Gabinet Logopedyczno-Terapeutyczny LOGOS

18/05/2026

Informacja dla całej społeczności szkolnej, znajomych i przyjaciół. Intensywnie przygotowujemy się do festynu rodzinnego, na który serdecznie zapraszamy!
Niedługo podamy też wszystkich naszych sponsorów, którzy pomagają w przygotowaniu tego wydarzenia :)

13/05/2026

06/04/2026

- Diagnoza i terapia logopedyczna/neurologopedyczna
- Terapia osób w spektrum autyzmu
- Terapia osób z niepełnosprawnością intelektualną
- Terapia: ORM, afazji, zespołów genetycznych, wad wymowy
- Terapia zaburzeń mowy i komunikacji u pacjentów neurologicznych: udar niedokrwienny, udar krwotoczny, osoby po operacjach neurochirurgicznych, pacjenci z chorobą Parkinsona
- Elektrostymulacja
- Kinesiotaping
- Terapia miofunkcjonalna
- Terapia manualna
- Trening TUS
- Terapia ręki

23/08/2025

Przed rozpoczęciem nowego roku szkolnego. Stop hejt. Komunikacja niewerbalna często znaczy więcej niż 1000 słów.

🖤 Julka – historia o hejcie
-lat 13

– „Spójrz jaka świnia!”

To były pierwsze słowa, które usłyszała Julka w nowej szkole.
Nie „cześć”, nie „hej”.
Świnia.

Nie płakała. Nie odwróciła się.
Ale przez cały dzień to jedno zdanie grzmiało w jej głowie jak syrena alarmowa.

Usiadła w ostatniej ławce.
Sama.
Z udawaną odwagą, bo mama prosiła:
– „Córeczko, bądź dzielna. Zaczynamy nowy rozdział. Już bez awantur, damy radę! Jesteśmy dzielne!”

Nowe życie miało być spokojne.
Ale w domu widziała mamę przy stole – rachunki, łzy, rozprawa o alimenty.
Julka wiedziała, że nie może jej martwić.
Więc gdy padało pytanie:
– „Jak w szkole?”
Odpowiadała:
– „Wszystko dobrze, mamo.”

Ale nie było dobrze...
Było tyle dni i tyle sytuacji, o których trudno rozmawiać.
Był dzień, gdy...
znalazła swój plecak w koszu na śmieci.
Zeszyty pogniecione, sok rozlany.
Ktoś zrobił zdjęcie.
Przerobił. Powiększył głowę. Dodał rogi.
Podpisał: „Muu muu”.
Był dzień, gdy...
Na lekcji ktoś rzucił w nią kulką z papieru.
Potem drugą.
I trzecią.
Kiedy odwróciła głowę, pół klasy udawało, że czyta podręcznik.

Był dzień, gdy...
Na przerwie ktoś otworzył jej szafkę i powiesił w środku karteczkę z napisem:
„Dieta cud – nie jedz, to schudniesz.”
I był też taki dzień, gdy... ktoś nagrał, jak odpowiadała na pytanie przy tablicy.
Drżący głos, czerwone policzki.
Film wrócił do niej z podpisem: „Królowa świnia”.
Patrzyła. Jak opowiadała te historię mówi, że patrzyła na wysyp serduszek, emoikonek i nie czuła nic. Jakby zniknęła. I te komentarze... Były okrutne i byłybich tak wiele.
Julia pamieta, jak nocami leżała w łóżku i słyszała to w kółko:
„Świnia.”
„Muu muu.”
„Królowa.”
Wszystkie te słowa były w niej, przy niej, ale ona jakby zapadała się w sobie.
Przykładała dłonie do uszu, żeby zagłuszyć głosy, ale one były w środku. Zbyt głośne.
Jedyna droga, aby przetrwać, to wygłuszyć siebie. Zniknąć.
I to właśnie zdanie pamietam najbardziej - "Pani Kamilo, lepiej byłoby jakby mnie nie było...tak zniknąć"
Dzieci nie znikają nagle, to codzienna walka, która jest nie do wygrania w samotności. Bo z falą niechęci, hejtu i prześladowań, trudno walczyć w pojedynkę, ale wspólnie...To zupełnie inna historia.

Jak rozmawiałam z Julką zaczełam od pytania; -"Julka ja cię Widzę, pogadajmy o tym, co ty widzisz i czujesz..."
To jedno zdanie wystarczyło, żeby zaczęła mówić.
Najpierw szeptem.
Potem coraz głośniej.
O śmiechu. O kartkach. O filmach. O tym, że rano myśli tylko o tym, jak przeżyć do końca dnia.

Julka wciąż nosi w sobie tamte głosy.
Ale teraz ma obok siebie inne:
„Jesteś ważna.”
„Widzę cię.”
„Nie jesteś sama.”

I te głosy zaczynają być głośniejsze niż tamte pierwsze.
Julka jest znów "widoczna".....
Ale te pierwsze głosy też dadzą o sobie znać...idzie nowy rok szkolny i tak myślę...
👉 Ilu takich Julek codziennie wroci do domu, mówiąc: „wszystko dobrze”, a w środku będzie zapadać się w sobie?
👉 Ilu z nich czeka tylko na jedno zdanie: „Stop! NIE POZWALAM na takie traktowanke innych. Widzę cię. Nie jesteś sama.”

Hejt nie jest żartem.
To rana, która boli, nawet kiedy minie już szkoła...

Uczmy dzieci jak działać przeciwko hejtowaniu- reagujmy!

✅ Zobacz jak możemy reagować?

1.Hejt nie jest żartem – zawsze reaguj, nawet jeśli to „tylko śmiech”.

2.Nie zostawiaj dziecka samego z jego milczeniem – cisza często krzyczy najgłośniej.

3.Zauważaj drobiazgi – spuszczony wzrok, samotne siedzenie, nagłe unikanie szkoły.

4.Powiedz prosto: „Widzę cię. Nie jesteś sam/a.” – to czasem więcej niż tysiąc rad.

5.Rozmawiaj z klasą, z rodzicami, z nauczycielami – hejt to problem całej społeczności, nie tylko jednej osoby.

6.Ucz dzieci mówić: „Stop! To nie jest w porządku.” – nawet, jeśli dotyczy kogoś innego.

7.Reagowanie nie oznacza od razu wielkich kroków – czasem wystarczy podejść, usiąść ob0ok i zapytać: „Jak się masz?”

Nie dajmy zniknąć dzieciom...

Przytulam od serducha ❤️
dr Kamila Olga-psycholog

(*Imię i szczegóły w historii zostały zmienione w celu ochrony prywatności. Publikacja za zgodą rodzica/opiekuna.)

06/08/2025

Autyzm: Nieoczywiste Oblicza Spektrum i Cień Ocen

Autyzm. Słowo znane, lecz wciąż zbyt często rozumiane zbyt wąsko. Dla jednych to światłoczułość, dla innych cisza, która nigdy nie zostaje przerwana słowem. Ale prawda jest bardziej złożona – autyzm nie ma jednej twarzy. Ma ich tysiące.

Spektrum – nie skala od „lekkiego” do „ciężkiego”

Autyzm to nie drabina, gdzie na dole są osoby „prawie neurotypowe”, a na górze te „najbardziej wymagające”. To raczej paleta kolorów – każda osoba ma swój własny zestaw cech, które mogą się zmieniać w zależności od kontekstu, zmęczenia, stresu czy wieku.

Nie każdy autysta unika światła. Nie każdemu przeszkadzają dźwięki. Ale to nie znaczy, że nie odczuwa lęków, nie ma tików czy trudności w przetwarzaniu emocji. Autyzm może być niewidoczny dla oka, a mimo to głęboko wpływać na codzienne funkcjonowanie.

Oceny z zewnątrz – presja także od najbliższych

Rodzice, nauczyciele, bliscy – często w dobrej wierze – zaczynają porównywać. „Ten to ma ciężej, a mój tylko trochę się różni.” Albo odwrotnie: „Przesadzasz, przecież to nie wygląda jak autyzm.” Tego typu komentarze nie tylko mijają się z rzeczywistością, ale często pogłębiają izolację osoby w spektrum.

Dziecko, które nie ma problemów z mową, ale nie radzi sobie społecznie, bywa niedostrzeżone. Dorosły, który pracuje, ale codziennie płaci za to ogromnym wysiłkiem emocjonalnym, słyszy: „Przecież sobie radzisz.” A to właśnie brak widocznych „typowych” objawów często sprawia, że wsparcie nie przychodzi, bo... nie wypada go szukać.

Rodzic też człowiek – nie oceniaj, nie hejtuj, wesprzyj

W świecie, gdzie każdy ma inne doświadczenia, inny poziom wiedzy i inne zasoby – najgorsze, co możemy sobie nawzajem zafundować, to ocena. A jeszcze gorzej, gdy ta ocena przeradza się w hejt.

Nie każdy rodzic musi być specjalistą, terapeutą, psychologiem. Ale każdy z nas ma za sobą konkretne przeżycia, nieprzespane noce, niepokój, czasem rozpacz, a czasem ogromną dumę z drobnych kroków. W tym wszystkim najmniej potrzebne jest porównywanie, kto ma "lepiej", a kto "gorzej".

Zamiast tego: wspierajmy się. Doradzajmy sobie. Miejmy odwagę mówić „ja nie wiem” i „u mnie to wygląda inaczej”. Miejmy pokorę, by nie udawać ekspertów od czyjegoś życia – i serce, by być wsparciem, nie krytykiem.

Empatia to nie wykształcenie – to wybór. I tylko ona sprawia, że jako rodzice dzieci neuroróżnorodnych możemy naprawdę być dla siebie nawzajem pomocą, nie przeszkodą.

Poszerzmy horyzonty: każdy autysta jest inny

Nie szukajmy „stopnia” autyzmu. Szukajmy zrozumienia. Zamiast próbować zmieścić kogoś w schemacie, zapytajmy:
„Co Ci pomaga?”, „Co jest trudne?”, „Jak mogę wspierać?”

Nie każdy autysta potrzebuje słuchawek wygłuszających dźwięki – ale może potrzebować dwóch dni, by dojść do siebie po rodzinnej imprezie. Nie każdy ma powtarzalne ruchy – ale może cierpieć z powodu uporczywych, wewnętrznych napięć. To wszystko też jest autyzmem.

06/08/2025

Genetyczne przyczyny autyzmu: co wiemy o wadach genetycznych towarzyszących ASD?

Autyzm, a właściwie spektrum zaburzeń autystycznych (ASD – Autism Spectrum Disorder), to złożone zaburzenie neurorozwojowe, które objawia się trudnościami w komunikacji, relacjach społecznych oraz specyficznymi wzorcami zachowań i zainteresowań. Choć dokładne przyczyny autyzmu wciąż nie są w pełni poznane, współczesna nauka jednoznacznie wskazuje, że czynniki genetyczne odgrywają w jego powstawaniu kluczową rolę.

🧬 Geny a autyzm – złożona układanka

Wbrew częstemu uproszczeniu, autyzm nie jest wywoływany przez pojedynczą mutację genetyczną. Zamiast tego mamy do czynienia z kombinacją wielu różnych zmian w genach, które zwiększają ryzyko wystąpienia ASD. Mogą to być zarówno mutacje odziedziczone, jak i tzw. mutacje de novo – czyli nowe, spontaniczne zmiany genetyczne, które nie występują u rodziców, ale pojawiają się w komórkach rozrodczych lub w bardzo wczesnym rozwoju zarodka.

Szacuje się, że u około 10–30% osób z autyzmem można wykryć konkretną, znaną anomalię genetyczną. W pozostałych przypadkach mamy do czynienia z bardziej subtelnymi lub niepoznanymi jeszcze zaburzeniami genetycznymi.

🧪 Najczęstsze genetyczne przyczyny autyzmu

1. Mutacje de novo w genach związanych z rozwojem mózgu

W ostatnich latach badania wykazały, że wiele dzieci z ASD ma mutacje w genach, które odpowiadają za rozwój i funkcjonowanie synaps – połączeń między neuronami. Przykładowe geny to:

CHD8 – mutacje w tym genie są jedną z najczęstszych przyczyn autyzmu z dużą głową (makrocefalią),

SCN2A – związany z przewodnictwem nerwowym i padaczką,

SYNGAP1, SHANK2, SHANK3 – geny kodujące białka synaptyczne, których mutacje zaburzają komunikację między neuronami.

2. Zespół łamliwego chromosomu X (Fragile X syndrome)

To najczęstsza dziedziczna przyczyna autyzmu i niepełnosprawności intelektualnej u chłopców. Spowodowany jest mutacją w genie FMR1 na chromosomie X. Osoby z tym zespołem często mają cechy autystyczne, opóźniony rozwój mowy, problemy z koncentracją i lęk społeczny.

3. Zespół Retta

Choć występuje prawie wyłącznie u dziewczynek, może dawać objawy przypominające autyzm. Spowodowany jest mutacją w genie MECP2. Typowa jest regresja – dziecko traci nabyte wcześniej umiejętności, pojawiają się stereotypie rąk i trudności w komunikacji.

4. Zespół Angelmana i zespół Pradera-Williego

Oba schorzenia są związane z nieprawidłowościami w regionie 15q11-q13 chromosomu 15, ale różnią się w zależności od tego, czy wada pochodzi od ojca czy matki. W obu przypadkach mogą występować objawy autystyczne, padaczka i opóźnienie rozwoju.

5. Zespół Phelan-McDermid (delecja 22q13)

W tym rzadkim zespole dochodzi do usunięcia fragmentu chromosomu 22, zawierającego gen SHANK3. Cechuje się opóźnieniem mowy, hipotonią (obniżonym napięciem mięśniowym) i objawami autystycznymi.

6. Kopii liczby genów – CNVs (Copy Number Variations)

Są to delecje lub duplikacje fragmentów DNA, które mogą zaburzać działanie wielu genów jednocześnie. Przykłady:

Delecja 16p11.2 – związana z autyzmem, padaczką i makrocefalią,

Duplikacja 15q11–q13 – częsta u osób z autyzmem, może wpływać na ekspresję genów związanych z neuroprzekaźnictwem,

Delecja 22q11.2 – wiąże się z ryzykiem ASD, schizofrenii i zaburzeń lękowych.

7. Polimorfizmy SNP (Single Nucleotide Polymorphisms)

Są to subtelne zmiany w pojedynczym nukleotydzie DNA. Choć pojedyncze SNP-y mają mały wpływ, to ich suma może zwiększać podatność na autyzm – szczególnie jeśli występują razem z innymi czynnikami genetycznymi lub środowiskowymi.

🧬 Dziedziczenie autyzmu – jak to działa?

Autyzm może, ale nie musi być dziedziczny. Czasem dziecko z ASD pochodzi z rodziny, w której nikt wcześniej nie miał podobnych problemów – w takich przypadkach podejrzewa się mutacje de novo. W innych rodzinach obserwuje się natomiast tzw. dziedziczenie wieloczynnikowe, w którym wiele niewielkich mutacji genetycznych może sumować się, zwiększając ryzyko u potomstwa.

🔍 Diagnostyka genetyczna w ASD – kiedy warto?

Nie u każdego dziecka z autyzmem wykonuje się badania genetyczne, ale są sytuacje, w których zdecydowanie warto je rozważyć:

gdy oprócz objawów autyzmu występują inne problemy: opóźnienie rozwoju, padaczka, wady wrodzone, nieprawidłowy obwód głowy,

jeśli w rodzinie są inne osoby z zaburzeniami neurorozwojowymi,

gdy dziecko ma cechy dysmorfii twarzy lub inne objawy sugerujące zespół genetyczny.

Najczęściej stosowane badania:

Kariotyp – ocena liczby i struktury chromosomów,

Mikromacierz (aCGH) – pozwala wykryć zmiany liczby kopii (CNV),

Sekwencjonowanie eksomu (WES) – umożliwia wykrycie mutacji w genach związanych z ASD,

Testy molekularne – np. dla zespołu łamliwego chromosomu X.

🧠 Podsumowanie

Autyzm to nie choroba "jednego genu", lecz efekt działania wielu różnych mutacji i nieprawidłowości genetycznych, które wpływają na rozwój mózgu. Genetyka pozwala lepiej zrozumieć jego przyczyny, a także może pomóc w diagnozie, rokowaniu i planowaniu terapii.

Choć nie każda osoba z autyzmem ma wykrywalną wadę genetyczną, rosnące możliwości diagnostyki genetycznej pozwalają coraz częściej identyfikować biologiczne podstawy tego zaburzenia – co daje nadzieję na bardziej spersonalizowane podejście do terapii i wsparcia.