23/03/2026
⚠️ Tiếp cận chấn thương thể thao
👉 Chơi thể thao luôn có nguy cơ chấn thương
A. Các loại chấn thương thường gặp
🔁 Quá sức (overuse)
💥 Va chạm / vật tù
🦴 Gãy xương, trật khớp
💪 Căng giãn phần mềm cấp tính
📌 Lưu ý: Không chỉ do thể thao, còn có thể do tai nạn sinh hoạt.
👉 VĐV cần chỉnh kỹ thuật + nghỉ đủ để hồi phục.
1. 🔁 Chấn thương do quá sức
👉 Do lặp lại động tác → tổn thương: cơ, dây chằng, sụn, xương
🔹 Yếu tố cá nhân
😫 Mệt cơ, kém linh hoạt
🦵 Lỏng khớp, lệch trục xương
⚠️ Tiền sử chấn thương
⚖️ Chân không đối xứng
🔹 Yếu tố bên ngoài
❌ Tập sai (không nghỉ, tập lệch cơ…)
🌍 Môi trường (đường nghiêng, hẹp…)
🏋️ Dụng cụ/động tác lạ
📌 Ví dụ:
🏃 Chạy quá nhanh/dài → dễ chấn thương
🏊 Bơi sấp → dễ đau vai
2. 💥 Chấn thương do vật tù
👉 Do va chạm, té ngã, bị đánh trực tiếp
🤕 Dập mô mềm
🧠 Chấn động
🦴 Gãy xương
📌 Thường gặp: bóng đá, khúc côn cầu, võ thuật…
3. 💪 B**g gân & căng cơ
🔗 B**g gân: tổn thương dây chằng
💪 Căng cơ: tổn thương cơ
👉 Thường xảy ra khi:
⚡ Đổi hướng đột ngột
⛔ Giảm tốc nhanh, không kiểm soát
B. ⚠️ Triệu chứng
😖 Đau (từ nhẹ → nặng)
🫧 Sưng, nóng, đỏ
🟣 Bầm tím
⚠️ Mất vững, giảm vận động
🩺 Chẩn đoán
🗣️ Hỏi bệnh + khám lâm sàng
🩻 Có thể cần: X-quang, siêu âm, CT, MRI
📌 Lưu ý:
Hỏi cơ chế chấn thương + tiền sử
⚠️ Dùng kháng sinh quinolone có thể gây đứt gân
🏥 Điều trị
1. ❄️ Nguyên tắc PRICE
🛡️ Protection: bảo vệ (nẹp nếu cần)
🛌 Rest: nghỉ ngơi
❄️ Ice: chườm lạnh (≤ 20 phút, không đặt trực tiếp lên da)
🩹 Compression: băng ép (không quá chặt)
⬆️ Elevation: nâng cao chi
👉 Áp dụng 24h đầu
2. 💊 Giảm đau
Dùng: Paracetamol, NSAIDs
⚠️ Tránh nếu: suy thận, loét dạ dày, hen…
⏱️ Đau >72h → nên đi khám chuyên khoa
3. 🏃 Hoạt động & phục hồi
❌ Tránh hoạt động gây đau
🔄 Tập chéo để tránh teo cơ
📈 Tăng dần cường độ
🤸 Duy trì vận động nhẹ để hồi phục
👉 Nên có:
🧑⚕️ Vật lý trị liệu
🧠 Chuẩn bị tâm lý trước khi thi đấu
⚠️ Nếu có dấu hiệu chấn động não →
👉 KHÔNG quay lại thi đấu ngay
🛡️ Phòng ngừa
🏋️ Tập luyện phù hợp → cơ thể thích nghi
🤸 Tăng linh hoạt & thể lực tổng thể
🔥 Khởi động kỹ → giảm nguy cơ chấn thương
❗ Lưu ý:
👉 Giãn cơ không giúp ngừa chấn thương rõ rệt