28/12/2019
⁉️BẠN CÓ BỊ THIỂU NĂNG TUẦN HOÀN NÃO?
⚠️Thiểu năng tuần hoàn não có rất nhiều biểu hiện trên lâm sàng, nếu tách riêng từng triệu chứng một thì không triệu chứng nào là đặc hiệu. Nhưng nếu gặp một tập hợp các triệu chứng như nêu dưới đây thì hội chứng đó rất có giá trị, nhất là ở người có tuổi.
⭕️Lúc mới bắt đầu
Bệnh nhân chỉ có cảm giác mơ hồ là mình có thay đổi khác trước. Từ thể chất đến tinh thần. Người trông có vẻ già hơn, cơ nhẽo hơn, da dẻ giảm sự đàn hồi hơn, nếp nhăn nhiều hơn, tóc rụng nhiều hơn, dáng đi chậm chạp, kém lanh lợi, hoạt bát, có người béo ra, hơi nặng nề, da phình phình. Có người gầy đi, có vẻ “khô héo”, kém tươi tắn. Tính tình thay đổi dần, những thú vui nay cảm thấy nhạt nhẽo, ngược lại hay thích những cái khác, thường là nghiền ngẫm sự đời “nhân tình thế thái” ưa nơi yên tĩnh. Bệnh nhân dần dần bắt đầu tự quan sát mình. Có người ít kêu ca phàn nàn, chỉ chứng kiến lặng lẽ sự thay đổi của bản thân mình, từ thể chất đến tinh thần theo thời gian. Họ tìm cách thích nghi với điều kiện sống đó. Nhưng cũng không ít người cảm thấy bất lực, bồn chồn lo âu và hay tập trung sự chú ý vào một triệu chứng nhất định như luôn luôn than phiền về mất ngủ, đau lưng, đau vùng tim … đến mức các triệu chứng này trở thành một ám ảnh bệnh lý.
Càng về sau thì các triệu chứng càng rõ hơn.
Phổ biến là các triệu chứng dưới đây
1️⃣Nhức đầu
Là triệu chứng hay gặp nhất vì có mặt trong 91% trường hợp. Nhức đầu ở đây là có rất nhiều kiểu nhưng phổ biến là tính chất lan tỏa khắp đầu, bệnh nhân không đau nhiều, chỉ than phiền có cảm giác căng nặng ở trong đầu mỗi khi phải suy nghĩ nhiều, xúc động mạnh hoặc lao lực với cường độ cao.
2️⃣Chóng mặt
Cũng là triệu chứng rất hay gặp vì nó có mặt trong 87% trường hợp, làm bệnh nhân lo sợ vì thế đi khám thầy thuốc. Chóng mặt cũng có nhiều kiểu khác nhau, từ nhẹ đến nặng, có người chỉ có cảm giác hơi loạng choạng khi đi hoặc đứng, bước đi không vững chãi. Về mặt chủ quan, bệnh nhân than phiền có lúc như không có điều khiển được chân mình, muốn đi xiêu vẹo sang một bên, có cảm giác đi trên boong, bập bềnh say sóng, hoa mắt mỗi khi chuyển từ tư thế nằm hay ngồi sang tư thế đứng đột ngột, những lúc này rất dễ ngã. Điển hình nhất là những cơn chóng mặt, thấy mọi vật chao đảo quay xung quanh mình, xảy ra mỗi khi thay đổi tư thế làm bệnh nhân phải nhắm mắt, nằm im, hễ cử động là chóng mặt, buồn nôn. Các cơn chóng mặt kiểu này có thể chỉ ngắn vài phút, có khi dài vài ngày. Cơn càng kéo dài, xuất hiện càng dồn dập thì bệnh càng nặng, cản trở mọi công tác, sinh hoạt.
3️⃣Di cảm
Là những cảm giác không thật, bất thường do bệnh nhân tự nhận thấy, như cảo giác tê tê, bì bì ở đầu ngón tay, cảm giác kiến bò. Di cảm là một dấu hiệu rất sớm của xơ vữa động mạch não. Dị cảm rất đa dạng, đôi khi làm thầy thuốc lúng túng vì không biết gán cho tổn thương thần kinh nào. Về giác quan hay gặp cảm giác như có tiếng ve kêu, cối xay lúa trong tai. Bệnh nhân rất khó chịu vì bản thân không có cách nào dập tắt tiếng đó, tồn tại cả ban đêm lẫn ban ngày, có khi từng đợt ngắn có khi kéo dài, ảnh hưởng đến mọi sinh hoạt, giấc ngủ và sức khỏe.
4️⃣Rối loạn về giấc ngủ
Đặc điểm là dai dẳng khó chịu, khó chữa. Ở một số người, biểu hiện chính là mất ngủ; ở người khác lại là rối loạn về nhịp ngủ, về chất lượng giấc ngủ hoặc phối hợp các kiểu đó với nhau. Rối loạn giấc ngủ vừa là một triệu chứng của xơ vữa động mạch não, vừa là một yếu tố sinh lý bệnh làm nặng thêm sự tiến triển của quá trình bệnh lý cơ bản, làm xuất hiện các biến chứng thứ phát. Các biến chứng thứ phát, ngược trở lại, lại làm rối loạn giấc ngủ. Vữa xơ động mạch não giai đoạn đầu thường gây mất ngủ vào nửa phần đầu của đêm. Về sau lại mất ngủ nửa phần sau: Bệnh nhân nửa đêm thức giấc rồi không sao ngủ được nữa. Ban ngày trái lại hay ngủ gà, ngồi đâu cũng dễ buồn ngủ. Không ít bệnh nhân ở trạng thái sau đó kèm theo trạng thái lú lẫn.
