Bác sĩ da liễu Phùng Quang Trung

Bác sĩ da liễu Phùng Quang Trung Bác sĩ chuyên nghành Da liễu - thẩm mỹ nội khoa.

Dược mỹ phẩm chính hãng
Tư vấn, chia sẻ về Da liễu bệnh học, thẩm mỹ nội khoa
Filler - Meso - Botox - B.A.P - Căng chỉ - HIFU ...

Mỗi tuần mình gặp hàng chục bệnh nhân mụn lần đầu.Và gần như tất cả đều có chung những hiểu lầm nhất định.Dưới đây là 5 ...
04/09/2026

Mỗi tuần mình gặp hàng chục bệnh nhân mụn lần đầu.

Và gần như tất cả đều có chung những hiểu lầm nhất định.

Dưới đây là 5 điều mình luôn nói — và tại sao chúng quan trọng.

1. "MỤN KHÔNG PHẢI LỖI CỦA BẠN"

Không phải do bẩn. Không phải do lười. Không phải do ăn uống không điều độ. Mụn là bệnh của nang lông tuyến bã nhờn — có nguyên nhân sinh học rõ ràng. Bỏ cảm giác tội lỗi đi, tập trung vào điều trị.

2. "ĐIỀU TRỊ CẦN ÍT NHẤT 8-12 TUẦN ĐỂ THẤY KẾT QUẢ"

Không phải 1-2 tuần. Chưa đến 8 tuần mà đã muốn đổi thuốc — hãy kiên nhẫn thêm.

3. "ĐỪNG DÙNG QUÁ NHIỀU SẢN PHẨM CÙNG LÚC"

Routine đơn giản = biết cái nào hiệu quả, cái nào gây vấn đề. Routine phức tạp = không biết tại sao da cải thiện hay xấu đi.

4. "SPF KHÔNG THỂ BỎ"

Kể cả đang dùng tretinoin, BPO, SA — tất cả làm da nhạy nắng hơn. Bỏ SPF = thâm đậm hơn và lành mụn chậm hơn.

5. "ĐIỀU TRỊ XONG CẦN DUY TRÌ — KHÔNG PHẢI KHỎI LÀ THÔI"

Mụn mãn tính cần liều duy trì sau khi kiểm soát tốt. Bỏ hoàn toàn sớm quá = tái phát. Bác sĩ sẽ điều chỉnh liều duy trì phù hợp từng người.

Câu nào bạn thấy mình đang làm sai?



---

Nhiều bệnh nhân kể: "Trước dùng thuốc tránh thai da đẹp lắm. Ngừng uống 3 tháng thì mụn bùng kinh khủng."Đây là hiện tượ...
04/09/2026

Nhiều bệnh nhân kể: "Trước dùng thuốc tránh thai da đẹp lắm. Ngừng uống 3 tháng thì mụn bùng kinh khủng."

Đây là hiện tượng có cơ chế — không phải trùng hợp.

TẠI SAO THUỐC TRÁNH THAI GIẢM MỤN?

Một số OCP (oral contraceptive pill) chứa estrogen + progestin kháng androgen → giảm testosterone → giảm bã nhờn → ít mụn. Đây là cơ chế thuốc tránh thai giúp mụn nội tiết.

TẠI SAO NGỪNG THÌ MỤN BÙNG?

Khi ngừng OCP: estrogen giảm đột ngột → testosterone "bật lại" không có gì kiểm soát → rebound androgen surge → tuyến nhờn hoạt động mạnh trở lại → mụn bùng.

Thường xảy ra trong 3-6 tháng đầu sau ngừng. Sau đó hormone dần ổn định.

CÁCH QUẢN LÝ

Chuẩn bị trước: bắt đầu retinoid 2-3 tháng trước khi ngừng OCP. Sau khi ngừng: tiếp tục BPO, SA, retinoid. Kiên nhẫn 3-6 tháng — hormone sẽ ổn định. Nếu mụn vẫn nặng sau 6 tháng: kiểm tra nội tiết.

Đây không phải lý do để tiếp tục OCP nếu bạn không cần. Nhưng biết trước để chuẩn bị và có plan điều trị.

Nam giới bị mụn nặng hơn nữ ở tuổi dậy thì. Mụn lưng, ngực ở nam thường dày đặc hơn.Không phải do vệ sinh. Do testostero...
04/09/2026

Nam giới bị mụn nặng hơn nữ ở tuổi dậy thì. Mụn lưng, ngực ở nam thường dày đặc hơn.

Không phải do vệ sinh. Do testosterone.

CƠ CHẾ

Testosterone → DHT (qua enzyme 5-alpha reductase) → DHT kích thích tuyến bã nhờn mạnh hơn testosterone → tuyến nhờn tăng kích thước → bã nhờn tăng → mụn.

Đây là lý do mụn tuổi dậy thì ở nam thường nặng hơn — testosterone tăng đột biến và enzyme 5-alpha reductase hoạt động mạnh.

NAM CÓ NHIỀU THỤ THỂ ANDROGEN HƠN Ở MẶT, LƯNG, NGỰC

Những vùng này nhạy cảm với androgen hơn → nhiều nhờn hơn → nhiều mụn hơn.

ĐIỀU TRỊ

BPO, SA, retinoid: cùng nền tảng với nữ, thường cần nồng độ cao hơn. Isotretinoin: hiệu quả đặc biệt tốt ở nam — giảm 90% kích thước tuyến nhờn. Thuốc kháng androgen (spironolactone): ít dùng ở nam vì tác dụng phụ nội tiết.

THỰC TẾ PHÒNG KHÁM

Nam bệnh nhân thường đến muộn hơn, mụn đã nặng hơn, sẹo nhiều hơn. Lý do: "mụn bình thường thôi". Mụn nặng ở nam cần điều trị sớm như nữ.

Skin cycling ban đầu được phổ biến để chống lão hóa. Nhưng nguyên tắc của nó áp dụng rất tốt cho da mụn — đặc biệt khi đ...
04/09/2026

Skin cycling ban đầu được phổ biến để chống lão hóa. Nhưng nguyên tắc của nó áp dụng rất tốt cho da mụn — đặc biệt khi đang dùng nhiều active mà không biết sắp xếp thế nào.

SKIN CYCLING LÀ GÌ?

Thay vì dùng tất cả active mỗi đêm (gây kích ứng tích lũy), skin cycling phân chia active ra từng đêm theo lịch cố định — để da có thời gian phục hồi giữa các đêm active.

LỊCH 4 ĐÊM CHO DA MỤN

ĐÊM 1 — EXFOLIATION: BHA salicylic acid 1-2% hoặc AHA. Thông lỗ chân lông. Không dùng retinoid đêm này.

ĐÊM 2 — RETINOID: Tretinoin hoặc adapalene. Chỉ retinoid, sandwich moisturizer nếu cần.

ĐÊM 3 — RECOVERY: Không active. Cleanser nhẹ + moisturizer ceramide + centella.

ĐÊM 4 — RECOVERY: Tương tự đêm 3. Có thể thêm niacinamide nhẹ.

Lặp lại từ đêm 1.

TẠI SAO HIỆU QUẢ?

Giảm kích ứng tích lũy. Barrier phục hồi giữa các đêm active → da chịu đựng active tốt hơn về dài hạn. Phù hợp đặc biệt với người mới bắt đầu retinoid. BPO thường dùng buổi sáng — không cần đưa vào lịch đêm.



---

Điện thoại di động có thể chứa vi khuẩn nhiều hơn bồn vệ sinh.Đây không phải cường điệu — đây là thực tế được đo lường. ...
04/09/2026

Điện thoại di động có thể chứa vi khuẩn nhiều hơn bồn vệ sinh.

Đây không phải cường điệu — đây là thực tế được đo lường. Và bạn áp nó vào mặt nhiều lần mỗi ngày.

TẠI SAO ĐIỆN THOẠI GÂY MỤN?

Vi khuẩn C. acnes tích tụ trên màn hình. Ma sát liên tục giữa điện thoại và má, cằm kích ứng cơ học. Nhiệt từ màn hình làm tăng bã nhờn cục bộ. Tất cả tập trung đúng vùng má, hàm, cằm — vùng điện thoại chạm vào.

DẤU HIỆU NHẬN BIẾT

- Mụn chủ yếu ở 1 bên mặt — bên cầm điện thoại
- Vùng cằm và hàm dưới bị nhiều hơn
- Đã thay nhiều sản phẩm mà không đỡ

5 THÓI QUEN CẦN THAY ĐỔI

1. Dùng tai nghe thay vì áp điện thoại trực tiếp vào mặt
2. Lau màn hình bằng khăn kháng khuẩn 1-2 lần/ngày
3. Không đặt điện thoại úp xuống mặt bàn
4. Giữ tay sạch trước khi cầm điện thoại
5. Vệ sinh bao điện thoại định kỳ

Thay đổi nhỏ này không thay thế điều trị — nhưng loại bỏ 1 nguồn gây mụn liên tục là bước quan trọng.



---

Điện thoại di động có thể chứa vi khuẩn nhiều hơn bồn vệ sinh.Đây không phải cường điệu — đây là thực tế được đo lường. ...
03/09/2026

Điện thoại di động có thể chứa vi khuẩn nhiều hơn bồn vệ sinh.

Đây không phải cường điệu — đây là thực tế được đo lường. Và bạn áp nó vào mặt nhiều lần mỗi ngày.

TẠI SAO ĐIỆN THOẠI GÂY MỤN?

Vi khuẩn C. acnes tích tụ trên màn hình. Ma sát liên tục giữa điện thoại và má, cằm kích ứng cơ học. Nhiệt từ màn hình làm tăng bã nhờn cục bộ. Tất cả tập trung đúng vùng má, hàm, cằm — vùng điện thoại chạm vào.

DẤU HIỆU NHẬN BIẾT

- Mụn chủ yếu ở 1 bên mặt — bên cầm điện thoại
- Vùng cằm và hàm dưới bị nhiều hơn
- Đã thay nhiều sản phẩm mà không đỡ

5 THÓI QUEN CẦN THAY ĐỔI

1. Dùng tai nghe thay vì áp điện thoại trực tiếp vào mặt
2. Lau màn hình bằng khăn kháng khuẩn 1-2 lần/ngày
3. Không đặt điện thoại úp xuống mặt bàn
4. Giữ tay sạch trước khi cầm điện thoại
5. Vệ sinh bao điện thoại định kỳ

Thay đổi nhỏ này không thay thế điều trị — nhưng loại bỏ 1 nguồn gây mụn liên tục là bước quan trọng.

Mỗi tuần mình nhận hàng chục câu hỏi về mụn. Một số câu lặp đi lặp lại rất nhiều.Mình trả lời thẳng 7 câu phổ biến nhất:...
03/09/2026

Mỗi tuần mình nhận hàng chục câu hỏi về mụn. Một số câu lặp đi lặp lại rất nhiều.

Mình trả lời thẳng 7 câu phổ biến nhất:

1. "MỤN CÓ TỰ HẾT KHÔNG?"
Mụn nhẹ (vài nốt đầu đen, đầu trắng) — có thể giảm tự nhiên.
Mụn viêm trung bình–nặng — không tự hết và để lại sẹo nếu không điều trị.

2. "UỐNG NHIỀU NƯỚC CÓ HẾT MỤN KHÔNG?"
Hydration quan trọng cho sức khỏe tổng thể, nhưng không trực tiếp trị mụn.
Mụn do tắc nang và vi khuẩn — uống nước không giải quyết được điều đó.

3. "CÓ NÊN KIÊNG HOÀN TOÀN ĐỒ NGỌT KHÔNG?"
Chỉ số đường huyết cao làm tăng viêm và IGF-1 → góp phần vào mụn.
Nhưng không cần kiêng hoàn toàn — giảm tiêu thụ đồ ngọt nhiều, tinh bột trắng nhiều là đủ.

4. "DÙNG TRETINOIN MÃI CÓ BỊ MỎNG DA KHÔNG?"
Ngược lại — tretinoin tăng collagen và dày lớp biểu bì theo thời gian.
Dùng đúng cách không gây mỏng da.

5. "CÓ THỂ DÙNG TRETINOIN BAN NGÀY KHÔNG?"
Không khuyến cáo — tretinoin nhạy cảm với UV, phân hủy dưới ánh sáng.
Buổi tối là thời điểm tốt nhất. Ban ngày: dưỡng ẩm + SPF 50.

6. "MỤN ĐÃ CHÍN CÓ NÊN NẶN KHÔNG?"
Mụn mủ đầu vàng rõ, nhô lên mặt da — có thể nặn đúng kỹ thuật.
Mụn đỏ viêm chưa có đầu — KHÔNG nặn.
Mụn sâu, cứng — KHÔNG nặn dù thế nào.

7. "BAO GIỜ THẤY KẾT QUẢ?"
Điều trị đúng: thấy cải thiện rõ sau 8–12 tuần.
Nếu 3 tháng không thay đổi gì — cần xem lại phác đồ với bác sĩ.

Câu hỏi nào bạn vẫn còn thắc mắc? Để lại bình luận.

Tập gym mà mụn nổi nhiều hơn — không phải trùng hợp.Có cơ chế thật sự đằng sau. Và hoàn toàn có thể kiểm soát.TẠI SAO TẬ...
03/09/2026

Tập gym mà mụn nổi nhiều hơn — không phải trùng hợp.

Có cơ chế thật sự đằng sau. Và hoàn toàn có thể kiểm soát.

TẠI SAO TẬP THỂ THAO CÓ THỂ GÂY MỤN?

1. MỒ HÔI + NHIỆT:
Môi trường ẩm ấm trên da → vi khuẩn C. acnes và nấm Malassezia phát triển nhanh hơn.
Đặc biệt vùng lưng, ngực, vai — nơi đổ mồ hôi nhiều và hay bị che bởi áo tập.

2. MA SÁT:
Áo tập bó sát cọ liên tục → viêm cơ học → tạo điều kiện cho mụn.
Dây đai, ba lô, mũ bảo hiểm → vùng tiếp xúc hay bị mụn.

3. ANDROGEN SAU TẬP:
Sau tập nặng, testosterone tăng nhẹ → kích thích tuyến bã nhờn.
Với người đã nhạy cảm androgen, điều này đáng kể.

4. SUPPLEMENT GYM:
Whey protein đặc biệt — một số nghiên cứu liên hệ whey (từ sữa bò) với mụn thông qua IGF-1.
Creatine: chưa có bằng chứng trực tiếp gây mụn.

CÁCH KIỂM SOÁT:

TRƯỚC KHI TẬP:
- Tháo makeup, không bôi kem nặng trên mặt
- Mặc áo tập thoáng (cotton hoặc moisture-wicking fabric), không bó quá sát

NGAY SAU KHI TẬP:
- Tắm sạch trong vòng 30 phút — quan trọng nhất
- Rửa mặt, không để mồ hôi đọng lại
- Thay áo tập ngay, không mặc áo đã đổ mồ hôi thêm

ĐIỀU TRỊ:
- Sữa tắm BPO 2,5%: để 2–3 phút rồi rửa — kiểm soát vi khuẩn vùng lưng ngực
- BHA toner buổi tối cho mặt: giảm tắc nang sau ngày tập

VỀ WHEY:
Nếu nghi ngờ whey gây mụn → thử dừng 8 tuần và theo dõi.
Thay bằng plant-based protein nếu cần bổ sung protein tiếp.

Thể thao rất tốt cho sức khỏe tổng thể — kể cả cho da về dài hạn.
Vấn đề là thói quen vệ sinh sau tập, không phải bản thân việc tập.

duc

Cả hai đều là AHA. Nhưng không phải cùng loại.Bệnh nhân hay hỏi nên dùng loại nào. Câu trả lời phụ thuộc da bạn.GLYCOLIC...
03/09/2026

Cả hai đều là AHA. Nhưng không phải cùng loại.

Bệnh nhân hay hỏi nên dùng loại nào. Câu trả lời phụ thuộc da bạn.

GLYCOLIC ACID:
- Phân tử nhỏ nhất trong nhóm AHA
- Thấm sâu hơn và nhanh hơn → hiệu quả mạnh hơn
- Bằng chứng nhiều nhất về làm đều màu da, giảm thâm PIH, cải thiện texture
- Kích ứng cao hơn — đỏ rát dễ hơn, đặc biệt ở nồng độ cao
- Phù hợp: da dầu, da mụn không quá nhạy cảm, muốn kết quả nhanh hơn

LACTIC ACID:
- Phân tử lớn hơn glycolic → thấm chậm hơn, nhẹ nhàng hơn
- Ngoài tẩy tế bào chết, còn có tác dụng dưỡng ẩm (humectant)
- Ít kích ứng hơn so với glycolic ở cùng nồng độ
- Phù hợp: da khô, da nhạy cảm, da mụn kết hợp khô

VỚI MỤN CỤ THỂ:
- Cả hai đều KHÔNG phải điều trị mụn chính — BHA (salicylic acid) thấm vào nang lông tốt hơn AHA
- AHA chủ yếu hỗ trợ: giảm thâm PIH, cải thiện texture sau mụn, làm đều màu da
- Glycolic ở nồng độ thấp (5–8%): hữu ích sau điều trị mụn khi cần làm đều da
- Lactic ở nồng độ 5–10%: phù hợp da mụn nhạy cảm muốn AHA nhẹ nhàng

KHÔNG PHỐI HỢP TRONG CÙNG BUỔI:
AHA (dù là loại nào) không nên dùng cùng buổi tối với retinoid — kích ứng chồng nhau.
Sáng với SPF, hoặc xen kẽ ngày khác với retinoid.

TÓM LẠI:
Da mụn dầu, không nhạy → glycolic
Da mụn khô hoặc nhạy → lactic
Cả hai chỉ là hỗ trợ — không thay thế BHA hoặc retinoid trong trị mụn.

Maskne — mụn do đeo khẩu trang — không biến mất cùng với đại dịch.Người làm việc trong ngành y tế, công nhân, người đeo ...
03/09/2026

Maskne — mụn do đeo khẩu trang — không biến mất cùng với đại dịch.

Người làm việc trong ngành y tế, công nhân, người đeo khẩu trang thường xuyên vẫn gặp.

TẠI SAO KHẨU TRANG GÂY MỤN?
Cơ chế kép:
1. MA SÁT VÀ ÁP LỰC: vải khẩu trang cọ liên tục vào da → viêm cơ học → kích hoạt mụn
2. ĐỘ ẨM VÀ NHIỆT: hơi thở tạo môi trường ẩm ấm bên trong → vi khuẩn C. acnes và nấm Malassezia phát triển mạnh hơn

VÙNG MASKNE HAY GẶP:
Cằm, quai hàm, hai bên mũi, má dưới — đúng vùng khẩu trang che.

PHÂN BIỆT MASKNE VÀ MỤN THÔNG THƯỜNG:
- Maskne xuất hiện hoặc nặng hơn khi đeo khẩu trang thường xuyên
- Giảm khi không đeo một thời gian (dịp nghỉ dài, ở nhà)
- Hay có cả comedone (tắc nang) lẫn mụn viêm

ĐIỀU TRỊ VÀ PHÒNG NGỪA:

CHỌN KHẨU TRANG PHÙ HỢP:
- Vải mềm, không cọ: cotton thoáng thay vì vải tổng hợp cứng
- Khẩu trang vừa mặt: không quá chặt, không cọ liên tục
- Thay hoặc giặt thường xuyên: khẩu trang bẩn = môi trường vi khuẩn

SKINCARE DƯỚI KHẨU TRANG:
- Làm sạch kỹ sau khi tháo khẩu trang
- Không đắp nhiều sản phẩm bên dưới — heat + moisture + sản phẩm = tắc nang
- Dùng skincare nhẹ (kem dưỡng ẩm mỏng, không kem nặng hay primer dày)
- SPF trong vùng khẩu trang: dùng loại nhẹ, đủ — không cần bỏ SPF

ĐIỀU TRỊ MASKNE:
- BHA (salicylic acid) toner buổi tối: thông tắc nang, kháng khuẩn
- Benzoyl peroxide 2,5% spot treatment: kiểm soát viêm
- Adapalene 0,1%: điều trị dài hạn nếu mụn dai

Address

Hanoi
100000

Website

,

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Bác sĩ da liễu Phùng Quang Trung posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share

Category