26/08/2026
TẢN MẠN NGÀY VU LAN
Tên gọi “Vu Lan” có nguồn gốc từ Phật giáo Ấn Độ và đi vào Việt Nam qua kinh điển Hán truyền.
Cụ thể, tên này thường được truy nguyên từ tiếng Phạn Ullambana. Khi kinh điển được dịch sang Hán văn, âm này được phiên thành 盂蘭盆 – Yúlánpén, đọc theo âm Hán–Việt là “Vu Lan Bồn”. Về sau người Việt thường gọi ngắn gọn là “Vu Lan”.
Vu Lan gắn với tích Tôn giả Mục Kiền Liên cứu mẹ. Theo Kinh Vu Lan Bồn, Mục Kiền Liên sau khi chứng thần thông đã tìm thấy mẹ mình chịu khổ, nhưng một mình ông không thể cứu mẹ. Đức Phật chỉ dạy ông vào ngày rằm tháng Bảy, nhờ sức tu tập và chú nguyện của chư Tăng, thành tâm cúng dường để hồi hướng công đức cho cha mẹ. Từ đó hình thành truyền thống tưởng nhớ tổ tiên, báo đáp công ơn sinh thành.
Có một cách giải thích rất phổ biến rằng “Ullambana” mang ý nghĩa “cứu đảo huyền” — cứu người đang chịu cảnh khổ đau cùng cực, ví như bị treo ngược. Tuy nhiên, đây thiên về cách diễn giải trong truyền thống Phật giáo Đông Á hơn là một phép dịch từ nguyên hoàn toàn đơn giản và thống nhất.
Vì vậy, nói ngắn gọn:
Ullambana → Vu Lan Bồn → Vu Lan → mùa báo hiếu cha mẹ, tưởng nhớ tổ tiên.
(St)
