiązać się z większą częstością bólów głowy, przy czym siła tego związku wydaje się wyraźnie większa dla klasycznego palenia. To ważna obserwacja praktyczna, ponieważ HTP bywają postrzegane jako mniej szkodliwa alternatywa dla papierosów.

Link do badania:

Headache is a common health problem, and to***co products, such as conventional ci******es and heated to***co products (HTPs), may be associated with it. Using data from over 23,000 adults in the J*p...

08/04/2026

🗣️W dniach 26–28 marca 2026 roku w Krakowie odbył się jubileuszowy, 20. Światowy Kongres Kontrowersji w Neurologii (CONy). Wydarzenie to, zgromadziło blisko 800 uczestników i ekspertów z całego świata. Formuła kongresu oparta na dynamicznych debatach „pro i contra” sprawiła, że wymiana wiedzy była niezwykle żywa i inspirująca.

🧠W sesjach dotyczących bólów głowy wzięły udział dr hab. Marta Waliszewska-Prosół i dr Magdalena Boczarska-Jedynak.

✅To, co szczególnie wybrzmiało podczas tegorocznych obrad, to fakt, że migrena i bóle głowy zajmują dziś bardzo ważne miejsce w debacie eksperckiej. Przestały być traktowane jako dolegliwość poboczna, a stały się priorytetem w poszukiwaniu skutecznych i bezpiecznych terapii.

04/04/2026

💐Wesołych Świąt Wielkanocnych! 💐

Z okazji Świąt Wielkanocnych składamy Państwu serdeczne życzenia zdrowia, spokoju i pogody ducha. Niech ten wyjątkowy czas przyniesie wytchnienie od codziennych obowiązków oraz wiele radości i nadziei.

Z serdecznymi pozdrowieniami,
Polskie Towarzystwo Bólów Głowy

30/03/2026

📣European Headache Federation ogłasza nabór do kolejnej edycji szkolenia School of Advanced Studies, która odbędzie się w Pradze w dniach 21-22 maja 2026 r.

Program jest skierowany do lekarzy i naukowców, którzy chcą rozwijać swoje kompetencje kliniczne oraz poszerzać wiedzę o najnowszych kierunkach badań nad migreną. To wartościowa okazja dla młodych klinicystów i badaczy zainteresowanych tematyką bólów głowy!

Organizatorzy zapewniają pokrycie kosztów podróży, zakwaterowania oraz wyżywienia. W trakcie warsztatów, uczestnicy mają również możliwość zaangażowania się we współpracę naukową w ramach SAS Invited Reviews. Dodatkowo, osoby, które ukończą szkolenie, zwolnione będą z opłaty rejestracyjnej i otrzymają dyplom podczas sesji SAS na tegorocznym Kongresie Europejskiej Federacji Bólów Głowy w Berlinie.

Liczba miejsc jest ograniczona do 25 uczestników.
Termin składania wniosków: 19 kwietnia 2026 r.
Formularz zgłoszeniowy można znaleźć pod linkiem:

EHF-SAS is dedicated to physicians and researchers seeking to improve their clinical expertise and stay informed about the latest research developments in migraine. This gathering offers young clinicians and basic scientists high-quality educational activities that encourage their critical thinking....

29/03/2026

Wielkość człowieka poznaje się po tym, jak traktuje innych. Wielkość lekarza i naukowca – po tym, czy i w jaki sposób dzieli się swoją wiedzą i doświadczeniem.

Prof. Messoud Ashina - dyrektor The Center for Discoveries in Migraine and National Knowledge Center on Headache Disorders w Kopenhadze - jest pod tym względem postacią wybitną, czego mieliśmy okazję doświadczyć podczas kameralnego spotkania z Profesorem, zorganizowanego przez Sekcję Bólów Głowy Polskiego Towarzystwa Neurologicznego oraz przez Polskie Towarzystwo Bólów Głowy, pod patronatem Agencji Badań Medycznych oraz Ambasady Królestwa Danii w Polsce.

Mieliśmy zaszczyt wysłuchać wykładu Profesora dotyczącego najnowszych odkryć w obszarze leczenia migreny, który przerodził się w niemal dwugodzinną dyskusję – pełną pasji, zaangażowania i autentycznej ciekawości.

Już wiemy, dlaczego Prof. Ashina jest w stanie odpowiedzieć na dosłownie każde pytanie z obszaru bólów głowy – i co równie ważne, robi to w sposób niezwykle zrozumiały i klarowny. Otrzymaliśmy prawdziwą „pigułkę” ogromnej wiedzy na temat patogenezy migreny oraz roli nowoczesnych terapii w jej leczeniu.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Polskiego Towarzystwa Bólów Głowy i Polskiego Towarzystwa Neurologicznego. Wyszliśmy zainspirowani i zmotywowani do dalszej pracy.

To było spotkanie, które na długo pozostanie w naszej pamięci.

Dziękujemy Panie Profesorze i do miłego zobaczenia!


Agencja Badań Medycznych
Embassy of Denmark in Poland
Polskie Towarzystwo Neurologiczne