28/05/2026
PHÂN BIỆT ZONA THẦN KINH VÀ VIÊM DA DO CHẤT TIẾT CÔN TRÙNG.
1. BỆNH ZONA
Là bệnh gây ra bởi virus Varicella zoster ( VZV ). Bệnh xảy ra trên da, theo hệ thống dây thần kinh. Thường bị 1 bên cơ thể.
Triệu chứng
Xuất hiện một bên cơ thể, thường là phần thần kinh liên sườn, ngực, bụng, 1 bên mặt. Trên da xuất hiện hồng ban thành vệt, sau đó phù nề, bóng nước, mụn mủ, vỡ và đóng mài sậm.
Triệu chứng Đau rát nhiều, cái đau zona là đau sâu, kéo dài.
Mục tiêu điều trị:
- Điều trị nguyên nhân
- Điều trị triệu chứng
- Nâng cao thể trạng
- Giảm biến chứng hậu zona
Điều trị nguyên nhân:
+ Acyclovir 800mg x 5 lần/ngày
Điều trị triệu chứng:
+ Giảm đau hạ sốt : Paracetamol
+ Kháng histamin , an thần: Chlorpheniramin , Hydroxyzine.
+ Giảm đau thần kinh : Pregapalin, Gabapentin
+ Nâng cao thể trạng : Vitamin C sủi, Multivitamin.
+ Bôi Milian khi mụn vỡ, chống nhiễm khuẩn
2. Viêm da tiếp xúc côn trùng.
Thường xảy ra khi tiếp xúc với chất tiết của côn trùng, thường gặp là kiến ba khoang hoặc bọ xít, hoặc con giời.
Khi tiếp xúc với chất tiết từ côn trùng, da bắt đầu xuất hiện mảng đỏ, viêm, có thể loét. Triệu chứng ngứa và rát là điển hình. Có thể xuất hiện mụn mủ, viêm nặng hơn nếu không giữ vệ sinh và điều trị đúng cách.
Điều trị:
Kháng histamin dạng uống như Loratadin, Cetirizin, Fexofenadin. Trẻ em dùng chlorpheniramin hoặc Desloratadin siro.
Thuốc bôi: có thể bôi Milian, hoặc các loại dung dịch sát khuẩn nếu có vở mụn nước, gây loét.
Mụn mủ gây viêm, nhiễm khuẩn: có thể bôi 1 số loại kháng sinh như Fucidin hoặc Mupirocin.
Điều trị hỗ trợ: Multivitamin, kẽm, vitamin c...
Sử dụng kháng viêm giảm phù nề như Prednisolon, Methylpred...
Phân biệt giữa viêm da tiếp xúc do côn trùng và zona:
- Zona: Đỏ da, mụn mủ, thành chùm, dọc theo dây thần kinh ( Liên sườn, gáy cổ, mặt, ngực, lưng, bụng...). Triệu chứng toàn thân bao gồm mệt mỏi, có thể sốt, đau nhứt sâu trong dây thần kinh. Tiến triển nhanh nếu không dùng thuốc ức chế virus..
Viêm da tiếp xúc chất tiết côn trùng: Xuất hiện nhanh khi tiếp xúc với chất tiết, đỏ da, mụn nước. Ngứa và rát là chính, không đau sâu như Zona, không có triệu chứng toàn thân như mệt mỏi, sốt. Vị trí bất kỳ trên cơ thể nếu tiếp xúc với chất tiết côn trùng.