07/05/2026
☘️Bệnh quai bị ở trẻ em là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, lây trực tiếp bằng đường hô hấp, hay gây thành dịch trong trẻ em. Tuy lành tính, nhưng nếu không điều trị và chăm sóc đúng cách, bệnh có khả năng gây biến chứng, ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng sống sau này.
☘️Nguyên nhân
Quai bị ở trẻ em (hay còn được gọi là bệnh viêm tuyến mang tai dịch tễ hay viêm tuyến mang tai do virus quai bị) gây ra, làm sưng, đau tuyến nước bọt mang tai. Các tuyến này nằm 2 bên mặt, giữa tai và hàm.
Bệnh quai bị ít gặp ở trẻ dưới 2 tuổi, thường chỉ xuất hiện ở trẻ nhỏ từ 2 tuổi và thanh thiếu niên, khả năng mắc bệnh ở nam cao hơn nữ. Tần suất mắc bệnh tăng dần theo độ tuổi, đạt đỉnh tuổi 10-19.
Thông thường khi trẻ bị nhiễm bệnh, cơ thể sẽ tạo ra kháng thể chống lại loại virus này suốt đời. Vì vậy, đa số trẻ chỉ bị quai bị một lần trong đời, rất hiếm khi mắc bệnh này lần hai.
🤧Nguồn lây
Bệnh lây khi trẻ tiếp xúc với các chất dịch từ miệng, mũi và họng khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện.
Hơn nữa, virus này có thể tồn tại khá lâu ở môi trường ngoài cơ thể: khoảng 30 – 60 ngày trong môi trường có nhiệt độ 15 – 20 độ C và khoảng 1-2 năm ở những nơi nhiệt độ -25 tới -70 độ C. Do đó, chúng vẫn có thể sống trên các bề mặt như tay nắm cửa, dụng cụ ăn uống, đồ chơi, ly uống nước, đồ dùng cá nhân của bệnh nhân.
Thời điểm virus quai bị dễ lây cho người khác nhất là khoảng 1-2 ngày trước khi tuyến nước bọt sưng, đau và kéo dài đến tận 6 ngày sau khi trẻ đã hết bệnh. Do đó, khi nghi ngờ trẻ mắc bệnh, cha mẹ nên cách ly trẻ và bắt đầu thực hiện các biện pháp điều trị dự phòng. Ngược lại, bố mẹ cũng nên tránh cho trẻ tiếp xúc với người bệnh hoặc người có nguy cơ mắc bệnh quai bị cao.
👉Dấu hiệu nhận biết trẻ bị quai bị
Trước khi phát bệnh 1-2 ngày, trẻ sẽ bắt đầu thấy khó chịu, mệt mỏi, dễ cáu gắt. Sau đó bệnh khởi phát bằng những cơn sốt cao trên 38 độ C trong 3-4 ngày. Các triệu chứng của bệnh quai bị ở trẻ em dần biểu hiện rõ nét hơn:
• Đau đầu;
• Nhức tai;
• Chán ăn, ngủ kém, quấy khóc, mệt mỏi;
• Đau nhức xương khớp;
• Tuyến mang tai bắt đầu sưng to, gây đau nhức…
Bệnh quai bị ở trẻ thường sẽ hết sau khoảng 1 tuần nếu được chăm sóc và điều trị kịp thời, các triệu chứng của bệnh giảm nhẹ và dần biến mất, tuyến mang thai nhỏ dần và bớt đau hơn.
🍭Chăm sóc trẻ quai bị
Bên cạnh việc điều trị quai bị bằng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, mẹ cần có chế độ chăm sóc phù hợp cho trẻ:
• Đảm bảo cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho trẻ bằng cách cho trẻ ăn những món ăn dễ nuốt như cháo, súp,…;
• Bổ sung nước cho trẻ để bù lượng nước đã mất trong cơ thể. Mẹ có thể cho trẻ uống một số loại nước chứa nhiều vitamin và chất dinh dưỡng như sữa, nước ép trái cây.
• Tập cho trẻ thói quen súc miệng bằng nước muối sinh lý;
• Tránh cho trẻ hoạt động quá nhiều, trẻ nô đùa, chạy nhảy vì điều này có thể làm tăng nguy cơ viêm tinh hoàn;
• Đưa trẻ đến bệnh viện để được can thiệp y tế kịp thời ngay khi trẻ: chóng mặt, nôn liên tục, đau bụng hay sưng, đau vùng bìu ở bé trai,…;
• Hạn chế cho trẻ ăn gạo nếp, thịt gà, các thức ăn có mùi hôi tanh, chế biến sẵn, nhiều dầu mỡ, cay nóng, chứa nhiều acid citric;
• Chườm mát tại các vùng sưng, đau;
• Đảm bảo vệ sinh cho trẻ bằng cách tắm hoặc dùng khăn lau người bằng nước ấm; Đồ dùng của trẻ cần được vệ sinh cẩn thận, không dùng chung với người khác để tránh lây lan bệnh;
• Để giảm đau cho trẻ khi bị viêm tinh hoàn, mẹ nên cho trẻ mặc quần lót nâng tinh hoàn, hoặc cho trẻ nằm thẳng để nâng tinh hoàn…
👉Biến chứng
Đa số trẻ mắc bệnh quai bị thường nhẹ và không để lại di chứng. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, trẻ không được điều trị và chăm sóc đúng cách, bệnh có thể gây viêm nhiễm những bộ phận khác của cơ thể, dẫn đến các biến chứng quai bị nguy hiểm như:
• Mất thính giác, điếc: Tỷ lệ trẻ gặp biến chứng này rất thấp, chỉ 1/200.000 số trẻ bị bệnh.
• Một số vấn đề về não bộ: viêm màng não, viêm não, dị tật tiểu não. Các biến chứng này rất hiếm gặp ở trẻ em.
• Các vấn đề liên quan đến khả năng sinh sản: viêm tinh hoàn, viêm vú, viêm vòi trứng.
• Viêm tụy.
• Một số biến chứng khác: tổn thương gan, thận, cơ tim. Các biến chứng này cực kỳ hiếm gặp ở trẻ…
🌈Phòng bệnh
Cách phòng bệnh quai bị tốt nhất là tiêm phòng vaccine. Vaccin hiện tại là vaccine MMR (kết hợp phòng bệnh sởi, quai bị và rubella). Sau khi được tiêm đủ 2 liều vacxin MMR, trẻ sẽ có khả năng miễn dịch với virus quai bị lên đến 95%. Lịch tiêm vacxin kết hợp MMR-II phòng bệnh quai bị như sau:
• Trẻ từ 12 tháng tuổi – < 7 tuổi (chưa tiêm Sởi đơn hay MMR II) có lịch tiêm 2 mũi:
o Mũi 1: lần tiêm đầu tiên.
o Mũi 2: 3 tháng sau mũi 1 (ưu tiên) hoặc hẹn mũi 2 lúc 4-6 tuổi.
• Trẻ từ 7 tuổi và người lớn có lịch tiêm 2 mũi:
o Mũi 1: lần tiêm đầu tiên.
o Mũi 2: 1 tháng sau mũi 1.
Để ngăn ngừa nguy cơ lây lan virus cho trẻ, mẹ nên:
• Vệ sinh tay, tắm rửa sạch sẽ hàng ngày.
• Thường xuyên dọn dẹp, khử khuẩn không gian sống, đặc biệt là đồ chơi của trẻ;
• Hạn chế cho trẻ tiếp xúc với những người có nguy cơ hoặc đang mắc bệnh quai bị;
• Không cho trẻ dùng chung vật dụng cá nhân với người khác như cốc, chén, muỗng,… vì virus có thể tồn tại trên những vật dụng này;
• Tắm, vệ sinh cho trẻ hằng ngày;
🌼Khoa Nhi luôn sẵn sàng tư vấn, theo dõi và điều trị kịp thời các bệnh thường gặp ở trẻ em.
☎️Hotline Khoa Nhi: 0838 257 222
🔔Thăm khám các ngày trong tuần
♦️Website: https://www.benhvientthquangbinh.vn/
♦️Địa chỉ: Số 99 Điện Biên Phủ, Phường Đồng Hới, Quảng Trị
![[CẢNH BÁO] ĐỪNG THAM GIA LỚP HỌC TIỀN SẢN THÁNG 5 NẾU MẸ KHÔNG MUỐN NHẬN “CƠN LỐC” QUÀ TẶNG!ĐI LÀ CÓ QUÀ. KHÔNG AI RA VỀ...](https://img3.healthandbeauty1.com/230/200/122229942842302003.jpg)
