Cẩm Nang Sỏi Thận

Cẩm Nang Sỏi Thận Bs Cường - BV Đại học Y Hà Nội
(5)

"BÁC SĨ BẢO SỎI SAN HÔ CỦA TÔI KHI NÀO ĐAU THÌ MỔ"Chị bệnh nhân đến khám với tôi sáng nay, trông khá gầy và mệt mỏi. Lý ...
04/09/2026

"BÁC SĨ BẢO SỎI SAN HÔ CỦA TÔI KHI NÀO ĐAU THÌ MỔ"

Chị bệnh nhân đến khám với tôi sáng nay, trông khá gầy và mệt mỏi. Lý do khám là do đau tức thắt lưng, kèm tiểu nhiều bọt, tiểu buốt. Trước đó 2 tháng đã đi khám tại một bệnh viện khác với chẩn đoán Nhiễm trùng tiết niệu/ sỏi san hô thận phải, được kê thuốc kháng sinh điều trị , kèm theo lời dặn " khi nào đau thì đi mổ sỏi thận".
Đây cũng là quan điểm của khá nhiều bác sĩ khác về quản lý sỏi san hô thận. Vậy sỏi san hô thận nên được quản lý ra sao???

Sỏi san hô thận (staghorn calculus) là loại sỏi phát triển chiếm một phần hoặc phần lớn bể thận và các đài thận. Vì nằm tương đối “cố định” trong hệ thống đài–bể thận, sỏi san hô có thể tồn tại lâu mà không gây cơn đau quặn thận điển hình.

Nhưng vấn đề nằm ở chỗ khác.

⚠️ Không đau vẫn có thể gây tổn thương thận
Sỏi san hô có liên quan đến nguy cơ:
• Nhiễm khuẩn đường tiết niệu tái diễn
• Tắc nghẽn và ứ nước thận
• Suy giảm chức năng thận
• Tạo điều kiện cho sỏi tiếp tục phát triển và tái phát
Đặc biệt, một số sỏi san hô có liên quan đến nhiễm khuẩn và vi khuẩn sinh urease, khiến tình trạng sỏi – nhiễm khuẩn có thể tạo thành một vòng xoắn bệnh lý.

Theo EAU Guidelines on Urolithiasis 2026, nhiễm khuẩn, tắc nghẽn, sỏi tăng kích thước và triệu chứng là những yếu tố quan trọng để quyết định điều trị sỏi thận; riêng các sỏi phức tạp như sỏi san hô thường cần đánh giá tích cực thay vì chỉ dựa vào triệu chứng đau.

Quan trọng hơn, hướng dẫn IAU về sỏi san hô khuyến cáo điều trị bảo tồn chỉ nên dành cho những bệnh nhân không phù hợp với can thiệp phẫu thuật. PCNL (tán sỏi thận qua da) hiện vẫn là phương pháp điều trị đầu tay cho phần lớn trường hợp sỏi san hô.

🔎 Vì vậy, “chờ đau rồi mổ” là chưa đủ
Khi phát hiện sỏi san hô, bác sĩ cần đánh giá ít nhất:
Kích thước và mức độ lan rộng của sỏi + tình trạng nhiễm khuẩn + mức độ tắc nghẽn + chức năng từng thận + bệnh lý nền của người bệnh.

Một người không đau nhưng có sỏi san hô lớn, nhiễm khuẩn tái diễn hoặc chức năng thận đang suy giảm vẫn có thể cần điều trị.

👉 Sỏi san hô không phải là loại sỏi nên chờ đến khi đau mới xử lý.

Bạn hoặc người thân đang có sỏi san hô thận nhưng chưa đau? Hãy cho biết kích thước sỏi và kết quả CT/siêu âm — đó mới là cơ sở để đánh giá có nên điều trị hay tiếp tục theo dõi.

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🪨 TÁN SỎI NGOÀI CƠ THỂ HAY NỘI SOI TÁN LASER: VIÊN SỎI NÀO HỢP VỚI PHƯƠNG PHÁP NÀO?Cùng là sỏi niệu quản 8 mm, nhưng ngư...
21/08/2026

🪨 TÁN SỎI NGOÀI CƠ THỂ HAY NỘI SOI TÁN LASER: VIÊN SỎI NÀO HỢP VỚI PHƯƠNG PHÁP NÀO?

Cùng là sỏi niệu quản 8 mm, nhưng người này được tán sỏi ngoài cơ thể, người khác lại được chỉ định nội soi tán laser.

Không phải bác sĩ “thích phương pháp nào thì chọn phương pháp đó”. Quyết định điều trị phụ thuộc vào kích thước, vị trí, độ cứng của sỏi, mức độ tắc nghẽn và đặc điểm của chính người bệnh.

1️⃣ TÁN SỎI NGOÀI CƠ THỂ – ÍT XÂM LẤN NHẤT
Tán sỏi ngoài cơ thể bằng sóng xung kích (SWL/ESWL) sử dụng năng lượng từ bên ngoài cơ thể hội tụ vào viên sỏi, làm sỏi vỡ thành các mảnh nhỏ để tự đào thải theo nước tiểu.
Ưu điểm nổi bật là:
- Không đưa dụng cụ vào niệu quản.
- Không có đường mổ.
- Ít đau và thời gian hồi phục thường nhanh.
- Tỷ lệ biến chứng nhìn chung thấp hơn nội soi niệu quản.
Theo EAU, SWL có mức độ xâm lấn thấp hơn, trong khi nội soi niệu quản (URS) đạt tỷ lệ sạch sỏi sớm cao hơn và ít phải điều trị lại hơn.

👉 SWL thường thuận lợi hơn khi:
- Sỏi kích thước nhỏ, đặc biệt khoảng

🩺 **KHI NÀO CẦN PHẪU THUẬT LẤY SỎI THẬN QUA DA – PCNL?****Lấy sỏi thận qua da (PCNL)** là kỹ thuật tạo một đường hầm nhỏ...
19/08/2026

🩺 **KHI NÀO CẦN PHẪU THUẬT LẤY SỎI THẬN QUA DA – PCNL?**

**Lấy sỏi thận qua da (PCNL)** là kỹ thuật tạo một đường hầm nhỏ từ vùng lưng vào thận, sau đó dùng ống nội soi để tán và lấy sỏi ra ngoài. Đây không phải mổ mở, nhưng có mức độ can thiệp cao hơn tán sỏi ngoài cơ thể hoặc nội soi ống mềm.

Theo **Hội Tiết niệu châu Âu – EAU 2026**, PCNL được khuyến nghị là lựa chọn đầu tay đối với:

🪨 **Sỏi thận lớn trên 20 mm:** PCNL thường cho khả năng sạch sỏi cao hơn; tán ngoài cơ thể hoặc nội soi ống mềm có thể phải thực hiện nhiều lần.

🪸 **Sỏi san hô bán phần hoặc toàn phần:** sỏi phân nhánh chiếm nhiều đài–bể thận, thường cần PCNL, đôi khi phối hợp nội soi ống mềm hoặc can thiệp nhiều lần.

📍 **Sỏi đài dưới trên 10 mm:** PCNL hoặc nội soi thận ống mềm thường được ưu tiên vì mảnh sỏi sau tán ngoài cơ thể khó thoát khỏi đài dưới.

🚧 PCNL cũng có thể được cân nhắc khi sỏi **gây tắc nghẽn, ứ nước thận, đau kéo dài, nhiễm khuẩn tái diễn, tăng kích thước** hoặc khi các phương pháp ít xâm lấn hơn không hiệu quả.

PCNL có hiệu quả cao nhưng vẫn có nguy cơ biến chứng. Tổng hợp gần 12.000 trường hợp được EAU trích dẫn ghi nhận sốt khoảng **10,8%**, cần truyền máu **7%** và nhiễm khuẩn huyết **0,5%**; nguy cơ thay đổi tùy kích thước sỏi và kỹ thuật thực hiện.

**Không phải sỏi lớn nào cũng mổ giống nhau. Hãy khám chuyên khoa Tiết niệu, chụp CT và cấy nước tiểu để lựa chọn phương pháp an toàn nhất nhé!**

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🔁 **NHỮNG THÓI QUEN KHIẾN SỎI THẬN DỄ TÁI PHÁT**Đã tán sạch sỏi nhưng vài năm sau sỏi lại xuất hiện? Nguyên nhân đôi khi...
17/08/2026

🔁 **NHỮNG THÓI QUEN KHIẾN SỎI THẬN DỄ TÁI PHÁT**

Đã tán sạch sỏi nhưng vài năm sau sỏi lại xuất hiện? Nguyên nhân đôi khi không nằm ở “cơ địa” mà đến từ những thói quen hằng ngày tưởng như vô hại. 🪨

💧 **1. Uống quá ít nước**

Nước tiểu càng cô đặc, canxi, oxalat và axit uric càng dễ kết tinh. Hội Tiết niệu châu Âu – EAU khuyến nghị người từng bị sỏi nên uống khoảng **2,5–3 lít dịch/ngày**, nhằm tạo **2–2,5 lít nước tiểu mỗi ngày**. Trời nóng hoặc vận động nhiều cần uống thêm.

🧂 **2. Ăn quá mặn**

Nhiều muối làm tăng canxi bài tiết qua nước tiểu và giảm citrate – chất giúp hạn chế tạo sỏi. EAU khuyến nghị lượng muối chỉ khoảng **4–5 g/ngày**, kể cả muối có sẵn trong nước chấm, đồ hộp và thực phẩm chế biến.

🍖 **3. Ăn quá nhiều đạm động vật**

Thịt đỏ, nội tạng và hải sản dùng quá mức có thể làm giảm pH nước tiểu, tăng axit uric và giảm citrate. Lượng protein được EAU gợi ý khoảng **0,8–1 g/kg cân nặng/ngày**.

🥛 **4. Kiêng canxi hoàn toàn**

Ăn quá ít canxi khiến ruột hấp thu nhiều oxalat hơn. Người tạo sỏi vẫn nên duy trì **1.000–1.200 mg canxi/ngày**, ưu tiên từ thực phẩm; không tự ý dùng viên bổ sung liều cao.

🥤 **5. Thường xuyên uống nước ngọt, để cơ thể mất nước**

Đồ uống nhiều đường, thừa cân và không bù nước sau khi ra mồ hôi đều làm tăng nguy cơ tái tạo sỏi. **Phòng sỏi phải dựa vào loại sỏi và xét nghiệm chuyển hóa**, không chỉ uống thật nhiều nước.

Bạn đang mắc thói quen nào trong số này? Hãy khám chuyên khoa Tiết niệu và cân nhắc xét nghiệm nước tiểu 24 giờ để xây dựng kế hoạch phòng sỏi tái phát phù hợp nhé! 😊

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🪸 SỎI SAN HÔ THẬN VÀ SỎI THẬN “BÌNH THƯỜNG” KHÁC GÌ NHAU?Tên nghe khá đẹp, nhưng sỏi san hô thận lại là một dạng sỏi phứ...
16/08/2026

🪸 SỎI SAN HÔ THẬN VÀ SỎI THẬN “BÌNH THƯỜNG” KHÁC GÌ NHAU?

Tên nghe khá đẹp, nhưng sỏi san hô thận lại là một dạng sỏi phức tạp, cần được đánh giá và điều trị nghiêm túc. Vậy nó khác sỏi thận thông thường ra sao? 😊

🪨 Sỏi thận thông thường thường là một hoặc vài viên sỏi khu trú tại đài thận hay bể thận. Sỏi nhỏ có thể nằm yên, không gây tắc nghẽn và đôi khi chỉ cần theo dõi định kỳ.

🪸 Sỏi san hô có hình dạng phân nhánh, chiếm bể thận và lan vào nhiều đài thận, trông giống cành san hô trên phim CT. Sỏi có thể là san hô bán phần hoặc toàn phần, tùy mức độ lấp đầy hệ thống đài–bể thận.

Điều đáng lưu ý là sỏi san hô không phải lúc nào cũng gây đau dữ dội. Một số người chỉ đau âm ỉ, tiểu máu hoặc nhiễm khuẩn tiết niệu tái diễn. Nếu để lâu, sỏi có thể gây:

🌡️ Nhiễm khuẩn tiết niệu và sốt
🚧 Tắc nghẽn, ứ nước thận
📉 Suy giảm dần chức năng thận
⚠️ Nhiễm khuẩn huyết trong trường hợp nặng

Sỏi san hô thường liên quan đến vi khuẩn sinh men urease và sỏi struvite, nhưng không phải mọi viên sỏi san hô đều là sỏi nhiễm khuẩn.

Theo EAU 2026, sỏi thận trên 20 mm nên ưu tiên lấy sỏi qua da – PCNL. Với sỏi san hô bán phần hoặc toàn phần, PCNL cũng là phương pháp điều trị chính; một số trường hợp cần nhiều đường hầm, nhiều lần can thiệp hoặc phối hợp nội soi ống mềm để tăng tỷ lệ sạch sỏi.

Đừng đợi sỏi san hô gây đau mới điều trị. Hãy khám chuyên khoa Tiết niệu để chụp CT, cấy nước tiểu và đánh giá chức năng thận sớm nhé!

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🪨 CÓ SỎI NHƯNG KHÔNG Ứ NƯỚC NGHĨA LÀ GÌ?Kết quả siêu âm ghi “sỏi thận nhưng không ứ nước” thường khiến nhiều người vừa m...
14/08/2026

🪨 CÓ SỎI NHƯNG KHÔNG Ứ NƯỚC NGHĨA LÀ GÌ?

Kết quả siêu âm ghi “sỏi thận nhưng không ứ nước” thường khiến nhiều người vừa mừng vừa… chưa hiểu rõ. 😊 Vậy cụm từ này có ý nghĩa gì?

💧 Ứ nước thận là tình trạng đài–bể thận giãn ra vì nước tiểu bị cản trở trên đường xuống bàng quang. Vì vậy, “không ứ nước” thường có nghĩa là tại thời điểm kiểm tra, viên sỏi chưa gây tắc nghẽn đáng kể. Sỏi có thể đang nằm yên trong đài thận, nước tiểu vẫn lưu thông và chức năng thận chưa bị ảnh hưởng rõ rệt.

Tuy nhiên, không ứ nước không đồng nghĩa với viên sỏi hoàn toàn vô hại. Sỏi vẫn có thể:

📈 Tăng kích thước theo thời gian
⚡ Di chuyển xuống niệu quản và gây đau quặn thận
🩸 Gây tiểu máu
🌡️ Liên quan đến nhiễm khuẩn tiết niệu
🚧 Gây tắc nghẽn trong tương lai

Theo EAU 2026, sỏi đài dưới dưới 10 mm, không triệu chứng và không gây tắc nghẽn có thể được theo dõi chủ động, thường bằng kiểm tra hình ảnh định kỳ. Trong các nghiên cứu theo dõi sỏi thận không triệu chứng, khoảng 7–26% người bệnh cuối cùng cần can thiệp, tùy kích thước, vị trí và thời gian theo dõi.

Bác sĩ sẽ cân nhắc điều trị nếu sỏi tăng kích thước, gây đau, tiểu máu, nhiễm khuẩn hoặc xuất hiện ứ nước thận.

📌 Vì vậy, đừng đợi đến khi đau mới tái khám. Bạn đã biết viên sỏi của mình nằm ở vị trí nào và kích thước bao nhiêu chưa?

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🚨 5 DẤU HIỆU SỎI THẬN CẦN ĐI KHÁM NGAYSỏi thận nhỏ đôi khi có thể tự thoát, nhưng một số biểu hiện cảnh báo sỏi đang gây...
12/08/2026

🚨 5 DẤU HIỆU SỎI THẬN CẦN ĐI KHÁM NGAY

Sỏi thận nhỏ đôi khi có thể tự thoát, nhưng một số biểu hiện cảnh báo sỏi đang gây tắc nghẽn, nhiễm khuẩn hoặc ảnh hưởng chức năng thận. Đừng cố “chịu thêm vài hôm” khi xuất hiện 5 dấu hiệu sau:

🌡️ 1. Đau hông lưng kèm sốt, rét run

Đây là dấu hiệu nguy hiểm nhất. Theo Hội Tiết niệu châu Âu – EAU, thận bị tắc nghẽn kèm nhiễm khuẩn là một cấp cứu tiết niệu, có thể cần dẫn lưu khẩn cấp bằng đặt ống thông JJ hoặc mở thận ra da.

⚡ 2. Đau dữ dội, thuốc giảm đau không hiệu quả

Cơn đau quặn thận thường xuất hiện từng đợt, lan từ hông lưng xuống bụng dưới hoặc bẹn. Đau kéo dài dù đã dùng thuốc có thể là chỉ định dẫn lưu hoặc lấy sỏi sớm.

🚽 3. Tiểu rất ít hoặc không tiểu được

Tình trạng này có thể gợi ý tắc nghẽn nặng, đặc biệt nguy hiểm ở người chỉ có một thận hoặc sỏi gây tắc cả hai bên. EAU xếp vô niệu do tắc nghẽn vào nhóm cấp cứu.

🤢 4. Nôn liên tục, không uống được nước

Nôn nhiều dễ gây mất nước, rối loạn điện giải và khiến người bệnh không thể sử dụng thuốc đường uống; một số trường hợp cần truyền dịch tại bệnh viện.

🩸 5. Tiểu máu rõ hoặc kèm khó tiểu

Sỏi có thể làm tổn thương niêm mạc đường tiết niệu, nhưng tiểu máu cũng có thể liên quan đến bệnh lý nghiêm trọng khác nên cần được kiểm tra.

Đừng chỉ dựa vào kích thước viên sỏi. Khi có một trong các dấu hiệu trên, hãy đến cơ sở y tế hoặc khám chuyên khoa Tiết niệu sớm nhé!

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🪨 **VÌ SAO CÓ NHỮNG VIÊN SỎI NHỎ VẪN CẦN CAN THIỆP?**Nhiều người nghĩ: “Sỏi chỉ vài milimét thì cứ chờ tự ra!”. Thực tế,...
10/08/2026

🪨 **VÌ SAO CÓ NHỮNG VIÊN SỎI NHỎ VẪN CẦN CAN THIỆP?**

Nhiều người nghĩ: “Sỏi chỉ vài milimét thì cứ chờ tự ra!”. Thực tế, **kích thước không phải yếu tố duy nhất quyết định điều trị**. Một viên sỏi nhỏ nhưng nằm “sai chỗ” vẫn có thể gây biến chứng nguy hiểm.

Theo **Hội Tiết niệu châu Âu – EAU 2026**, khoảng **75% sỏi niệu quản dưới 5 mm** có thể tự thoát. Tỷ lệ này khoảng **89% nếu sỏi ở niệu quản đoạn thấp**, nhưng chỉ khoảng **71% khi nằm ở đoạn trên**. Thời gian tự thoát trung bình khoảng **17 ngày**, song mỗi người bệnh có diễn biến khác nhau.

⚠️ Sỏi nhỏ vẫn cần can thiệp khi:

✅ **Đau kéo dài hoặc tái diễn**, không kiểm soát được bằng thuốc
✅ **Gây tắc nghẽn, ứ nước thận** kéo dài
✅ Làm suy giảm chức năng thận, đặc biệt ở người **chỉ có một thận** hoặc tắc nghẽn hai bên
✅ Gây tiểu máu, nhiễm khuẩn tiết niệu tái phát
🚨 **Đau hông lưng kèm sốt, rét run hoặc vô niệu**: có thể là nhiễm khuẩn trên thận bị tắc – một cấp cứu tiết niệu cần dẫn lưu khẩn cấp

Ngay cả những mảnh sỏi còn sót **không quá 4 mm** sau điều trị cũng không hoàn toàn “vô hại”: khoảng một phần ba người bệnh có thể gặp tiến triển hoặc phải can thiệp lại trong vòng ba năm.

Vì vậy, **đừng chỉ nhìn vào số milimét**. Vị trí, mức độ tắc nghẽn, triệu chứng, nhiễm khuẩn và chức năng thận mới là những yếu tố quyết định. Bạn đã kiểm tra xem viên sỏi nhỏ của mình có đang gây ứ nước thận chưa? 😊

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🍋 NƯỚC CHANH CÓ LÀM TAN SỎI THẬN KHÔNG?Nhiều người truyền tai nhau rằng uống nước chanh mỗi ngày có thể “bào mòn” viên s...
08/08/2026

🍋 NƯỚC CHANH CÓ LÀM TAN SỎI THẬN KHÔNG?

Nhiều người truyền tai nhau rằng uống nước chanh mỗi ngày có thể “bào mòn” viên sỏi. Tuy nhiên, sự thật khoa học là: nước chanh không thể làm tan phần lớn sỏi thận đã hình thành, đặc biệt là sỏi canxi oxalat và canxi phosphat.

Điểm có lợi của chanh nằm ở citrate. Chất này có thể liên kết với canxi trong nước tiểu, hạn chế các tinh thể canxi oxalat kết tụ và phát triển. Vì vậy, nước chanh phù hợp hơn với vai trò hỗ trợ phòng ngừa sỏi mới hoặc giảm nguy cơ sỏi tái phát, chứ không thay thế tán sỏi hay phẫu thuật.

📊 Một thử nghiệm trên 203 người bị sỏi canxi oxalat tái phát, sử dụng 60 ml nước chanh tươi hai lần mỗi ngày, ghi nhận số người tái phát sỏi thấp hơn nhóm không uống chanh. Tuy nhiên, khác biệt sau hai năm chưa đạt ý nghĩa thống kê, nên bằng chứng hiện vẫn chưa đủ mạnh để coi nước chanh là thuốc điều trị.

Theo EAU 2026, người từng bị sỏi nên uống khoảng 2,5–3 lít dịch/ngày, ưu tiên nước lọc, để tạo trên 2,5 lít nước tiểu mỗi ngày. Nước trái cây họ cam chanh có thể tăng citrate, nhưng cần tránh pha quá nhiều đường.

🧪 Riêng sỏi axit uric có thể được làm tan bằng thuốc kiềm hóa nước tiểu, thường cần duy trì pH khoảng 7,0–7,2 và theo dõi chặt chẽ—không đơn giản chỉ là uống nước chanh.

Đừng trì hoãn điều trị để chờ nước chanh “làm tan sỏi”. Bạn đã biết viên sỏi của mình thuộc loại nào chưa?

BS Hạ Hồng Cường - BV Đại học Y Hà Nội
☎️ 0912 939 931


🪨 SỎI NIỆU QUẢN SÁT BÀNG QUANG: CÓ THỂ TÁN TỪ BÊN NGOÀI, KHÔNG CẦN NỘI SOI?Viên sỏi đã xuống sát bàng quang nhưng mãi kh...
07/08/2026

🪨 SỎI NIỆU QUẢN SÁT BÀNG QUANG: CÓ THỂ TÁN TỪ BÊN NGOÀI, KHÔNG CẦN NỘI SOI?

Viên sỏi đã xuống sát bàng quang nhưng mãi không thoát ra. Có nhất thiết phải đưa ống soi vào niệu quản để tán laser?

Không phải lúc nào cũng vậy. Với những trường hợp được lựa chọn phù hợp, tán sỏi ngoài cơ thể bằng sóng xung kích – SWL/ESWL có thể phá vỡ viên sỏi từ bên ngoài cơ thể, không rạch da và không đưa dụng cụ vào niệu quản.

TÁN SỎI NGOÀI CƠ THỂ HOẠT ĐỘNG NHƯ THẾ NÀO?

Máy tán sỏi tạo ra các sóng xung kích được hội tụ vào viên sỏi dưới hướng dẫn của X-quang hoặc siêu âm.

Năng lượng này làm viên sỏi nứt và vỡ thành những mảnh nhỏ hơn. Sau đó, các mảnh sỏi sẽ theo dòng nước tiểu đi xuống bàng quang và được đào thải ra ngoài.

Ưu điểm lớn nhất của phương pháp là mức độ xâm lấn thấp: không có đường mổ, không phải đưa máy soi qua niệu đạo – bàng quang lên niệu quản và trong nhiều trường hợp người bệnh có thể trở về nhà sớm.

🎯 SỎI SÁT BÀNG QUANG BAO NHIÊU MM CÓ THỂ TÁN?

Theo hướng dẫn NICE, đối với người lớn có sỏi niệu quản dưới 10 mm, SWL là một lựa chọn điều trị được khuyến nghị; nội soi niệu quản được cân nhắc nếu sỏi không thể làm sạch bằng SWL trong vòng 4 tuần, không thể định vị để tán, có chống chỉ định hoặc SWL trước đó thất bại.

Hướng dẫn EAU 2026 nhấn mạnh rằng hiệu quả của SWL phụ thuộc không chỉ vào kích thước mà còn vào vị trí, độ cứng của sỏi, khoảng cách từ da đến sỏi, mức độ ứ nước thận và thể trạng người bệnh. Sỏi càng lớn, càng cứng hoặc mật độ cao trên CT thì khả năng phải tán lại hoặc chuyển sang phương pháp khác càng tăng.

Một nghiên cứu tiến cứu năm 2023 trên 1.023 bệnh nhân sỏi niệu quản đoạn thấp cho thấy, khi áp dụng chiến lược SWL với phiên tán thứ hai sớm ở trường hợp cần thiết, tỷ lệ sạch sỏi sau một tháng đạt 87,4%, tương đương 84,9% ở nhóm nội soi niệu quản sau hiệu chỉnh propensity score. Đây là bằng chứng đáng chú ý cho thấy SWL vẫn có thể đạt hiệu quả cao ở những bệnh nhân được lựa chọn phù hợp.

VẬY TẠI SAO KHÔNG TÁN NGOÀI CƠ THỂ CHO TẤT CẢ?

Bởi nội soi niệu quản (URS) thường có khả năng làm sạch sỏi ngay sau một lần điều trị cao hơn.

EAU 2026 kết luận rằng URS đạt tỷ lệ sạch sỏi cao hơn SWL trong những tuần đầu và ít phải điều trị lại hơn. Đổi lại, URS có mức độ xâm lấn, tỷ lệ biến chứng và thời gian nằm viện cao hơn; trong khi SWL có ưu thế về mức độ xâm lấn thấp.

SWL cũng không phù hợp khi người bệnh:

Đang mang thai.
Có nhiễm khuẩn tiết niệu chưa kiểm soát.
Có rối loạn đông máu chưa được điều chỉnh.
Sỏi không thể định vị chính xác để hội tụ sóng.
Có tắc nghẽn giải phẫu phía dưới viên sỏi.

Sau tán, người bệnh có thể gặp đái máu, đau khi các mảnh sỏi di chuyển hoặc cơn đau quặn thận. EAU ghi nhận hiện tượng “chuỗi sỏi” (steinstrasse) khoảng 4% sau SWL, mặc dù nguy cơ phụ thuộc nhiều vào kích thước và gánh nặng sỏi.

👉 Vì vậy, với một viên sỏi niệu quản sát bàng quang, câu hỏi không chỉ là “có tán ngoài cơ thể được không?” mà nên là:

Viên sỏi này có phải là viên sỏi phù hợp để SWL đạt hiệu quả cao hay không?

Kích thước, mật độ HU trên CT, mức độ ứ nước, thời gian sỏi mắc lại và khả năng định vị sỏi đều có thể làm thay đổi quyết định điều trị.

💬 Nếu có một viên sỏi 7–8 mm nằm sát bàng quang, bạn sẽ ưu tiên phương pháp không đưa dụng cụ vào cơ thể hay muốn nội soi để lấy sạch sỏi ngay trong một lần?

Address

Hoàng Mai
Vinh

Opening Hours

07:00 - 17:00

Telephone

+84966528595

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Cẩm Nang Sỏi Thận posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share