Phòng khám mắt Bác sĩ Huyền Trang

15/04/2026

Dành cho những ai đang quan tâm đến phẫu thuật tật khúc xạ. 😍

15/04/2026

Hình ảnh này mô tả các bước trong quy trình phẫu thuật khúc xạ Femto LASIK. Đây là phương pháp phẫu thuật laser không dao, được sử dụng để điều chỉnh các vấn đề về thị lực như cận thị, viễn thị và loạn thị.
Quy trình Femto LASIK bao gồm các bước:
1. Tạo vạt giác mạc:
* Bác sĩ sử dụng laser femtosecond siêu nhanh, chính xác để tạo một lớp vạt mỏng trên bề mặt giác mạc.
* Độ dày của vạt này thường khoảng 90-110 µm và được điều chỉnh phù hợp với từng bệnh nhân.
* Bước này thay thế cho việc sử dụng dao vi phẫu truyền thống, giúp tạo vạt đồng đều, chính xác và an toàn hơn.

2. Lật vạt giác mạc:
* Sau khi vạt được tạo, bác sĩ nhẹ nhàng lật vạt lên, để lộ lớp nhu mô giác mạc bên dưới.

3. Bắn laser excimer:
* Một loại laser khác gọi là laser excimer được sử dụng để định hình lại giác mạc.
* Laser này loại bỏ một lượng nhỏ mô giác mạc, giúp điều chỉnh hình dạng để ánh sáng tập trung chính xác vào võng mạc, từ đó cải thiện thị lực.
* Quá trình này được tùy chỉnh theo độ khúc xạ và bản đồ giác mạc của từng người.

4. Đặt lại vạt:
* Sau khi hoàn tất bắn laser excimer, bác sĩ nhẹ nhàng đặt vạt giác mạc trở lại vị trí ban đầu.
* Vạt này sẽ tự bám vào giác mạc mà không cần khâu.
* Quá trình bám dính tự nhiên này giúp bảo vệ bề mặt giác mạc đã được định hình và thúc đẩy quá trình hồi phục.

Tóm tắt: Tạo flap bằng femto laser -> lật flap -> bắn excimer laser -> đặt lại flap.

Đặc điểm:
- An toàn hơn:Không sử dụng dao phẫu thuật, giảm nguy cơ biến chứng liên quan đến vạt.
- Chính xác cao:Laser femtosecond tạo vạt đồng đều và chính xác hơn.
- Thời gian nhanh chóng:Phẫu thuật chỉ mất khoảng 10 phút cho mỗi mắt.
- Hồi phục nhanh:Bệnh nhân thường phục hồi thị lực đáng kể trong vòng 24-48 giờ.
Femto LASIK là một giải pháp hiệu quả và an toàn để điều chỉnh tật khúc xạ, giúp bạn có được thị lực sắc nét và không còn phụ thuộc vào kính gọng hay kính áp tròng. Tuy nhiên, trước khi quyết định phẫu thuật, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa mắt để được tư vấn và đánh giá kỹ lưỡng tình trạng sức khỏe mắt của mình.

10/04/2026

Lác (Strabismus): Có thực sự chỉ là vấn đề của cơ vận nhãn?

Lác thường bị hiểu nhầm đơn thuần là một vấn đề của cơ vận nhãn—nhưng trên thực tế, nó liên quan nhiều hơn đến cách não bộ phối hợp vận động hai mắt.

📊 Các nghiên cứu cho thấy rằng dưới 5% các trường hợp lác là hoàn toàn do bất thường của cơ vận nhãn.
Phần lớn trẻ em không sinh ra đã bị lác—tình trạng này thường phát triển khi não gặp khó khăn trong việc phối hợp hai mắt một cách đúng đắn trong quá trình phát triển thị giác.

🤔 Vậy đâu là phương pháp phù hợp—Phẫu thuật hay Tập luyện thị giác?

Bạn có thể đã nghe rằng phẫu thuật lác đôi khi có thể dẫn đến:
• Chỉnh quá mức
• Chỉnh chưa đủ
• Tái phát theo thời gian

Hãy cùng tìm hiểu lý do.

Phẫu thuật lác thực sự làm gì?

Phẫu thuật hoạt động bằng cách điều chỉnh vị trí bám và lực tác động của sáu cơ vận nhãn gắn vào nhãn cầu.

✅ Ưu điểm:
• Hai mắt được đưa về vị trí thẳng trục ngay lập tức (cải thiện thẩm mỹ)

⚠️ Hạn chế:
• Không giải quyết cách não bộ xử lý và phối hợp thông tin thị giác
• Không phục hồi chức năng thị giác hai mắt (binocular vision)

🧠 Vai trò của tập luyện thị giác (Vision Therapy)

Tập luyện thị giác tập trung vào nguyên nhân gốc rễ—não bộ và chức năng hợp thị.

Thông qua các bài tập thị giác có cấu trúc, phương pháp này giúp:
• Cải thiện cách não tiếp nhận và xử lý thông tin thị giác
• Tăng cường phối hợp vận nhãn hai mắt
• Phát triển chức năng thị giác hai mắt (binocular vision)
• Hình thành các đường dẫn truyền thần kinh mới giúp duy trì trục nhãn cầu ổn định

🔁 Vì sao lác có thể tái phát sau phẫu thuật?

Bởi vì chỉ chỉnh thẳng trục nhãn cầu là chưa đủ.

Nếu não chưa “học lại” cách sử dụng hai mắt cùng nhau (không đạt được hợp thị ổn định), tình trạng lệch trục có thể tái xuất hiện theo thời gian.

💡 Kết luận
Lác không chỉ là một vấn đề cơ học—mà là rối loạn phối hợp vận nhãn và chức năng thị giác hai mắt.

👉 Phẫu thuật giúp đưa mắt về trục
👉 Tập luyện thị giác hỗ trợ phục hồi chức năng hợp thị

👉 Kết quả tối ưu thường đạt được khi can thiệp đầy đủ cả yếu tố cơ học và thần kinh thị giá

02/04/2026

Cách đọc kết quả OCT mà không bị “lạc trong các lớp” 👁️📊
Chụp cắt lớp kết hợp quang học (OCT) cung cấp hình ảnh cắt lớp của võng mạc, chuyển đổi đơn vị micron thành hình thái học. Một cách tiếp cận có hệ thống giúp tránh chẩn đoán sai và nâng cao độ chính xác lâm sàng.

🔍 1. Chất lượng ảnh & độ tin cậy (Luôn bắt đầu từ đây)
• Cường độ tín hiệu: Đảm bảo đủ chất lượng (thường ≥6/10 hoặc theo ngưỡng của từng máy)
• Nhiễu do chuyển động: Tìm sự gián đoạn hoặc lặp lại các lớp
• Lỗi phân lớp (segmentation): Kiểm tra đường ranh giới tự động (ILM/RPE)

⚠️ Ảnh chất lượng kém có thể giả bệnh lý như phù hoặc mỏng võng mạc. Nếu không tin cậy, cần chụp lại.

🧪 2. Định hướng & giải phẫu cơ bản
• Xác định các lớp chính:
– Màng giới hạn trong (ILM)
– Các lớp võng mạc trong
– Lớp nhân ngoài
– Màng giới hạn ngoài (ELM)
– Dải ellipsoid (ranh giới IS/OS)
– Biểu mô sắc tố võng mạc (RPE)
• Hình dạng hố hoàng điểm: Bình thường có lõm trung tâm.

🎯 3. Độ dày võng mạc & hình dạng hoàng điểm
• Độ dày trung tâm hoàng điểm: Thường khoảng ~250–300 µm (tùy máy)
• Tính đối xứng: So sánh hai mắt nếu có
• Mất lõm hoàng điểm: Gợi ý phù hoặc lực kéo

🎨 4. Nhận diện hình thái (Kỹ năng lâm sàng cốt lõi)
Đối chiếu hình thái với các kiểu bệnh lý như trên hình:
• Phù hoàng điểm dạng nang (CME):
– Các khoang dạng nang giảm phản xạ trong võng mạc
– Tăng độ dày võng mạc

• Màng trước võng mạc (ERM):
– Đường tăng phản xạ trên bề mặt võng mạc
– Nếp nhăn và biến dạng võng mạc

• Giãn mao mạch hoàng điểm:
– Các khoang rỗng trong/lớp ngoài võng mạc
– Mỏng vùng thái dương hoàng điểm

• Drusen trong thoái hóa hoàng điểm khô (AMD khô):
– Gồ cao RPE với bờ không đều
– Màng Bruch bên dưới còn nguyên

• Lỗ hoàng điểm toàn bộ (FTMH):
– Khiếm khuyết toàn bộ từ ILM đến RPE
– Bờ nâng cao kèm nang xung quanh

• Kéo dịch kính – hoàng điểm (VMT):
– Dính dịch kính sau không hoàn toàn
– Biến dạng cấu trúc hoàng điểm

• Xuất huyết hoàng điểm:
– Chất tăng phản xạ kèm bóng cản phía dưới
– Che khuất tín hiệu sâu

• Xuất huyết trước võng mạc (Valsalva):
– Khối tăng phản xạ dạng vòm phía trước võng mạc

• Thoái hóa hoàng điểm thể ướt (CNV):
– Dịch dưới võng mạc hoặc trong võng mạc
– B**g biểu mô sắc tố (PED)

• Teo địa lý (AMD khô):
– Mỏng lớp võng mạc ngoài
– Tăng tín hiệu hắc mạc (hiệu ứng cửa sổ)

📉 5. Phân tích dịch (Bước quan trọng)
• Dịch trong võng mạc (IRF): Khoang dạng nang → phù
• Dịch dưới võng mạc (SRF): Nằm giữa võng mạc thần kinh và RPE
• B**g biểu mô sắc tố (PED): Nâng lớp RPE

📊 6. Đánh giá võng mạc ngoài
• Dải ellipsoid: Mất liên tục → tổn thương tế bào cảm thụ ánh sáng
• Tính liên tục của RPE: Không đều → thoái hóa hoặc tân mạch
• ELM: Giúp tiên lượng thị lực

🧭 7. Quy tắc “cờ đỏ” trong OCT
Luôn đối chiếu 3 yếu tố chính:
1. Bất thường cấu trúc (lỗ, kéo, gồ cao)
2. Sự hiện diện của dịch (IRF/SRF/PED)
3. Tổn thương võng mạc ngoài (mất EZ/RPE)

💡 Điểm mấu chốt lâm sàng
OCT không chỉ là hình ảnh — mà là “mô học sống” (histology in vivo).
Những thay đổi nhỏ ở võng mạc ngoài thường xuất hiện trước khi giảm thị lực, ngay cả khi thị lực vẫn còn bình thường.

Hãy đọc từng lớp, không chỉ nhìn bóng ảnh

31/03/2026

Thủng giác mạc ở bệnh nhân có tiền sử ghép giác mạc xuyên.
Bệnh nhân không được theo dõi sau phẫu thuật và quay lại khám với các triệu chứng mắt đỏ, chảy nước mắt và đau nhức.

Thủng giác mạc sau ghép giác mạc thường do các nguyên nhân như: lỏng chỉ khâu, viêm giác mạc nhiễm trùng, hiện tượng tiêu giác mạc do tình trạng viêm nền hoặc bệnh lý bề mặt nhãn cầu, và chấn thương.

Đối với các trường hợp thủng nhỏ, có thể điều trị bằng keo sinh học, kính áp tròng băng hoặc ghép màng ối. Tuy nhiên, các trường hợp thủng lớn hoặc nằm ở trung tâm giác mạc thường cần can thiệp khẩn cấp bằng ghép giác mạc điều trị hoặc thay thế mảnh ghép.

30/03/2026

Ca lâm sàng | Tắc động mạch trung tâm võng mạc (CRAO) và tắc tĩnh mạch trung tâm võng mạc (CRVO) do hội chứng kháng phospholipid liên quan lupus ban đỏ hệ thống

Một bệnh nhân nữ 17 tuổi đến khám vì giảm thị lực mắt phải trong 2 ngày, kèm theo đau đầu từng đợt trong 6 tháng.

Bốn năm trước, bệnh nhân được chẩn đoán mắc lupus ban đỏ hệ thống (SLE) và đã được điều trị bằng methylprednisolone và hydroxychloroquine. Tuy nhiên, bệnh nhân đã ngừng các thuốc này từ 2 năm trước và chuyển sang điều trị bằng y học cổ truyền.

Tại thời điểm khám:
• Thị lực chỉnh kính tối đa (BCVA):
• Mắt phải: chỉ còn cảm nhận ánh sáng
• Mắt trái: 1.0 (bình thường)
• Đồng tử mắt phải giãn, không phản xạ ánh sáng

Khám đáy mắt ghi nhận:
• Phù g*i thị
• Co hẹp động mạch võng mạc nặng
• Giãn và ngoằn ngoèo tĩnh mạch
• Xuất huyết võng mạc lan tỏa cả lớp nông và sâu
• Võng mạc nhợt màu
• Dấu hiệu “đốm đỏ anh đào” (cherry-red spot) tại hoàng điểm

Xét nghiệm cận lâm sàng:
• Kháng thể kháng nhân (ANA): dương tính
• Kháng thể anti-dsDNA: dương tính
• Lupus anticoagulant: dương tính
• Tốc độ máu lắng (ESR): tăng
• Nồng độ bổ thể huyết thanh: giảm
• Sau 12 tuần, lupus anticoagulant vẫn tiếp tục dương tính

👉 Chẩn đoán xác định:
Tắc động mạch trung tâm võng mạc (CRAO) và tắc tĩnh mạch trung tâm võng mạc (CRVO) do hội chứng kháng phospholipid (APS) liên quan lupus ban đỏ hệ thống.

👉 Điều trị:
• Ức chế miễn dịch
• Chống đông

👉 Kết quả:
Sau 1 tháng điều trị, thị lực bệnh nhân không cải thiện.

29/03/2026

Các lớp võng mạc

29/03/2026

U mạch võng mạc – Hiếm gặp nhưng có ý nghĩa lâm sàng quan trọng

U mạch võng mạc là một tổn thương mạch máu lành tính của võng mạc, thường được phát hiện tình cờ khi khám đáy mắt định kỳ.
Dù không phổ biến, việc phát hiện sớm rất quan trọng vì bệnh có thể liên quan đến các bệnh lý toàn thân như Von Hippel–Lindau disease.

Đặc điểm lâm sàng chính:
• Tổn thương màu đỏ cam đặc trưng
• Có mạch máu nuôi vào và dẫn lưu ra rõ rệt
• Có thể kèm theo xuất tiết hoặc phù võng mạc

Chẩn đoán:
• Chụp ảnh đáy mắt
• Chụp mạch huỳnh quang (Fluorescein Angiography)
• OCT (chụp cắt lớp quang học)

Điều trị:
• Quang đông laser
• Áp lạnh (cryo)
• Tiêm anti-VEGF (tùy mức độ bệnh)

📌 Phát hiện sớm không chỉ giúp bảo tồn thị lực mà còn có thể cứu sống người bệnh.

📸: .in

29/03/2026

29/03/2026

“Bảng cảm hứng (mood board) về võng mạc dành cho bác sĩ nhãn khoa.”

Từ các đốm bông (cotton wool spots) cho đến tổn thương dạng “đường vệt ốc sên” (snail tracks), võng mạc dường như đang nói: “Hãy đặt tên bệnh theo bất cứ thứ gì chúng ta nhìn thấy trong phòng khám.” 😂

Bộ atlas đáy mắt này làm nổi bật những dấu hiệu võng mạc kinh điển mà chúng ta thường gặp khi soi đáy mắt: b**g võng mạc, rách võng mạc dạng móng ngựa, các vòng xuất tiết (circinate rings), xuất huyết, u mạch mao mạch, nevus hắc mạc… và còn nhiều nữa. Đây là một lời nhắc rằng chỉ với một lần khám đáy mắt kỹ lưỡng, ta có thể phát hiện từ bệnh lý mạch máu cho đến các khối u nội nhãn.

Đối với người không chuyên nhãn khoa: đây gần như là phiên bản “Where’s Waldo” của chúng tôi… nhưng mỗi “Waldo” đều cần được chẩn đoán.

🔍 Hãy lưu lại bài này như một tài liệu ôn tập nhanh về bệnh lý võng mạc trước buổi khám ngày mai.

📝 Biên soạn: Chandra Prabaswara
📸: