26/09/2025
⚡️25 เรื่องกฎหมาย #เจ้าหนี้ลูกหนี้ ท่านที่มีหนี้ควรรู้✅️
1) คดีแพ่งเกี่ยวกับหนี้สินไม่มีโทษจำคุก
- การเป็นหนี้แล้วไม่มีเงินจ่ายคืน ถือเป็นการผิดสัญญาทางแพ่ง ไม่ใช่อาชญากรรม ดังนั้นลูกหนี้จึงไม่ต้องรับโทษจำคุก แต่จะถูกบังคับให้ชำระหนี้ด้วยวิธีการยึดทรัพย์เป็นต้น
2) คดีบัตรเครดิต เป็นคดีแพ่ง
- หนี้บัตรเครดิตเกิดจากการทำสัญญากับสถาบันการเงิน เมื่อผิดนัดชำระจึงเป็นคดีแพ่ง ผลคือการฟ้องร้องเพื่อเรียกให้ชำระหนี้ ไม่ใช่คดีอาญา
3) คดีสินเชื่อส่วนบุคคล เป็นคดีแพ่ง
- เช่นเดียวกับบัตรเครดิต สินเชื่อส่วนบุคคลเป็นสัญญาการกู้ยืมเงิน การไม่ชำระคืนตามกำหนดจึงเป็นคดีแพ่งที่เจ้าหนี้สามารถฟ้องร้องได้
4) คดีบัตรกดเงินสด เป็นคดีแพ่ง
- หนี้จากบัตรกดเงินสดมีลักษณะเป็นสินเชื่อชนิดหนึ่ง จึงจัดเป็นคดีแพ่งเมื่อมีการผิดนัดชำระหนี้
5) คดีค้างค่างวดรถ เป็นคดีแพ่ง
- การเช่าซื้อรถยนต์เป็นการทำสัญญาทางแพ่ง หากค้างชำระค่างวด ไฟแนนซ์สามารถฟ้องร้องเพื่อเรียกคืนรถหรือส่วนต่างของหนี้ได้ แต่ไม่มีโทษจำคุก
6) คดีแพ่งถ้าไม่ชำระหนี้ถูกยึดทรัพย์สิน
- หากลูกหนี้แพ้คดีและไม่ยอมชำระหนี้ตามคำพิพากษา เจ้าหนี้สามารถร้องขอให้ "กรมบังคับคดี" ทำการยึดทรัพย์สินของลูกหนี้ (เช่น บ้าน ที่ดิน รถยนต์) เพื่อนำไปขายทอดตลาดและนำเงินมาชำระหนี้
7) คดีแพ่งไม่มีทรัพย์สินให้ยึดไม่ติดคุก
- หากลูกหนี้ไม่มีทรัพย์สินใดๆ ให้ยึดได้ เจ้าหนี้ก็จะไม่ได้รับชำระหนี้ในตอนนั้น แต่ลูกหนี้ก็ยังคงไม่ติดคุก อย่างไรก็ตาม หนี้จะยังคงอยู่และเจ้าหนี้สามารถตรวจสอบทรัพย์สินของลูกหนี้ได้อีกในอนาคต (ภายในระยะเวลา 10 ปี)
😎 เงินเดือนลูกจ้างเอกชนเป็นทรัพย์ที่อายัดได้
- หากลูกหนี้เป็นพนักงานบริษัทเอกชนและมีเงินเดือนตั้งแต่ 20,000 บาทขึ้นไป เจ้าหนี้สามารถขอให้กรมบังคับคดีอายัดเงินเดือนได้ ทั้งหมดที่เกิน 20,000 ก่อนหักค่าใช้จ่าย
9) เจ้าหนี้อายัดเงินโอทีลูกหนี้ได้ 30%
- เงินค่าล่วงเวลา (OT) ถือเป็นรายได้ของลูกหนี้เช่นกัน และสามารถถูกอายัดได้ในอัตรา 30%
10) เจ้าหนี้อายัดเงินเบี้ยขยันลูกหนี้ได้ 30%
- เบี้ยขยันถือเป็นค่าตอบแทนจากการทำงาน จึงสามารถถูกอายัดได้ในอัตรา 30% เช่นเดียวกับเงินเดือนและโอที
11) เจ้าหนี้อายัดเงินโบนัสลูกหนี้ได้ 50%
- เงินโบนัสถือเป็นรายได้พิเศษ ไม่ใช่เงินที่จำเป็นต่อการดำรงชีพเป็นหลัก กฎหมายจึงอนุญาตให้อายัดได้ในอัตราที่สูงกว่า คือ 50%
12) เงินบำนาญประกันสังคม อายัดไม่ได้
- เงินบำนาญชราภาพจากประกันสังคม เป็นเงินที่กฎหมายคุ้มครองไว้เพื่อการดำรงชีพของผู้สูงอายุ จึงไม่สามารถถูกอายัดเพื่อชำระหนี้ได้
13) เงินเดือนข้าราชการ อายัดไม่ได้
- มีกฎหมายคุ้มครองเงินเดือนและค่าตอบแทนของข้าราชการไว้โดยเฉพาะ ทำให้เจ้าหนี้ทั่วไปไม่สามารถอายัดได้ (ยกเว้นหนี้สหกรณ์ออมทรัพย์ของหน่วยงานนั้นๆ)
14) เงินกองทุนบำนาญราชการ อายัดไม่ได้
- เงินจากกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.) เป็นเงินเพื่อการเกษียณอายุที่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย ไม่สามารถอายัดได้
15) เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ อายัดไม่ได้
- เงินที่อยู่ในกองทุนสำรองเลี้ยงชีพจะได้รับความคุ้มครอง ไม่สามารถอายัดได้ตราบเท่าที่ยังอยู่ในกองทุน
16) เงินฌาปนกิจสงเคราะห์ อายัดไม่ได้
- เงินช่วยเหลือค่าทำศพที่ทายาทได้รับ ถือเป็นเงินที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะเพื่อการนั้น จึงไม่สามารถถูกอายัดเพื่อชำระหนี้ของผู้ตายหรือทายาทได้
17) เงินคนพิการ เบี้ยคนชราอายัดไม่ได้
- เบี้ยยังชีพผู้สูงอายุและเบี้ยความพิการ เป็นเงินช่วยเหลือจากรัฐเพื่อการดำรงชีพของผู้เปราะบาง กฎหมายจึงคุ้มครองไม่ให้ถูกอายัด
18) ลูกหนี้จะขอลดยอดอายัดเงินเดือนได้
- หากการถูกอายัดเงินเดือนทำให้ลูกหนี้เดือดร้อน มีเงินไม่พอใช้จ่ายที่จำเป็น (เช่น ค่าเลี้ยงดูบุตร ค่ารักษาพยาบาล) ลูกหนี้สามารถยื่นคำร้องต่อศาลเพื่อขอลดหย่อนจำนวนเงินที่ถูกอายัดได้
19) ลูกหนี้จะขอลดอายัดเงินโอที โบนัสไม่ได้
- โดยทั่วไปแล้ว ลูกหนี้ไม่สามารถขอลดหย่อนการอายัดเงินค่าล่วงเวลาและเงินโบนัสได้ เนื่องจากถือเป็นรายได้พิเศษนอกเหนือจากเงินเดือนปกติ
20) บ้านผ่อนธนาคารยังไม่หมด เจ้าหนี้อื่นยึดได้
- เจ้าหนี้รายอื่นสามารถยึดบ้านที่ยังผ่อนไม่หมดได้ แต่เมื่อขายทอดตลาดแล้ว ธนาคารที่เป็นเจ้าหนี้จำนองจะมีสิทธิได้รับเงินชำระหนี้ก่อนเป็นอันดับแรก หากมีเงินเหลือจึงจะตกเป็นของเจ้าหนี้รายอื่น
21) ที่ดินที่มีโฉนด, น.ส. 3 ก. เจ้าหนี้ยึดได้
- ที่ดินที่มีเอกสารสิทธิ์ชัดเจน เช่น โฉนดที่ดิน (น.ส. 4) หรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส. 3 ก.) ถือเป็นทรัพย์สินที่สามารถถูกยึดเพื่อนำไปขายทอดตลาดชำระหนี้ได้
22) หมายศาลแจ้งวันไปขึ้นศาลจะไม่ส่งไปที่ทำงาน
- ตามหลักการแล้ว หมายศาลจะถูกส่งไปยัง ภูมิลำเนาของจำเลย ซึ่งก็คือที่อยู่ตามทะเบียนบ้าน เพื่อไม่ให้กระทบต่อการทำงานและเป็นไปตามกระบวนการทางกฎหมาย
23) หมายศาลโดยหลักจะส่งมาที่ทะเบียนบ้านปัจจุบัน
- "ภูมิลำเนา" คือที่อยู่ตามทะเบียนบ้านในปัจจุบัน ดังนั้นการส่งหมายศาลจะยึดที่อยู่นี้เป็นหลัก ลูกหนี้จึงควรตรวจสอบให้แน่ใจว่าที่อยู่เป็นปัจจุบัน
24) หมายศาลนัดวันไปขึ้นศาลจะส่งมา 1 ครั้ง
- หมายเรียกให้ไปศาลในนัดแรกจะมีการส่งอย่างเป็นทางการเพียงครั้งเดียว หากลูกหนี้ได้รับแล้วไม่ไปศาล ศาลจะพิจารณาคดีไปฝ่ายเดียว ซึ่งทำให้ลูกหนี้เสียเปรียบอย่างมาก
25) หนี้สถาบันการเงินเท่านั้นที่ที่แสดงประวัติในเครดิตบูโร
- บริษัท ข้อมูลเครดิตแห่งชาติ (เครดิตบูโร) จะรวบรวมข้อมูลจากสถาบันการเงินที่เป็นสมาชิกเท่านั้น เช่น ธนาคาร บริษัทลีสซิ่ง ไฟแนนซ์ ดังนั้นหนี้นอกระบบ หรือหนี้ส่วนตัวอื่นๆ จะไม่ปรากฏในรายงานเครดิตบูโร
ข้อมูลโดย ทนายพี พัชรพล
เอามาจากเพจทนายพี น่าจะช่วยให้ความรู้คนเรื่องการเงิน เรื่องนี้ได้เยอะค่ะ จึงนำมาแบ่งปัน